Kategoria: Spadek

Porady Prawne przez internet

Masz problem ze spadkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Uposażenie z tytułu śmierci w wyniku wypadku

Anna Sochaj-Majewska • Opublikowane: 2014-06-03

Mój mąż jest Włochem, mieszkamy w jego kraju. W Polsce mam wykupioną polisę ubezpieczeniową zawierającą wypłatę dla uposażonych z tytułu mojej śmierci w wyniku wypadku. Chciałabym uposażyć po połowie mojego męża i moich rodziców (dzieci nie mamy, mąż ma tylko jedno z pierwszego małżeństwa). Jak będzie wyglądała sytuacja z uposażeniem w poniższych sytuacjach. 1. W katastrofie podróżnej ja i mąż giniemy jednocześnie – dla kogo świadczenie, czy tylko dla moich rodziców, czy też dla pasierba? 2. Po wypadku najpierw umieram ja, kilka godzin po mnie mąż – czy jego syn dziedziczy uposażenie po mnie? 3. Po wypadku najpierw umiera mąż, potem ja.

Anna Sochaj-Majewska

»Wybrane opinie klientów

Polecam korzystanie z usługi eporady, wszystkie informacje są konkretne, szczegółowo i wyczerpująco opisane, niczym nie odbiega jak wizyta bezpośrednio w kancelarii. 100% profesjonalizmu w każdej dziedzinie. Sam korzystałem i gwarantuję 100% satysfakcji. Polecam.
Paweł, 39 lat
Fachowe porady jakie uzyskałam od Pana Marka Goli , pomogly mi w porozumieniu się z rodzina mojego męża, w sprawie zachowku po zmarłej teściowej.Dziekuje bardzo i będę dalej polecała państwa usługi moim znajomym.
Malgorzata
Otrzymałam odpowiedź bardzo wyczerpującą i klarowną.
Anna, 66 lat, inżynier
Bardzo profesjonalnie, szybko, wszystko zrozumiałe
Ania, 68 lat, emerytka
Chciałem bardzo podziękować za poradę która mi bardzo pomogła wasza firma działa na najwyższym poziomie wasze odpowiedzi były wyczerpujące i pomocne jeszcze raz bardzo dziękuję i pozdrawiam.
Krzysztof

Wskazane hipotetyczne sytuacje należy w pierwszej kolejności rozważyć, przyjmując założenie, że już wyraziła Pani stosowną decyzję w sprawie osób uposażonych do odbioru świadczeń z polisy i dyspozycja ta została odnotowana w dokumentacji instytucji, a zatem, że 50% środków ma przypaść mężowi, a drugie 50% rodzicom łącznie. Jeśli dopiero jest to sfera projektu, a więc na razie nie ma wskazanych żadnych osób uposażonych, sytuacja będzie kształtować się nieco inaczej, o czym szczegółowo dalej.

Interesuje Cię ten temat? – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

W wariancie pierwszym, w przypadku jednoczesnej śmierci wraz z mężem, połowa środków zgromadzonych w ramach polisy ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych wypadków przypadnie Pani rodzicom, zgodnie z przekazaną dyspozycją, a druga połowa będzie podlegać dziedziczeniu i z tego tytułu także nabywcami będą wyłącznie rodzice.

W wariancie drugim, 50% środków otrzymają Pani rodzice, wobec pozostawionej dyspozycji i wskazania ich jako osób uposażonych w tej części, a druga połowa będzie podlegać dziedziczeniu przez Pani męża i rodziców, na zasadach opisanych w dalszej części odpowiedzi, z uwagi na śmierć męża jako osoby uposażonej i niemożności podjęcia przedmiotu uposażenia (prawo do uposażenia nie jest dziedziczne). W tej 1/2 prawa do świadczenia, która wejdzie w skład spadku, udział Pani męża będzie wynosić 1/2, a udział rodziców – po 1/4 (łącznie 1/2). Tak więc rodzice w konsekwencji będą mieć prawo do 75% całej kwoty, a Pani mąż – do 25%. Jednak śmierć męża niedługo po otwarciu spadku po Pani spowoduje konieczność potwierdzenia praw do spadku także po nim, zatem ostatecznie jego udział przypadnie jego spadkobiercom, być może wyłącznie synowi z pierwszego małżeństwa, jeśli nie ma innych osób uprawnionych do dziedziczenia z ustawy lub Pani mąż sporządzi testament.

W wariancie trzecim, całość świadczenia z polisy ubezpieczenia od następstw nieszczęśliwych wypadków przypadnie Pani rodzicom, 50% z uwagi na uczynioną na ich rzecz dyspozycję, a 50% tytułem dziedziczenia spadku po Pani, do którego będą wyłącznie powołani z ustawy, gdyż nie pozostawi Pani po sobie ani zstępnych, ani małżonka.

Jak stanowi przepis art. 922 § 1 Kodeksu cywilnego, prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób. Prawa i obowiązki stanowią składniki masy spadkowej, są to aktywa (majątek) i pasywa (zobowiązania), jakie pozostawił po sobie spadkodawca. Jednak w myśl art. 922 § 2, nie należą do spadku prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą (prawa i obowiązki o charakterze osobistym – przyp. aut.), jak również prawa, które z chwilą śmierci przechodzą na oznaczone osoby niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami. Takim prawem, które nie wchodzi do spadku po oznaczonej osobie, są np. świadczenia z umów ubezpieczenia na życie czy środki zgromadzone na rachunku otwartego funduszu emerytalnego, oczywiście pod warunkiem wskazania osób uposażonych do ich odbioru.

Rozważmy również sytuację, w której nie wskaże Pani nikogo do odbioru świadczenia z polisy. Wówczas cała kwota wejdzie do spadku i zostanie wypłacona tym osobom, które będą po Pani dziedziczyć, zgodnie z ustawowym porządkiem dziedziczenia lub wedle Pani woli, wyrażonej w testamencie. Będą one musiały okazać postanowienie sądu w przedmiocie potwierdzenia praw do spadku lub ewentualnie notarialny akt poświadczenia dziedziczenia, tak więc konieczne jest uprzednie przeprowadzenie postępowania spadkowego.

W świetle polskiego prawa spadkowego w pierwszej kolejności powołane do spadku z ustawy są dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek, dziedziczą oni w częściach równych; jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku (art. 931 § 1). Ponieważ nie mają Państwo wspólnych dzieci, w aktualnym stanie rodzinnym powołani do spadku po Pani będą małżonek oraz rodzice (art. 932 § 1). Udział spadkowy każdego z rodziców, które dziedziczy w zbiegu z małżonkiem spadkodawcy, wynosi jedną czwartą całości spadku (czyli łącznie 1/2), pozostała 1/2 przypadnie Pani małżonkowi (art. 932 § 1 ). Pasierb, jeśli nie jest przez Panią przysposobiony (adoptowany), nie dziedziczy po Pani z ustawy. Na marginesie, dziedziczenie ustawowe przez pasierbów jest zupełnie wyjątkowe, może mieć miejsce w ostatniej kolejności, gdy nie ma żadnych innych krewnych, ale nie jest to przedmiotem zadanego pytania, dlatego po szczegóły odsyłam do przepisu art. 9341. Jeśli mąż nie dożyje chwili Pani śmierci, a więc chwili otwarcia spadku, cały spadek będzie przypadać rodzicom, w częściach równych (art. 932 § 3). Dopiero gdyby któreś z rodziców także nie dożyło otwarcia spadku po Pani, jego udział przypadnie Pani rodzeństwu, w częściach równych (art. 932 § 4).

Kiedy dwie osoby utraciły życie podczas grożącego im wspólnie niebezpieczeństwa, domniemywa się, że zmarły jednocześnie (art. 32). Dlatego w wariancie pierwszym cały spadek przypadnie Pani rodzicom, gdyż w wyniku tego domniemania przyjmuje się, iż mąż nie dożył chwili otwarcia spadku po Pani. W wariancie drugim spadek po Pani nabędzie mąż (1/2 udziału) oraz matka (1/4) i ojciec (1/4). Wskutek śmierci męża, będącego Pani spadkobiercą, konieczne będzie potwierdzenie praw do spadku po nim, w konsekwencji 1/2 udziału w świadczeniu z polisy może nabyć albo wyłącznie Pani pasierb, albo pasierb wspólnie z innymi osobami, zależnie od kręgu osób uprawnionych w świetle prawa niemieckiego do dziedziczenia z ustawy; być może mąż sporządzi testament, w którym inaczej ukształtuje porządek dziedziczenia po sobie. Wreszcie w wariancie trzecim, cały spadek, włącznie ze stanowiącą jego składnik sumą z polisy, przypadnie Pani rodzicom po połowie.

W sprawach spadkowych właściwe jest prawo tego państwa, którego zmarły był obywatelem w chwili śmierci (prawo ojczyste spadkodawcy). Jeśli zatem bez względu na miejsce zamieszkania we Włoszech jest Pani nadal obywatelką Polski, prawo polskie będzie regulować kwestie dziedziczenia pozostawionego przez Panią spadku. Może Pani również zdecydować w testamencie, że prawem właściwym do unormowania powyższej materii będzie prawo miejsca zamieszkania albo prawo miejsca zwykłego pobytu, z chwili dokonania testamentu lub z chwili śmierci. 

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze spadkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »