Porady Prawne przez internet

Masz problem związany z długami spadkowymi?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Czy spadek po zmarłym wujku matki może dziedziczyć nieletni?

Iryna Kowalczuk • Opublikowane: 2018-10-29

Mieszkam w Anglii, kilka dni temu moja ekspartnerka, z którą mam dziecko, powiedziała mi, że jej wujek w Polsce zmarł i zostawił po sobie duże długi. Każdy z jej rodziny po kolei zrzekał się spadku, aż doszło do mojego dziecka. I ja teraz muszę podpisać zgodę, że moje dziecko się zrzeka spadku. Proszę mi wyjaśnić: czy w Polsce spadek po zmarłym wujku matki nieletniego może dziedziczyć nieletni? Czy jako ojciec mam obowiązek zrzeczenia się spadku w imieniu dziecka? Była partnerka poinformowała mnie, że dokumenty mam podpisać u notariusza tu, w Anglii. Mam w nich dodatkowo udzielić siostrze byłej partnerki pełnomocnictwa do wystąpienia w sądzie w tej sprawie. Nie ufam mojej byłej partnerce i mam obawy, że może mnie wplątać w spłacanie cudzych długów. Jak powinienem w tej sytuacji postąpić?

Iryna Kowalczuk

»Wybrane opinie klientów

Dziękuję za rzeczową wyczerpującą odpowiedź
Grażyna
Dziękuję za odpowiedź. Wyjaśniła moje wątpliwości. 
Karol
Bardzo dziękuję. Wg mnie bardzo dobra i pełna odpowiedź,która wyjaśniła moje wątpliwości. Polecam innym mającym problemy z testamentem i zachowkiem.
Stanisław, 70 lat, emeryt
Polecam korzystanie z usługi eporady, wszystkie informacje są konkretne, szczegółowo i wyczerpująco opisane, niczym nie odbiega jak wizyta bezpośrednio w kancelarii. 100% profesjonalizmu w każdej dziedzinie. Sam korzystałem i gwarantuję 100% satysfakcji. Polecam.
Paweł, 39 lat
Fachowe porady jakie uzyskałam od Pana Marka Goli , pomogly mi w porozumieniu się z rodzina mojego męża, w sprawie zachowku po zmarłej teściowej.Dziekuje bardzo i będę dalej polecała państwa usługi moim znajomym.
Malgorzata

Odpowiednio do przepisów Kodeksu cywilnego (K.c.) – najbliżsi krewni zostają powołani do spadku z mocy ustawy w następującej kolejności:

Interesuje Cię ten temat? – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

  1. W pierwszej kolejności dzieci i małżonek spadkodawcy.
  2. Dalej małżonek spadkodawcy, dzieci i wnuki spadkodawcy.
  3. Następnie małżonek i rodzice spadkodawcy (gdy nie ma dzieci i wnuków).
  4. W dalszej kolejności rodzice spadkodawcy (gdy nie ma małżonka, dzieci i wnuków).
  5. Dalej jeden rodzic i rodzeństwo spadkodawcy (ich zstępni) (gdy nie ma małżonka, dzieci i wnuków, a drugi rodzic nie żyje).
  6. Następnie dziadkowie (gdy nie ma innych bliższych krewnych). Udział spadkowy przypadający któremuś z dziadków przechodzi (jeśli nie może lub nie chce dziedziczyć) na jego zstępnych.
    Oznacza to, że w określonych sytuacjach do dziedziczenia dochodzi wujostwo (stryjostwo) spadkodawcy, a więc rodzeństwo jego rodziców oraz ich zstępni (jeśli ci również nie mogą lub nie chcą spadku przyjąć).
  7. Pasierbowie (gdy nie żyją dziadkowie spadkodawcy);
  8. Na samym końcu gmina lub Skarb państwa (gdy nie ma nawet pasierbów).

W takiej samej kolejności jak dziedziczenie odbywa się również odrzucanie spadku.

Zgodnie z art. 1015 § 1 K.c. – oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania.

Przewidziany w art. 1015 § 1 sześciomiesięczny termin do złożenia oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku z ustawy rozpoczyna się, zarówno dla spadkobiercy ustawowego powołanego w testamencie do spadku, jak i dla pozostałych spadkobierców ustawowych, z dniem dowiedzenia się o śmierci spadkodawcy. Ponadto może to być np. dzień, w którym spadkobierca powołany w dalszej kolejności dowiedział się o odrzuceniu spadku przez osoby wyprzedzające go przy dziedziczeniu ustawowym, a także dzień, w którym dowiedział się o prawomocnym orzeczeniu o niegodności dziedziczenia takich osób.

Termin 6-miesięczny jest zachowany, gdy przed jego upływem zostanie złożone oświadczenie w sądzie lub przed notariuszem.

Zatem matka Pana dziecka ma 6 miesięcy na odrzucenie spadku od dnia, w którym dowiedziała się o tym, że osoba, która wyprzedzała ją w dziedziczeniu, odrzuciła spadek. Odrzucenia spadku powinna Pana była partnerka dokonać przed sądem w Polsce (sądem właściwym ze względu na ostatnie miejsce zamieszkania zmarłego) lub przed notariuszem w Polsce (może udać się do dowolnego notariusza). U notariusza lub w sądzie (ale u notariusza procedura jest znacznie szybsza) powinna ona pojawić się z aktem zgonu osoby zmarłej. Wówczas nie powinno być problemów z odrzuceniem spadku.

Jeśli odrzuci ona spadek, to również w imieniu swojego nieletniego dziecka powinna spadek odrzucić. Z wnioskiem o odrzucenie spadku w imieniu małoletniego dziecka może wystąpić którykolwiek z rodziców.

Odrzucenie spadku przez osobę niepełnoletnią jest czynnością przekraczającą zwykły zarząd, w konsekwencji rodzice nie mogą bez zgody sądu opiekuńczego dokonać takiej czynności ani wyrażać zgody na ich wykonanie (art. 101 § 3 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).

Tym samym musi Pan (albo Pana była partnerka) wystąpić do sądu opiekuńczego z wnioskiem o zezwolenie na dokonanie czynności przekraczającej zakres zwykłego zarządu majątkiem dziecka. Jeśli z wnioskiem wystąpi tylko jedno z rodziców, drugie i tak musi zostać wysłuchane. Zgodnie bowiem z art. 583 Kodeksu postępowania cywilnego sąd udziela zezwolenia na wniosek jednego z rodziców po wysłuchaniu drugiego.

We wniosku należy uprawdopodobnić, że przyjęcie spadku pozostaje w sprzeczności z dobrem i interesem Pana dziecka. Wniosek musi być opłacony – opłatą stałą w wysokości 40 zł. Potwierdzenie uiszczenia opłaty należy załączyć do wniosku.

Po uprawomocnieniu się zezwolenia sądu opiekuńczego w formie postanowienia należy złożyć przed notariuszem lub sądem oświadczenie o odrzuceniu spadku przez dziecko.

Należy pamiętać, iż oświadczenie o odrzuceniu spadku winno zostać złożone w terminie 6 miesięcy. Termin ten liczy się od momentu dowiedzenia się o tytule swego powołania do dziedziczenia (w tym wypadku będzie to chwila odrzucenia spadku przez matkę dziecka). Tym samym, aby zmieścić się w terminie z samym wnioskiem o udzielenie zezwolenia na dokonanie czynności przekraczającej zwykły zarząd, winien Pan wystąpić odpowiednio wcześnie (trudno zresztą określić, ile może potrwać cała spawa).

Wniosek o zezwolenie do sądu opiekuńczego może Pan złożyć przez pełnomocnika. Pełnomocnikiem może być adwokat lub radca prawny, jak również rodzice, małżonek, rodzeństwo lub zstępni wnioskodawcy oraz osoby pozostające z nim w stosunku przysposobienia. Pełnomocnictwa winien Pan udzielić wraz z matką dziecka. Zatem, jak Pan widzi, siostra matki Pana dziecka będzie mogła być pełnomocnikiem tylko wówczas, gdy to Pana ekspartnerka będzie składała wniosek do sądu. Jeżeli zrobi to Pan, siostra byłej partnerki nie będzie mogła Pana reprezentować w tym postępowaniu.

Pełnomocnictwo winno być opłacone – opłatą skarbową w wysokości 17 zł. Pełnomocnictwo do złożenia wniosku do sądu opiekuńczego o zezwolenie na odrzucenie spadku w imieniu dziecka może być sporządzone wyłącznie na piśmie, bez żadnych dodatkowych wymogów co do formy. Natomiast pełnomocnictwo do złożenia oświadczenia o odrzuceniu spadku musi zostać sporządzone z podpisem urzędowo (notarialnie) poświadczonym.

Konsul może poświadczyć urzędowo podpis, ale nie może przyjąć oświadczenia o odrzuceniu spadku.

Niemniej warto także wiedzieć, iż oświadczenie o odrzuceniu spadku w imieniu dziecka można złożyć w formie obowiązującej w miejscu złożenia oświadczenia, tj. w formie obowiązującej według prawa państwa, w którym aktualnie Pan i dziecko przebywacie.

Zasadnym jest odwołanie się w tej kwestii do treści art. 25 ust 1 Prawa prywatnego międzynarodowego, zgodnie z którym „forma czynności prawnej podlega prawu właściwemu dla tej czynności. Wystarczy jednak zachowanie formy przewidzianej przez prawo państwa, w którym czynność zostaje dokonana. Jeżeli umowę zawierają osoby znajdujące się w chwili złożenia oświadczeń woli w różnych państwach, wystarczy wówczas zachowanie formy przewidzianej dla tej czynności przez prawo jednego z tych państw.”. Innymi słowy może Pan również odrzucić spadek w imieniu dziecka w formie przewidzianej przez prawo brytyjskie. Co do szczegółów, odsyłam Pana w tej sprawie do prawnika brytyjskiego.

Reasumując, zgodnie z prawem polskim:

  • w celu uzyskania zezwolenia sądu opiekuńczego na odrzucenie spadku przez dziecko winien Pan wraz z jego matką udzielić jednej z wymienionych wyżej osób mieszkających w Polsce pełnomocnictwa do złożenia wniosku o dokonanie czynności przekraczającej zwykły zarząd majątkiem dziecka;
  • w celu złożenia oświadczenia o odrzuceniu spadku w imieniu dziecka winien Pan udzielić drugiego pełnomocnictwa, z tym że Pana podpis na tym pełnomocnictwie winien być urzędowo poświadczony, co może uczynić konsul.

Ewentualnie może Pan zdecydować się na złożenie oświadczenia o odrzuceniu spadku w formie przewidzianej dla miejsca, w którym Pan przebywa.

Osobiście, dla uniknięcia niepotrzebnych nieporozumień w przypadku dziedziczenia długów spadkowych, radziłabym Panu przeprowadzić postępowanie o odrzucenie spadku w imieniu dziecka przed sądem polskim.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z długami spadkowymi?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »