Porady Prawne przez internet

Masz problem związany z działem spadku?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Problem z mieszkaniem po śmierci matki

Autor: Iryna Kowalczuk • Opublikowane: 2016-09-06

Mojej żony matka zmarła 3 miesiące temu. Żona razem ze swoją siostrą wykupiła mieszkanie dla matki za swoje pieniądze, lecz na nazwisko matki. Natomiast jeszcze jest trzecia siostra w dalekiej Nowej Zelandii, gdzie mieszka już ponad 20 lat. Obecnie nie chce podpisać żadnych dokumentów. Mieszkanie stoi puste i obie siostry muszą ponosić koszty utrzymania, a trzecia się do tych kosztów nie dokłada. Co w takiej sytuacji można zrobić? Bo chcemy sprzedać to małe mieszkanie, a bez zgody trzeciej siostry tego nie zdołamy zrobić. Jak rozwiązać problem z mieszkaniem?

W opisanej przez Pana sytuacji nie ma innej możliwości jak przeprowadzenie działu spadku i tym samym ostateczne rozstrzygnięcie kwestii własnościowych po Pana teściowej. O dział spadku może wystąpić każdy ze spadkobierców.

Jak rozumiem, Pana żona posiada już postanowienie spadkowe po mamie, w którym do dziedziczenia zostały powołane jej siostry oraz ona sama. Może zatem Pana żona bez problemu przeprowadzić procedurę podziału spadku. Jeżeli postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku nie zostało przeprowadzone, to należy je jak najszybciej przeprowadzić. Można wnieść na jednym wniosku do sądu o stwierdzenie nabycia spadku i dział spadku.

Zgodnie z art. 1037 Kodeksu cywilnego dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy (aktu notarialnego) między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców.

Do przeprowadzenia działu spadku należy przedłożyć przede wszystkim postanowienie sądu bądź akt poświadczenia dziedziczenia stwierdzający nabycie spadku. Z dokumentów tych wynikać będzie krąg spadkobierców. Spadkobiercy do dokonania działu spadku powinni dostarczyć tytuły prawne spadkodawcy do poszczególnych składników majątku spadkowego, np. aktualny odpis księgi wieczystej, akt własności ziemi, akt uzyskania własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu. Jeśli w skład spadku wchodzi nieruchomość gruntowa, to oprócz aktualnego odpisu księgi wieczystej należy dołączyć aktualny wypis z rejestru gruntów, a gdy chodzi o spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu bądź lokal stanowiący odrębną nieruchomość – zaświadczenie ze spółdzielni bądź od zarządcy nieruchomości o niezaleganiu w bieżących opłatach.

Dział spadku można przeprowadzić u każdego notariusza (pod warunkiem, że będzie zgoda między spadkobiercami co do działu spadku) lub w sądzie. W przedstawionej przez Pana sytuacji, z uwagi na brak zgody jednej z sióstr mieszkającej w Nowej Zelandii, pozostaje jedynie droga sądowa działu spadku.

Co się tyczy trybu sądowego działu spadku. We wniosku o dział spadku (który składa się do sądu właściwego ze względu na ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy, a jeżeli tego nie można ustalić – ze względu na położenie majątku spadkowego) należy powołać:

  • postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku albo zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia
  • spis inwentarza,
  • jak również podać, jakie spadkodawca sporządził testamenty, gdzie zostały złożone i gdzie się znajdują.

Jeżeli spis inwentarza nie został sporządzony, należy we wniosku wskazać majątek, który ma być przedmiotem działu. Gdy w skład spadku wchodzi nieruchomość, należy przedstawić dowody stwierdzające, że nieruchomość stanowiła własność spadkodawcy, należy więc dołączyć odpis z księgi wieczystej.

W postępowaniu spadkowym zarówno skład, jak i wartość spadku ulegającego podziałowi ustala sąd, który dokonuje tego na podstawie wyjaśnień uczestników postępowania. Od prawidłowego ustalenia wartości majątku spadkowego zależy obliczenie wielkości poszczególnych sched spadkowych przypadających na rzecz poszczególnych współspadkobierców.

W postępowaniu o dział spadku jego stan ustala się według chwili otwarcia spadku, a więc chwili śmierci spadkodawcy, a wartość spadku według cen z chwili dokonania działu spadku. Oznacza to, że przy podziale sąd będzie uwzględniał wartość nieruchomości na dzień dokonywania działu.

Jeżeli uczestnicy zgodnie określą wartość przedmiotów wchodzących w skład spadku, sąd nie będzie ustalał wartości przedmiotów spadkowych. W przypadku sporu pomiędzy uczestnikami co do wartości poszczególnych przedmiotów spadkowych sąd powoła biegłego.

Sposób dokonania działu spadku. Z punktu widzenia sposobu dokonania działu spadku, zarówno w trybie umownym, jak i spadkowym, można wyróżnić:

  • podział fizyczny spadku – podział w naturze,
  • przyznanie przedmiotów spadkowych jednemu spadkobiercy, z obowiązkiem (lub bez) spłaty pozostałych,
  • podział cywilny – polega na sprzedaży przedmiotów wchodzących w skład spadku i podziale uzyskanej w tej sumy między współspadkobiercami.

Wniosek o dział spadku powinien być należycie opłacony. Opłata od wniosku jest stała i wynosi 500 zł, a jeżeli wniosek zawiera zgodny projekt działu spadku, pobiera się opłatę stałą w kwocie 300 zł. Jeżeli wniosek o dział spadku zawiera żądanie zniesienia współwłasności, opłata wynosi 1000 zł, a jeżeli wniosek zawiera zgodny projekt działu spadku i zniesienia współwłasności, pobiera się opłatę stałą w kwocie 600 zł.

Jeżeli uda się Pana żonie i jej siostrze porozumieć z siostrą z Nowej Zelandii, wówczas może Pana żona bez problemu dokonać zgodnego podziału spadku. Jeżeli jednak nie ma zgody siostry na zaproponowany przez Pana żonę podział – czyli, jak rozumiem, przeniesienie w całości własności nieruchomości na rzecz Pana żony i/lub jej siostry w Polsce nie będzie (a z Pana pytania tak właśnie wynika) – wówczas powinna Pana żona złożyć do sądu wniosek o dział spadku wedle zaproponowanego przez nią sposobu (czyli np. otrzymanie całości nieruchomości na własność lub współwłasność z siostrą). Sąd po przeprowadzeniu postępowania zdecyduje ostatecznie, jak spadek (w tym nieruchomość) zostanie podzielony. Brak zgody siostry przebywającej za granicą co do podziału nieruchomości nie zablokuje przeprowadzenia postępowania w sądzie. Po zakończeniu postępowania działowego będzie można bez zgody siostry z zagranicy sprzedać nieruchomość.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Podobne materiały

Dział spadku połączony z podziałem majątku wspólnego małżeńskiego

Moja mama zmarła dwa lata temu, tata żyje. Rodzice mieli nas dwoje – mnie i siostrę, ona mieszka z mężem w innej miejscowości. Rodzice...

Co po stwierdzeniu nabycia spadku? – procedury spadkowe

Złożyłam dzisiaj w sądzie wniosek o stwierdzenie nabycia spadku po ojcu, który zmarł 18 lat temu i zostawił testament. W tym testamencie...

Zgodny podział majątku spadkowego – jak przeprowadzić?

Pół roku temu zmarła moja mama, pozostawiając testament. Całą swoją część majątku (współwłasność z ojcem) zapisała dla mnie (jest to działka...

Odpis części nieruchomości a dział spadku

W 2010 roku zmarła moja mama, tata żyje, do podziału jest gospodarstwo rolne z nieruchomością gruntową z budynkami i domem mieszkalnym. Mam...

Dział spadku za pośrednictwem pełnomocników

Po śmierci mamy nie przeprowadzono rozprawy o przyjęcie spadku. Sprawa została założona dopiero teraz i odbędzie się w listopadzie....

Uzyskanie wyłącznej własności odziedziczonego w udziałach mieszkania

Odziedziczyłam spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego w udziale 85/96. Jedna ze współwłaścicielek jest za granicą (adres do niej...

Udział w spadku – jak dzieci mogą przekazać ojcu?

Siedem lat temu zmarła moja mama, nie pozostawiła testamentu. Nie zostało przeprowadzone postępowanie spadkowe. Chcemy zrzec się swoich części na rzecz ojca....

Sprawa o zapłatę za bezumowne użytkowanie części nieruchomości przy dziale spadku

Sprawa o zapłatę za bezumowne użytkowanie części nieruchomości przy dziale spadku

Czy w trakcie sprawy o dział spadku (mieszkania) można jednocześnie w pozwie lub wnioskach procesowych uwzględnić wniosek o zapłatę...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »