Porady Prawne przez internet

Masz problem ze spadkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Babcia chce mi zostawić mieszkanie

Autor: Izabela Nowacka-Marzeion • Opublikowane: 2015-09-07

Posiadam akt notarialny z testamentem sprzed 20 lat, w którym moja babcia oświadcza, że do całego spadku po sobie powołuje swoich synów: mojego tatę i mojego wujka. Jednocześnie czyni zapis w postaci mieszkania na rzecz jej wnuka, czyli mnie. Posiadam również akt notarialny z 2005 r., w którym mój wujek zrzeka się dziedziczenia po swojej matce (mojej babci), na co ona wyraża zgodę, a wujek oświadcza, że nie ma zstępnych. Mój tata spadku się nie zrzekł i się z pewnością nie zrzeknie. Babcia nadal chce mi zostawić to mieszkanie i wujek również tego chce. Czy wymienione dokumenty wystarczą, abym był 100% właścicielem tego mieszkania po śmierci babci?

Już na wstępie pragnę Pana uspokoić – wspomniane dokumenty w zupełności wystarczą. W testamencie dokonano zapisu na Pana rzecz. Do wykonania zapisu będzie zobowiązany Pański tata.

Według art. 968 § 1 K.c., zapisem jest zobowiązanie spadkobiercy ustawowego lub testamentowego do spełnienia określonego świadczenia majątkowego na rzecz oznaczonej osoby. Zapis może być ustanowiony tylko w testamencie. Może to być testament, w którym spadkodawca ustanawia tylko zapis, lub testament zawierający także inne rozrządzenia, np. powołanie spadkobiercy.

Z chwilą śmierci spadkodawcy zapis powoduje powstanie wierzytelności na rzecz zapisobiercy i zobowiązania obciążonego zapisem. Są to więc skutki wyłącznie obligacyjne. Konsekwencją takiej regulacji jest to, że z chwilą otwarcia spadku, nawet jeżeli przedmiotem zapisu jest rzecz oznaczona co do tożsamości, własność tej rzeczy wraz z całym spadkiem przechodzi na spadkobiercę obciążonego zapisem, a zapisobiercy przysługuje jedynie wierzytelność przeciwko temu spadkobiercy o przeniesienie własności zapisanej rzeczy. Zapisem można obciążyć także zapisobiercę (tzw. dalszy zapis – art. 968 § 2 K.c.). Zgodnie z treścią art. 975 K.c., inaczej niż powołanie do spadku, zapis może być ustanowiony pod warunkiem i zastrzeżeniem terminu.

Wykonanie zapisu sprowadza się do wykonania zobowiązania objętego zapisem. Istotne dla praktyki notarialnej jest określenie terminu wykonania zapisu. Dla uniknięcia sporów termin ten powinien być określony w miarę precyzyjnie w testamencie, jednakże jego brak nie powoduje nieważności testamentu. Ma wtedy zastosowanie art. 970 K.c., według którego zapis powinien być wykonany niezwłocznie po ogłoszeniu testamentu. Niezależnie od tego, czy termin wykonania zapisu wynika z treści testamentu czy też z art. 970 K.c., zapisobierca obciążony dalszym zapisem może wstrzymać się z jego wykonaniem aż do chwili wykonania zapisu przez spadkobiercę.

Roszczenie z tytułu zapisu przedawnia się z upływem lat pięciu od dnia wymagalności zapisu (art. 981 K.c.), a jego bieg rozpoczyna się od dnia, w którym zapisobierca dowiedział się o ogłoszeniu testamentu (wyrok SN z dnia 15 lutego 2001 r. II CKN 390/2000 OSP 2001/10 poz. 140 z glosą E. Niezbeckiej).

Proszę więc pilnować kwestii otwarcia testamentu po babci.

Jeśli tata nie zechce przenieść na Pana dobrowolnie własności mieszkania tytułem zapisu – będzie Pan musiał oddać sprawę do sądu.

Obciążony zapisem nie może uchylić się od obowiązku jego wykonania, powołując się na okoliczność, że wartość niedającego się podzielić przedmiotu zapisu przekracza granice jego odpowiedzialności. Takie stanowisko wynika z uchwały SN z 31 stycznia 2001 r., III CZP 50/2000 (OSP 2001, nr 10, poz. 139 z aprobującą glosą E. Niezbeckiej). Zgodnie z jej treścią, „jeżeli wykonanie zapisu, którego przedmiot nie da się podzielić, przekracza granice odpowiedzialności spadkobiercy określone w art. 998 § 1, zapisobierca może żądać wykonania zapisu, uiszczając odpowiednią sumę pieniężną”. Sąd Najwyższy, ze względu na treść przedstawionego zagadnienia prawnego, odniósł się jedynie do ograniczenia odpowiedzialności spadkobiercy określonego w art. 998 § 1, ale reguła wyrażona w uchwale znajdzie zastosowanie także, gdy ograniczenie odpowiedzialności ma inne źródło.

Problem w tym, że to Pański tata najpierw nabywa mieszkanie w drodze spadku, a potem musi przenieść je na Pana.

Aby mieszkanie było Pana obecnie – najlepiej aby babcia przeniosła je na Pana w drodze umowy dożywocia, mieszkanie będzie Pana, będzie Pan miał obowiązek wobec babci wynikający z umowy, ale nie będzie się Pan procesował z tatą. Dodatkowo tacie nie będą przysługiwać żadne roszczenia w stosunku do tego mieszkania, ani teraz, ani nigdy.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Podobne materiały

Współwłasność majątku spadkowego

Zmarł mój wuj, pod koniec życia wymagał opieki całodobowej, więc przeprowadziłem się do niego i się nim zająłem. Wuj był żonaty, ale żona od...

Jak założyć sprawę spadkową?

Dwa miesiące temu zmarł mój ojciec, nie zostawił testamentu, ja jestem jedyną spadkobierczynią – rodzeństwa nie mam, mama dawno nie żyje. Tata...

Czy postanowienie o spadku po mamie zachowuje ważność, jeśli jest nowe postanowienie o spadku po babci?

Czy postanowienie o spadku po mamie zachowuje ważność wobec faktu, że jest nowe postanowienie o spadku po babci? Mianowicie 15 lat temu...

Nieprzeprowadzone postępwanie spadkowe i problem ze zbyciem gruntów

Mój ojciec zmarł 20 lat temu, do tej pory nie zostało przeprowadzone postępowanie spadkowe. Rodzice wspólnie prowadzili gospodarstwo rolne, ale dwa lata po...

Nabycie spadku i postępowanie działowe

Mama zmarła rok temu. Jej własnością było gospodarstwo rolne (dom, budynki gospodarcze i pole rolne). Spadkobiercami jest pięć osób: ojciec, ja...

Ogłoszenie w prasie odnośnie spadku

Dziadkowie mieli dwoje dzieci – mój tata (nie żyje) i jego siostra. Podobno dziadek miał nieślubną córkę. Jak założyć sprawę spadkową po...

Podział spadku – formalności

Pytanie dotyczy podziału spadku po rodzicach. Otóż ojciec zmarł wiele lat temu, mama przed 8 laty. Spadek to obecnie dwie działki ziemi ornej i 25-arowa...

Sprawy pogrzebowe po śmierci kuzynki taty

Zmarła moja ciocia (córka brata taty). Nie miała już żadnej bliższej niż my rodziny. Zajmujemy się teraz jej pogrzebem. Czy mój tata i pozostałe...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »