Kategoria: Zachowek

Porady Prawne przez internet

Masz problem związany z zachowkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Niedotrzymywanie umowy przez obdarowaną krewną

Iryna Kowalczuk • Opublikowane: 2015-03-12

Moja teściowa ma dwoje dzieci, w tym mojego ojca. 15 lat temu przekazała swojej wnuczce od drugiego syna w ramach darowizny własne mieszkanie. Krewna miała na mocy słownej umowy opiekować się babcią do śmierci – niestety tego nie robi. Obecnie teściowa mieszka u nas, jest bardzo schorowana. Napisała testament, w którym wnuczkę czyni spadkobiercą wszystkiego. Czy w tej sytuacji mąż otrzyma zachowek od obdarowanej wnuczki po śmierci teściowej? Czy mieszkanie wejdzie do masy spadkowej?

Iryna Kowalczuk

»Wybrane opinie klientów

Fachowe porady jakie uzyskałam od Pana Marka Goli , pomogly mi w porozumieniu się z rodzina mojego męża, w sprawie zachowku po zmarłej teściowej.Dziekuje bardzo i będę dalej polecała państwa usługi moim znajomym.
Malgorzata
Otrzymałam odpowiedź bardzo wyczerpującą i klarowną.
Anna, 66 lat, inżynier
Bardzo profesjonalnie, szybko, wszystko zrozumiałe
Ania, 68 lat, emerytka
Chciałem bardzo podziękować za poradę która mi bardzo pomogła wasza firma działa na najwyższym poziomie wasze odpowiedzi były wyczerpujące i pomocne jeszcze raz bardzo dziękuję i pozdrawiam.
Krzysztof
Dziękuję za wyczerpującą odpowiedź, uratowała mi Paki tyłek.
Jerzy, 53 lata, informatyk

Zacznijmy od tego, że kwestia zachowku po śmierci Pani teściowej będzie wchodziła w grę jedynie w sytuacji, jeśli wnuczka nie odrzuci spadku, który teściowa zapisała jej w testamencie.

Interesuje Cię ten temat? – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania. A więc wnuczka będzie miała 6 miesięcy od chwili dowiedzenia się o śmierci jej babci do złożenia oświadczenia o odrzuceniu spadku lub przyjęciu spadku.

Jest bardzo możliwe, że wnuczka odrzuci spadek, aby nie być zobowiązaną do zapłaty zachowku.

Kwestia zachowku została uregulowana w Kodeksie cywilnym (dalej – K.c.).

Stosownie do art. 991 § 1 K.c. „zstępnym, małżonkowi oraz rodzicom spadkodawcy, którzy byliby powołani do spadku z ustawy, należą się, jeżeli uprawniony jest trwale niezdolny do pracy albo jeżeli zstępny uprawniony jest małoletni – dwie trzecie wartości udziału spadkowego, który by mu przypadał przy dziedziczeniu ustawowym, w innych zaś wypadkach – połowa wartości tego udziału (zachowek)”.

Według § 2 art. 991 K.c. „jeżeli uprawniony nie otrzymał należnego mu zachowku bądź w postaci uczynionej przez spadkodawcę darowizny, bądź w postaci powołania do spadku, bądź w postaci zapisu, przysługuje mu przeciwko spadkobiercy roszczenie o zapłatę sumy pieniężnej potrzebnej do pokrycia zachowku albo do jego uzupełnienia”.

Z powyższych przepisów wynika, że za zapłatę zachowku zobowiązani są w pierwszej kolejności spadkobiercy. Spadkobierca, który spadek odrzucił, zostaje wyłączony od dziedziczenia, tak jakby nie dożył otwarcia spadku.

Przy dziedziczeniu ustawowym dochodzą wówczas do dziedziczenia zstępni odrzucającego (gdy chodzi o dziecko spadkodawcy lub jego rodzeństwo), ulegają odpowiedniemu zwiększeniu udziały spadkowe pozostałych spadkobierców oraz dochodzą do dziedziczenia spadkobiercy powołani w dalszej kolejności. Przy dziedziczeniu testamentowym mogą ulec zwiększeniu udziały pozostałych spadkobierców z tytułu przyrostu albo też dojdą do dziedziczenia spadkobiercy ustawowi (tak jak to będzie miejsce w Pani sprawie – do spadku zostaną powołani dzieci zmarłej).

Jeśli wnuczka odrzuci spadek po śmierci babci, to jak wynika z powyższego, nie będzie można od niej na podstawie § 2 art. 991 K.c. żądać zachowku.

Zgodnie z art. 1000 § 1 K.c. „jeżeli uprawniony nie może otrzymać od spadkobiercy należnego mu zachowku, może on żądać od osoby, która otrzymała od spadkodawcy darowiznę doliczoną do spadku, sumy pieniężnej potrzebnej do uzupełnienia zachowku. Jednakże obdarowany jest obowiązany do zapłaty powyższej sumy tylko w granicach wzbogacenia będącego skutkiem darowizny”.

A więc za zachowek nie są odpowiedzialni tylko spadkobiercy, ale w drugiej kolejności również osoby, które otrzymały od spadkodawcy darowizny (czyli w tej sytuacji wnuczka). Stosownie do art. 994 § 1 K.c. „przy obliczaniu zachowku nie dolicza się do spadku drobnych darowizn, zwyczajowo w danych stosunkach przyjętych, ani dokonanych przed więcej niż dziesięciu laty, licząc wstecz od otwarcia spadku, darowizn na rzecz osób nie będących spadkobiercami albo uprawnionymi do zachowku”.

Darowizna nieruchomości na rzecz wnuczki nie będzie zaliczana do spadku, ponieważ została dokonana 15 lat temu. Niestety jeśli wnuczka odrzuci spadek po śmierci teściowej, to Pani mąż nie będzie miał możliwości domagać się od niej zachowku, a nawet jeżeli nie odrzuci, zachowek będzie należał się tylko od tego, co wnuczka odziedziczy po babci (wartość mieszkania nie będzie już zaliczana na poczet zachowku).

W Pani sprawie proponowałabym zasięgnąć jeszcze porady dotyczącej możliwości odwołania darowizny i obowiązku alimentacyjnego na rzecz teściowej. Jeśli będzie Pani zainteresowana poradą na ten temat, to proszę o informację.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z zachowkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »