Porady Prawne przez internet

Masz problem ze spadkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Kto będzie mógł dostać spadek?

Autor: Eliza Rumowska • Opublikowane: 2016-08-28

Zmarła moja ciotka. Razem z mężem byli właścicielami mieszkania. Aktualnie jej mąż chce zrobić zapis tego mieszkania na mnie. Nie mieli oni żadnych wspólnych dzieci. Ciotka miała córkę, którą oddała na wychowanie, kiedy ta miała około roku. Jednak nie było żadnej sprawy o zrzeczenie się praw rodzicielskich.  Co po kolei należy zrobić w tej sytuacji? Czy całość mieszkania należy się teraz wujkowi i po złożeniu wniosku do sądu o stwierdzenie nabycia spadku zostanie mu przyznana całość mieszkania? Czy córka ciotki ma prawo do części tego mieszkania? Zarówno ciotka, jak i wujek mają rodzeństwo. Czy ono też ma prawo ubiegać się o przyznanie im części udziałów w mieszkaniu?

W opisanej sprawie zacznę od zacytowania przepisów Kodeksu cywilnego wskazujących, jak następuje dziedziczenie z mocy ustawy (gdy nie ma testamentu):

„Art. 931. [Pierwsza grupa spadkobierców ustawowych]

§ 1. W pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku.

§ 2. Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych. Przepis ten stosuje się odpowiednio do dalszych zstępnych.

Art. 932. [Dziedziczenie w braku zstępnych spadkodawcy]

§ 1. W braku zstępnych spadkodawcy powołani są do spadku z ustawy jego małżonek i rodzice.

§ 2. Udział spadkowy każdego z rodziców, które dziedziczy w zbiegu z małżonkiem spadkodawcy, wynosi jedną czwartą całości spadku. Jeżeli ojcostwo rodzica nie zostało ustalone, udział spadkowy matki spadkodawcy, dziedziczącej w zbiegu z jego małżonkiem, wynosi połowę spadku.

§ 3. W braku zstępnych i małżonka spadkodawcy cały spadek przypada jego rodzicom w częściach równych.

§ 4. Jeżeli jedno z rodziców spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada rodzeństwu spadkodawcy w częściach równych.

§ 5. Jeżeli którekolwiek z rodzeństwa spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku pozostawiając zstępnych, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym. Podział tego udziału następuje według zasad, które dotyczą podziału między dalszych zstępnych spadkodawcy.

§ 6. Jeżeli jedno z rodziców nie dożyło otwarcia spadku i brak jest rodzeństwa spadkodawcy lub ich zstępnych, udział spadkowy rodzica dziedziczącego w zbiegu z małżonkiem spadkodawcy wynosi połowę spadku.

Art. 933. [Udział spadkowy małżonka]

§ 1. Udział spadkowy małżonka, który dziedziczy w zbiegu z rodzicami, rodzeństwem i zstępnymi rodzeństwa spadkodawcy, wynosi połowę spadku.

§ 2. W braku zstępnych spadkodawcy, jego rodziców, rodzeństwa i ich zstępnych, cały spadek przypada małżonkowi spadkodawcy.

Art. 934. [Udział spadkowy dziadków]

§ 1. W braku zstępnych, małżonka, rodziców, rodzeństwa i zstępnych rodzeństwa spadkodawcy cały spadek przypada dziadkom spadkodawcy; dziedziczą oni w częściach równych.

§ 2. Jeżeli któreś z dziadków spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym. Podział tego udziału następuje według zasad, które dotyczą podziału spadku między zstępnych spadkodawcy.

§ 3. W braku zstępnych tego z dziadków, który nie dożył otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada pozostałym dziadkom w częściach równych”.

Jak na pewno Pani zauważyła – w pierwszej kolejności ustawodawca do spadku powołuje dzieci i współmałżonka. Występowanie dzieci i współmałżonka blokuje niejako wejście do grona spadkobierców „dalszej rodziny”. Teraz jednak musimy skupić się na tym, KOGO ustawodawca uznaje za dzieci. Nie chodzi tu bowiem tylko o biologiczne (naturalne) pokrewieństwo. Oto bowiem zgodnie z Kodeksem rodzinnym i opiekuńczym prawa i o obowiązki dzieci w pełnym zakresie uzyskują osoby po całkowitej (pełnej) adopcji:

„Art. 121. [Skutki przysposobienia pełnego]

§ 1. Przez przysposobienie powstaje między przysposabiającym a przysposobionym taki stosunek, jak między rodzicami a dziećmi.

§ 2. Przysposobiony nabywa prawa i obowiązki wynikające z pokrewieństwa w stosunku do krewnych przysposabiającego.

§ 3. Ustają prawa i obowiązki przysposobionego wynikające z pokrewieństwa względem jego krewnych, jak również prawa i obowiązki tych krewnych względem niego.

§ 4. Skutki przysposobienia rozciągają się na zstępnych przysposobionego”.

Tylko więc jednoznaczne ustalenie, że córka cioci była poddana pełnej (całkowitej) adopcji jest podstawą do wykluczenia jej z kręgu dziczących. Dokumentem, z którego to wynika, będzie jej zupełny odpis aktu urodzenia.

Gdyby okazało się, że do takiej adopcji nie doszło – będzie ona współdziedziczyła z wujkiem (po 1/2 każde).

Gdyby jednak okazało się, że była adoptowana całkowicie, co pociągnęła za sobą skutki zerwania więzi, o których mowa w § 3 cytowanego art. 121 – wówczas do kręgu dziedziczących wejdą rodzice i rodzeństwo zmarłej adekwatnie do wyżej cytowanych reguł z Kodeksu cywilnego.

Natomiast opcja – że wujek stanie się jedynym ustawowym spadkobiercą wcale nie jest możliwa – tylko dwa powyższe schematy są realne – wszystko zależy jedynie, czy córka zmarłej była, czy też nie całkowicie przysposobiona.

Kluczem jest ustalenie na podstawie aktu urodzenia (odpis zupełny) córki ciotki – czy doszło do pełnej adopcji ze strony jej opiekunów. Wówczas można dopiero składać wniosek, w oparciu o który sąd wyda postanowienie.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Podobne materiały

Mieszkanie we własności męża a spadek

Teściowie i mąż są właścicielami domu (do męża należy 1/3). Ja z dzieckiem tylko tu mieszkamy. Mamy z mężem wspólność majątkową....

Wybór rodziców w sprawie przepisania domu

Ja i moje rodzeństwo to 8 osób. Rodzice mieli przekazać mi i jednemu z braci swój dom – miało im to zapewnić im opiekę na stare lata....

Zamieszkanie z dzieckiem w zapisanym mu mieszkaniu

Złożyłam pozew o rozwód i w dalszym ciągu czekam na ustalenie terminu rozprawy rozwodowej. Mieszkam z dzieckiem i mężem...

Niejasna metryka z USC a spadek

Syn krewnej poczęty nieślubnie dostał nowe nazwisko po mężu krewnej (w USC). W metryce jest napisane inne imię ojca (biologicznego), a nazwisko...

Kolejne dziedziczenie w rodzinie

Rodzice przekazali gospodarstwo rolne mi i siostrze. Rodzice już nie żyją. Pół roku temu siostra zmarła; miała męża i dwoje dzieci. Czy należy...

Spłata długu mieszkaniowego rodziców

Spłaciłam dług mieszkaniowy rodziców (30 tys. zł), teraz rodzice chcą wykupić to mieszkanie. Oferuję im przekazanie całej kwoty na zakup. W zamian...

Przekazanie mieszkania i możliwość dalszego zamieszkiwania

Mój brat stał się jedynym właścicielem mojej mamy mieszkania (darowizna). Jeśli mój brat przedwcześnie umrze, to czy moja matka będzie mogła zajmować to...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »