Porady Prawne przez internet

Masz problem ze spadkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Przepisanie majątku przez chorego ojca bratowej

Iryna Kowalczuk • Opublikowane: 2016-02-27

W czasie choroby i pobytu mojego ojca w szpitalu bratowa podsunęła ojcu kartkę, na której ojciec zapisał jej cały majątek. Był przy tym adwokat. Czy w takim przypadku należy mi się zachowek? Czy można ewentualnie ten dokument zmienić, gdyż ojciec nadal żyje?

Iryna Kowalczuk

»Wybrane opinie klientów

Dziękuję za rzeczową wyczerpującą odpowiedź
Grażyna
Dziękuję za odpowiedź. Wyjaśniła moje wątpliwości. 
Karol
Bardzo dziękuję. Wg mnie bardzo dobra i pełna odpowiedź,która wyjaśniła moje wątpliwości. Polecam innym mającym problemy z testamentem i zachowkiem.
Stanisław, 70 lat, emeryt
Polecam korzystanie z usługi eporady, wszystkie informacje są konkretne, szczegółowo i wyczerpująco opisane, niczym nie odbiega jak wizyta bezpośrednio w kancelarii. 100% profesjonalizmu w każdej dziedzinie. Sam korzystałem i gwarantuję 100% satysfakcji. Polecam.
Paweł, 39 lat
Fachowe porady jakie uzyskałam od Pana Marka Goli , pomogly mi w porozumieniu się z rodzina mojego męża, w sprawie zachowku po zmarłej teściowej.Dziekuje bardzo i będę dalej polecała państwa usługi moim znajomym.
Malgorzata

W Pani sprawie ważną kwestią jest ustalenie co to była za „kartka”, którą podpisał Pani ojciec. Wariantów może być kilka:

Interesuje Cię ten temat? – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

1) Testament.

Jeżeli został spisany testament, to Pani ojciec jeszcze może go w każdej chwili zmienić. Wystarczy, że napisze nowe oświadczenie woli i powoła np. Panią do spadku.

Jak stanowi art. 946 Kodeksu cywilnego (K.c.) odwołanie testamentu może nastąpić bądź w ten sposób, że spadkodawca sporządzi nowy testament, bądź też w ten sposób, że w zamiarze odwołania testament zniszczy (np. poprzez podarcie lub spalenie testamentu własnoręcznego) lub pozbawi go cech, od których zależy jego ważność (Pozbawienie testamentu cech jego ważności może mieć różną postać. Testator może testament pokreślić, przekreślić, opatrzyć adnotacją, np. „anuluję”, „unieważniam”. Podjęte czynności muszą jednak jednoznacznie wskazywać na wolę odwołania testamentu np. poprzez oddarcie podpisu na testamencie własnoręcznym.), bądź wreszcie w ten sposób, że dokona w testamencie zmian, z których wynika wola odwołania jego postanowień. Z uwagi na treść art. 946 K.c., uznać należy, że testament można odwołać tylko w sposób określony w ustawie.

W sytuacji gdyby Pani ojciec nie chciał zmienić testamentu, to po jego śmierci będzie przysługiwało Pani prawo do zachowku. O zachowek można wystąpić w ciągu 5 lat od dnia ogłoszenia testamentu. Osobą zobowiązaną do wypłaty zachowku w tej sytuacji będzie spadkobierca (spadkobiercy) testamentowy.

2) Umowa darowizny.

Jeżeli została sporządzona umowa darowizny to ją również można odwołać na podstawie art. 898 K.c., zgodnie z którym darczyńca może odwołać darowiznę nawet już wykonaną, jeżeli obdarowany dopuścił się względem niego rażącej niewdzięczności. Zwrot przedmiotu odwołanej darowizny powinien nastąpić stosownie do przepisów o bezpodstawnym wzbogaceniu. Konieczną przesłanką odwołania darowizny jest zatem rażąca niewdzięczność po stronie obdarowanego.

Odwołać darowiznę jest ciężej niż odwołać testament, ale jest to możliwe.

W sytuacji gdyby nie udało się odwołać darowizny, to również może się Pani ubiegać po śmierci ojca o zachowek od poczynionej darowizny.

Według art. 993 K.c.: „przy obliczaniu zachowku nie uwzględnia się zapisów i poleceń, natomiast dolicza się do spadku, stosownie do przepisów poniższych, darowizny uczynione przez spadkodawcę”.

Zgodnie z art. 994 K.c.:

„§ 1. Przy obliczaniu zachowku nie dolicza się do spadku drobnych darowizn, zwyczajowo w danych stosunkach przyjętych, ani dokonanych przed więcej niż dziesięciu laty, licząc wstecz od otwarcia spadku, darowizn na rzecz osób niebędących spadkobiercami albo uprawnionymi do zachowku.

§ 2. Przy obliczaniu zachowku należnego zstępnemu nie dolicza się do spadku darowizn uczynionych przez spadkodawcę w czasie, kiedy nie miał zstępnych. Nie dotyczy to jednak wypadku, gdy darowizna została uczyniona na mniej niż trzysta dni przed urodzeniem się zstępnego.

§ 3. Przy obliczaniu zachowku należnego małżonkowi nie dolicza się do spadku darowizn, które spadkodawca uczynił przed zawarciem z nim małżeństwa.”

Natomiast stosownie do art. 995 § 1 K.c.: „wartość przedmiotu darowizny oblicza się według stanu z chwili jej dokonania, a według cen z chwili ustalania zachowku”.

3) Umowa dożywocia (ewentualnie umowa kupna-sprzedaży).

Umowa dożywocia nie jest bezpłatnym przysporzeniem (darowizną) i dlatego, jeżeli zostanie zawarta, Pani nie będzie mogła żądać zachowku od wartości nieruchomości zbytej tą umową (tak, jak to miało miejsce w przypadku darowizny, czy dziedziczenia testamentowego).

Wartości nieruchomości przeniesionej przez spadkodawcę na nabywcę w zamian za dożywotnie utrzymanie, tj. wykonywanie umowy dożywocia, nie dolicza się do substratu zachowku. Dożywocie jest umową wzajemną i odpłatną i również przy liberalnym pojmowaniu darowizny w rozumieniu przepisów o zachowku nie może ona mieć znaczenia z tego punktu widzenia. Tak też stwierdził Sąd Apelacyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z 19 lipca 2006 r. (VI ACa 99/2006).

Nawet w razie obiektywnej niewspółmierności świadczeń nie ma tutaj częściowej darowizny (Z. Policzkiewicz-Zawadzka, Umowa o dożywocie, Warszawa 1971, s. 56 i n.; Z. Radwański, [w:] System Prawa Prywatnego, t. 8, Prawo zobowiązań. Część ogólna, Warszawa 2004, s. 618; odmiennie: J. Hubert, Darowizna połączona z dożywociem, PN 1948, t. 1, s. 451-452; J. Korzonek, glosa do orzeczenia SN z 28 czerwca 1945 r., C I 5/45, PiP 1946, nr 5-6, s. 185; W. Hans, Dożywocie w nowym kodeksie cywilnym, NP 1965, nr 4, s. 377).

Umowę dożywocia nie będzie tak łatwo podważyć, a więc mam nadzieję, że ta opcja nie będzie miała miejsca w Pani sprawie.

Radziłabym Pani porozmawiać z ojcem co on dokładnie podpisał. Można również sprawdzić stan księgi wieczystej nieruchomości. Jeśli została spisana umowa darowizny lub dożywocia, to będzie tam wzmianka, kto jest aktualnym właścicielem nieruchomości i na jakiej podstawie ją nabył.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze spadkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Pies, dom, samochód pozostawione przez teścia

Mój owdowiały dawno temu teść później ożenił się. Niedawno jednak zmarł. Pozostawił psa, dom, samochód i raty za sprzęt AGD kupiony z drugą...

Sprawy spadkowe

Pięć miesięcy temu zmarła nasza mama. Mieszkała z tatą we własnościowym mieszkaniu. Tata figuruje na liście lokatorów, więc chyba też jest...

Czy zrzec się spadku po bezdomnym?

Na mocy postanowienia sądu jesteśmy wraz z kuzynem spadkobiercami siostry mojej babci (każde odziedziczyło po 1/2). Chodzi o pewną nieruchomość....

Jak spadkobierca może przekazać majątek spadkowy innej osobie?

Po zmarłych rodzicach pozostało mieszkanie, nie było testamentów. Jestem jedynakiem i jedynym spadkobiercą masy spadkowej. Mam dwie córki. Chciałbym...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »