Porady Prawne przez internet

Masz problem związany z działem spadku?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Rosnące zadłużenie wspólnej nieruchomości spadkowej

Autor: Iryna Kowalczuk • Opublikowane: 2015-12-31

Moja mama zmarła dwa lata temu. Zostawiła po sobie mieszkanie własnościowe, które odziedziczyli w częściach ułamkowych: 1/3 córka (moja siostra), po 1/6 dwie wnuczki (córki mojego brata) i po 1/9 troje moich dzieci. Ja i brat posiadamy zgodę sądu rodzinnego na sprzedaż mieszkania w imieniu naszych dzieci. Jednak na sprzedaż nie wyraża zgody siostra, mimo że ciągle rośnie zadłużenie na tej wspólnej nieruchomości, bo od śmierci mamy nikt za nią płaci. Obawiam się, że jeśli nic nie zrobimy, to długi niedługo przewyższą wartość spadku. W jaki sposób doprowadzić do sprzedaży nieruchomości?

Jeżeli nieruchomość jest przedmiotem współwłasności, aby ją sprzedać, potrzebna jest zgoda wszystkich współwłaścicieli. Po sprzedaży współwłaściciele dzielą się ceną uzyskaną ze sprzedaży proporcjonalnie do udziałów, jakie im przysługiwały we współwłasności nieruchomości. W przypadku braku zgody wszystkich współwłaścicieli co do sprzedaży nieruchomości należy dokonać zniesienia współwłasności nieruchomości lub odpowiednio działu spadku w przypadku, gdy współwłasność nieruchomości powstała w wyniku dziedziczenia, tak jak ma to miejsce w Pana sytuacji.

Zniesienie współwłasności oraz dział spadku może nastąpić w drodze umowy zawartej w formie aktu notarialnego, jeśli współwłaściciele są zgodni co do sposobu zniesienia współwłasności, a gdy takiego porozumienia nie ma, pozostaje droga sądowa.

Każdy ze współwłaścicieli może złożyć w sądzie wniosek o dział spadku, wskazując równocześnie proponowany sposób zniesienia współwłasności.

Sposób dokonania działu spadku:

Ze względu na sposobu dokonania działu spadku, zarówno w trybie umownym jak i spadkowym, można wyróżnić:

  1. podział fizyczny spadku – podział w naturze,
  2. przyznanie przedmiotów spadkowych jednemu spadkobiercy, z obowiązkiem (lub bez) spłaty pozostałych,
  3. podział cywilny – polega na sprzedaży przedmiotów wchodzących w skład spadku i podziale uzyskanej w ten sposób sumy między współspadkobierców.

Jeżeli nieruchomość można podzielić na dwie lub więcej części, to zniesienie współwłasności powinno nastąpić w ten sposób. Wtedy każdemu ze współwłaścicieli zostanie przyznana część nieruchomości, która będzie stanowiła odrębną własność i każdy ze współwłaścicieli będzie mógł nią swobodnie dysponować (sprzedać, wynająć etc). Ewentualne różnice pomiędzy wysokością udziałów, a przyznaną wyodrębnioną częścią nieruchomości winny być wyrównane poprzez spłaty lub dopłaty pomiędzy dotychczasowymi współwłaścicielami.

W przypadku gdy nie można podzielić nieruchomości z przyczyn technicznych jedną z możliwości może być przyznanie nieruchomości na własność jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych. Współwłaściciel, na rzecz którego miałaby zostać przyznana nieruchomość, musi na to wyrazić zgodę.

Gdy żaden ze współwłaścicieli nie chce przejąć nieruchomości na własność, a jednocześnie współwłaściciele nie mogą się porozumieć w kwestii wspólnej sprzedaży nieruchomości na wolnym rynku, sąd zarządzi sprzedaż nieruchomości z zastosowaniem przepisów Kodeksu postępowania cywilnego dotyczących egzekucji z nieruchomości, a uzyskana w ten sposób kwota, po uregulowaniu kosztów tego postępowania, zostanie rozdzielona pomiędzy współwłaścicieli, proporcjonalnie do przysługujących im udziałów we współwłasności.

W sytuacji gdy jeden ze współwłaścicieli ponosi nakłady na nieruchomość (np. opłaca podatki, ponosi opłaty związane z utrzymaniem nieruchomości itp.) może on zgłosić swoje roszczenia względem pozostałych współwłaścicieli w toku postępowania o zniesienie współwłasności albo o dział spadku i wtedy będą one podlegały rozliczeniu. Trzeba jednak udokumentować ich wysokość.

We wniosku o dział spadku (który składa się do sądu właściwego ze względu na ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy, a jeżeli tego nie można ustalić – ze względu na położenie majątku spadkowego, należy powołać:

  • postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku albo zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia;
  • spis inwentarza;
  • jak również podać, jakie spadkodawca sporządził testamenty, gdzie zostały złożone i gdzie się znajdują.

Jeżeli spis inwentarza nie został sporządzony, należy we wniosku wskazać majątek, który ma być przedmiotem działu.

W wypadku gdy w skład spadku wchodzi nieruchomość, należy przedstawić dowody stwierdzające, że nieruchomość stanowiła własność spadkodawcy, należy więc dołączyć odpis z księgi wieczystej.

Wniosek o dział spadku powinien być należycie opłacony. Opłata od wniosku jest stała i wynosi 500 zł, a jeżeli wniosek zawiera zgodny projekt działu spadku, pobiera się opłatę stałą w kwocie 300 zł. Jeżeli wniosek o dział spadku zawiera żądanie zniesienia współwłasności, opłata wynosi 1000 zł, a jeżeli wniosek zawiera zgodny projekt działu spadku i zniesienia współwłasności, pobiera się opłatę stałą w kwocie 600 zł.

Tak więc proponuję złożyć wniosek o dział spadku i w nim wnioskować o podział cywilny nieruchomości przez jej sprzedaż. Przed złożeniem wniosku do sądu warto jeszcze raz na spokojnie porozmawiać z pozostałymi spadkobiercami co do działu spadku, być może uda się Państwu porozumieć i sprzedać nieruchomość bez przeprowadzenia sprawy w sądzie.

Na koniec dodam, że sprzedaż nieruchomości jako sposób zniesienia współwłasności jest stosowany w ostateczności przez sąd, który najpierw będzie namawiał Państwa do innego sposobu podziału. Jeżeli jednak nie dojdziecie do porozumienia, to sąd zarządzi sprzedaż i podział środków pieniężnych między współwłaścicieli. Wówczas nawet jeżeli jedna osoba będzie się temu sprzeciwiała, to i tak sąd dokona sprzedaży. Zwykle takie sprawy trwają kilka miesięcy do nawet kilku lat. Namawiam Pana do załatwienia sprawy sprzedaży nieruchomości poza drogą sądową. Licytacja sądowa mieszkania wiąże się zawsze dla sprzedających z uzyskaniem niższej ceny niż na wolnym rynku.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Podobne materiały

Ziemia i budynek w spadku

Proszę o pokierowanie mnie w sprawie spadkowej, która przedstawia się następująco: spadek to ziemia i budynek po babci zmarłej w 1999 r....

Termin na spłatę

Siostra chce przejąć majątek po zmarłych rodzicach. Czy prawo określa termin na spłatę drugiego spadkobiercy (w tym przypadku – mnie)? Siostra...

Wdowa, dzieci z pierwszego i drugiego małżeństwa a obliczenie udziałów w spadku

Nie wiem, jak zakończyć sprawę udziałów w spadku po zmarłym ojcu. Postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku już się odbyło. Ojciec miał drugą...

Czy współwłasność ułamkowa mieszkania uprawnia do zamieszkania?

Po moim zmarłym mężu jego córka (moja pasierbica) jako spadkobierczyni otrzymała w spadku ułamkowy udział we współwłasności (8 m 2 )...

Notariusz kontra sąd spadku

Niedawno zmarł mój mąż. W skład wspólnego majątku wchodzą pieniądze i samochód. Mąż zostawił testament, w którym do spadku powołał...

Zobowiązanie ustne w sprawie zachowku

Trzy lata temu zmarła moja mama po ciężkiej chorobie. Przepisała swoją część gospodarstwa w testamencie na swojego męża, a mojego ojca. Podczas...

Jak upomnieć się o spadek?

Odziedziczyłam po dziadku 1/4 majątku (nie wiem, ile tego dokładnie jest, ale wchodzi w to domek, ogród, stodoła, pole). Rodzina, która otrzymała...

Lokaty po zmarłym i należące do macochy

Kilka miesięcy temu zmarł mój ojciec. Spadkobiercą jest moja macocha i ja. Wiem, że nie było rozdzielności majątkowej. Dowiedziałem się, że macocha...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »