Kategoria: Odpowiedzialność za długi
Baner RODO

Porady Prawne przez internet

Masz problem z długami spadkowymi?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Wiadomość o długach zmarłego po upływie terminu na odrzucenie spadku

Autor: Janusz Polanowski • Opublikowane: 2018-01-31

Przed 8 miesiącami zmarł mój przyrodni brat. Dzisiaj otrzymałem wiadomość i dowiedziałem się, że miał jakieś długi w banku i w opłatach za mieszkanie. Brat miał żonę i 3 dzieci. Dwoje jest już dorosłe, najmłodsze ma 11 lat. Dowiedziałem się też, że miał z żoną rozdzielność majątkową, a jego dzieci zrzekły się spadku. Żyje jeszcze jego ojciec i nasza mama. Nie miałem pojęcia ani o tych długach, ani o tym, że bezpośredni spadkobiercy zrzekli się spadku. Nasze kontakty były sporadyczne. W tym momencie minął termin na odrzucenie spadku i co powinienem w tej sytuacji zrobić?

Janusz Polanowski

»Wybrane opinie klientów

Jestem bardzo zadowolona, szczegółowe, wyczerpujące odpowiedzi, bez problemu mogłam zadawać pytania dodatkowe aż dowiedziałam się wszystkiego, co chciałam wiedzieć.
Natalia
odpowiedz jest wyczerpująca i dla mnie jasna, dziekuje
Irena
Serdecznie dziękuję. Opinia bardzo czytelna i zrozumiała. Jeszcze raz dziękuję Panie Mecenasie. 
Dora
Szybko sprawnie i rzeczowo. Polecam każdemu, kto chce skonfrontować swoje rozumienie problemów prawnych z niezależną opinią prawnika. 
Andrzej
Odpowiedź była bardzo konkretna , rzeczowa i wyczerpująca. Odpowiedź na dodatkowe pytanie i wizyta u notariusza z aktualnymi dokumentami pomogła mi podjąć końcową decyzję , na złożenie sprawy do sądu o odebranie oświadczenia o odrzuceniu spadku. Pani stwierdzenie na początku odpowiedzi , że sprawa jest szczególnie złożona sprawdziło się, bo i notariusz to potwierdził i skierował mnie do sądu. Dziękuję za wyjaśnienie problemu i trafne odpowiedzi.
Adam, emeryt
Bardzo dobra
Ala
Pytanie i wyczerpująca odpowiedź, a przecież tego właśnie chce zainteresowany. Brawo.
Marek
Bardzo szybka i rzetelna odpowiedz , na oba pytania otrzymałam wyczerpujące informacje. Bardzo dziękuję.Polecam.
Małgorzata, pedagog terapeuta
Dziękuję bardzo za poradę prawną, teraz już dzięki niej dużo więcej wiem jak postąpić i jakie są zagrożenia.
Jan
Bardzo dobra i profesjonalna porada jak też asysta na całym etapie współpracy. Sprawa zakończona pełnym sukcesem.
Marek
Rozbudowana, dobra odpowiedź. Jednakowoż zabrakło odpowiedzi na zasadniczą kwestię, która została doprecyzowana w pytaniu dodatkowym.
Marek, Kapitan Żeglugi Wielkiej, 52 lata
Dziekuje za pomoc!!! Jestem bardzo zadowolony!
Tomasz, 43 lata
Dobra porada, wymagała dodatkowego pytania uściślającego, ale na nie również otrzymałem odpowiedź.
Paweł, 49 lat
Porada była dla mnie jasna i zrozumiała i pomocna
Piotr
Dziękuję bardzo za zaproponowane rozwiązania mojej sprawy Pani Annie Sufin. Odpowiedź bardzo wyczerpująca i zrozumiała. Czuję się pewniej i lżej w tej trudnej chwili. 
Grażyna
Szybka, profesjonalna pomoc - bardzo polecam!
Daria
Profesjonalne i rzetelne podejście do wykonywanych usług, powodujące, że w przypadku ponownej potrzeby skorzystania z porady prawnej, bez wahania zwrócę się prośbą do Państwa kancelarii.
Beata
Jestem bardzo zadowolony z odpowiedzi otrzymanej od P. Wioletty. Szczególmie ujela mnie deklarscja telefonicznego kontaktu z P. mecenas. Taka możliwość rozwoewa wdzelkie wątpliwości - szczególnie interpretacyjne. Pozdrawiam i polecam. Tylko te ceny :(
Roman
Dziękuję za odpowiedź ocena sytuacji pomogła mi. Opinia utwierdziła mnie w moim toku myślenia. Szkoda mi syna bo w sprawach codziennych dużo mamie pomagał. Jak to się skończy nie wiem. 
Elżbieta, księgowa, 58 lat
Uzyskałam wyczerpujące wyjaśnienia na temat interesującego mnie zagadnienia prawnego i wyczerpujące odpowiedzi na dodatkowe pytania.
Małgorzata, ekonomista, 50 lat
Bardzo szybka i konkretna odpowiedz, która rozwiała moje wątpliwości co do stanu prawnego. Dodatkowym atutem jest możliwość zadawania w razie wątpliwości dodatkowych pytań.
Janusz, 62 lata
Dziękuję za szybką i konkretną odpowiedź na moje pytania. Sprawa nie była może zbyt skomplikowana dla prawnika ale budziła mój niepokój. Na pytanie zadane późnym wieczorem odpowiedź otrzymałam już rano następnego dnia, a potem na kolejne pytania udzielano mi prawie natychmiast trafnych odpowiedzi. 
Bogda
Porada była przygotowana bardzo szybko i napisana w sposób przystępny, językiem zrozumiałym dla osoby która nie używa języka prawniczego.
Wiesław
Szybka i profesjonalna porada. 
Paulina, architekt wnętrz, 31 lat
Bardzo wyczerpująca odpowiedź , wyjaśniona bardzo zrozumiale . W przyszłości na pewno skorzystam z tego serwisu gdyż jest bardzo dobrym rozwiązaniem kontaktu z prawnikiem bez wychodzenia z domu.
Agnieszka, 31 lat
Dzień dobry, jestem zadowolona z wyczerpującej odpowiedzi na moje pytanie. 
Krystyna
Odpowiedź jest dla mnie w pełni zadawalająca.
Iwona
Bardzo wyczerpująca odpowiedź.
Magdalena
Odpowiedź na moje pytanie była szybka, konkretna i wyczerpująca. Cena za usługę przystępna. 
Maria, nauczyciel
szybka odpowiedź, nie mam uwag
Anna

Prawdopodobnie doszło do odrzucenia spadku; określenia: „zrzec się spadku” lub „zrzeczenie się spadku” jest używane często w różnych błędnych kontekstach, ponieważ umowę o zrzeczeniu się dziedziczenia – art. 1048 i następne Kodeksu cywilnego (K.c.) – mogą zawrzeć jedynie (przyszły) spadkobierca ustawowy z (przyszłym) spadkodawcą ustawowym. Właśnie umowa o zrzeczeniu się dziedziczenia jest jedynym poprawnym kontekstem znaczeniowym określenia „zrzeczenie się spadku” – inaczej rzecz ujmując: inne konteksty znaczeniowe dotyczą na ogół czegoś innego (np. odrzucenia spadku lub zbycia spadku, zwłaszcza na rzecz osoby z kręgu rodzinnego).

Niestety, ustawodawca, rozszerzając krąg (potencjalnych) spadkobierców ustawowych (art. 931 i następne K.c.), sformułował zbyt ogólnikowe przepisy prawne; takie (nazwijmy problem wprost) partactwo legislacyjne przejawia się także w dotyczących oświadczeń co do spadku przepisach proceduralnych – art. 640 i następne Kodeksu postępowania cywilnego (K.p.c.). Jakąś nadzieję w tym zakresie dają dość precyzyjne przepisy o odpowiedzialności za długi spadkowe (art. 1030 i następne K.c.) oraz o zabezpieczeniu spadku (art. 633 i następne K.c.). Jakieś sensowne wyniki prac legislacyjnych można dostrzec, ale – w interesującym nas szczególnie zakresie – brakuje jednoznacznego wskazania, kto ma obowiązek informować dalszych potencjalnych spadkobierców o odrzuceniu spadku („sąd spadku” czy osoba odrzucająca spadek). Rozsądna wykładnia wskazuje na „sąd spadku”, ale przydałoby się jednoznaczne sformułowanie przepisów prawa, bo aktualna treść art. 633 i następnych K.p.c. nie precyzuje tej kwestii.

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Interesuje Cię ten temat i chcesz wiedzieć więcej? kliknij tutaj >>

Spadek (art. 922 K.c.) ze znacznymi długami może skłaniać do odrzucenia spadku; to jest uprawnieniem (potencjalnego) spadkobiercy. Pańskie słowa wskazują na to, że już doszło do odrzucenia spadku po Pańskim przyrodnim bracie; przynajmniej przez dzieci spadkodawcy, a być może także w imieniu jego niepełnoletniego dziecka (art. 10 i następne K.c.). Opis sytuacji sprawia, że nie wiadomo, czy spadek odrzuciła wdowa – taka informacja także może się przydać.

Obowiązujące przepisy prawne są takie, że wskazane jest (i to bardzo) „trzymanie ręki na pulsie”. Uzyskanie (zwłaszcza nieoficjalnie) sygnału o odrzuceniu spadku – zapewne dziedziczonego z ustawy (art. 931 i następne K.c.) – przez (przynajmniej) część tak zwanej pierwszej grupy spadkobierców ustawowych (art. 931 K.c.) stanowi wyzwanie, ale zapewne jeszcze nie jest (zwłaszcza oficjalnym) powiadomieniem o tym, że dla Pana zaczął biec sześciomiesięczny (art. 1015 K.c.) termin do złożenia oświadczenia co do spadku (art. 1012 i następne K.c.).

Niżej są zacytowane zarówno przepisy o dziedziczeniu ustawowym (art. 931 i następne K.c.), jak i o oświadczeniach co do spadku (art. 1012 i następne K.c.) i ich składaniu (art. 940 i następne K.p.c.). Powtarzanie treści przepisów wydaje się zbędne, za to wypada zwrócić uwagę na aspekty praktyczne, które czasami „umykają” (zwłaszcza bez rzeczywistej analizy przepisów prawnych).

Przyda się sporządzenie drzewa genealogicznego oraz zestawianie sytuacji (tak rodzinnej, jak też oświadczeń co do spadku i dat powiadamiania o tym) z przepisami prawnymi. Zreferowane przez Pana informacje pozwalają powątpiewać w to, czy dla Pana już zaczął biec termin do złożenia oświadczenia co do spadku. Wprawdzie nie można tego wykluczyć, ale proszę brać pod uwagę realia. Pierwszym jest to, że dla odrzucenia spadku w imieniu małoletniego wymagana jest zgoda „sądu rodzinnego”; chodzi o utrwaloną wykładnię przepisów o władzy rodzicielskiej oraz jej sprawowaniu – art. 92 i następne Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego (K.r.o.). To dotyczyć może nie tylko wspomnianego przez Pana dziecka spadkodawcy, ale także zstępnych (w tym dzieci) innych osób (np.: wnucząt spadkodawcy lub dzieci przyrodniego rodzeństwa spadkodawcy). Jeżeli któreś z dzieci spadkodawcy ma dziecko (niepełnoletnie), to mogło jeszcze nie dojść do odrzucenia spadku w imieniu niepełnoletnich zstępnych spadkodawcy. Poza tym warto wiedzieć, czy spadek odrzuciła wdowa.

Niekiedy trzeba powtórnie składać oświadczenie co do spadku (np. o odrzuceniu spadku) – swe własne, a przecież także może w grę wchodzić tzw. transmisja (art. 1017 K.c.). Przykładowo: spadkobierca testamentowy, który spadek z testamentu odrzucił, może (choć nie ma obowiązku) odrzucić spadek z ustawy – jeżeli należy do grona spadkobierców ustawowych. Co więcej, krewni spadkodawcy (jakiegokolwiek) mogą dziedziczyć wspólnie z wdowcem (wdową); owdowiały małżonek z ustawy często dziedziczy z krewnymi spadkodawcy – także w przypadku odrzucenia spadku przez lub w imieniu dzieci spadkodawcy. Pojawić się może problem w synchronizacji czynności (np. składania oświadczeń woli) – każdy (potencjalny) spadkobierca ma swój półroczny (art. 1015 K.c.) termin do złożenia oświadczenia co do spadku (np. na odrzucenie spadku). Co w sytuacji, gdy zstępni (dzieci, wnuki…) spadkodawcy szybko odrzucają spadek, a owdowiały małżonek czyni to tuż przed upływem właściwego mu terminu? Na ogół (zwłaszcza w polskich realiach) jest to problem teoretyczny (bo ludzie najczęściej o śmierci swych najbliższych dowiadują się bardzo szybko); niekiedy jednak może być tak (np. wskutek długotrwałej i bardzo ciężkiej choroby), że ktoś dowiaduje się o śmierci swego małżonka po iluś miesiącach – już po odrzuceniu spadku przez (lub w imieniu) wszystkich zstępnych spadkodawcy. Skoro dalsi krewni mogą dziedziczyć wraz z owdowiałym małżonkiem – dla którego termin z art. 1015 K.c. zaczyna biec wraz z dowiedzeniem się o tytule swego powołania (czyli o statusie spadkobiercy) – to dla określonych dalszych krewnych bieg terminu dla nich właściwego do odrzucenia spadku może zacząć biec przed rozpoczęciem biegu analogicznego terminu dla owdowiałego małżonka. Czy dalsi krewni spadkodawcy powinni jeszcze raz odrzucić spadek po (późniejszym) odrzuceniu spadku przez owdowiałego małżonka? Ustawodawca nie daje odpowiedzi na takie pytanie, a jest ono ważne – także dlatego, że brak dziedziczenia przez owdowiałego małżonka spadkodawcy może umożliwiać dziedziczenie przez dziadków spadkodawcy (art. 934 K.c.). Oczywiście, w przedstawionej przez Pana sytuacji są rodzice spadkodawcy oraz jest jego rodzeństwo, ale odrzucenie spadku także przez wszystkich Państwa może uzasadniać dziedziczenie przez dziadków spadkodawcy (jeżeli spadkodawcę przeżyli). Samo brzmienie artykułu 934 K.c. może powodować wątpliwości co do tego, czy zstępni dziadków spadkodawcy (jakiegokolwiek) również powinni złożyć oświadczenie co do spadku ponownie – czyli po wcześniejszym odrzuceniu spadku (z uwagi na swe wcześniejsze miejsce w kolejce).

Oby sytuacja w związku ze spadkiem po Pańskim bracie okazała się w miarę prosta (w miarę, bo już zaczyna stanowić dla Państwa wyzwanie). Jednak nie można mieć takiej pewności; dlatego wskazałem na poważne wątpliwości (zwłaszcza praktyczne) po wprowadzeniu w K.c. przepisów umożliwiających dziedziczenie przez dalszych krewnych spadkodawcy. Ustawodawca niemalże przeoczył sytuacje trudne lub złożone; trudno się temu dziwić, skoro parlamentarzyści mają problemy z własnymi oświadczeniami majątkowymi.

Ustrój majątkowy małżeński w małżeństwie istniejącym za życia spadkodawcy jest bez znaczenia dla dziedziczenia ustawowego; separacja (jeżeli została orzeczona) wyklucza z dziedziczenia ustawowego.

Państwu przyda się rzetelna wiedz o tym, jak przedstawia się składanie oświadczeń co do spadku po spadkodawcy – zwłaszcza oświadczeń o odrzuceniu spadku (bo to w praktyce oznacza sytuację przypominającą „przerzucanie gorącego kartofla do kogoś innego”); w „sądzie spadku” powinny znajdować się i być dostępne informacje o oświadczeniach co do spadku po spadkodawcy. Rodzice spadkodawcy żyją, więc zapewnie to dla nich jest teraz szczególne wyzwanie. Jeżeli Pańska mama odrzuci spadek, to dla jej dzieci sytuacja zacznie stanowić realne wyzwanie własne, a po dalszych odrzuceniach spadku także dla ich dzieci (czyli wnucząt Pańskie mamy). Pańska mama może potrzebować pomocy w załatwianiu formalności; proszę więc pamiętać, że pełnomocnikiem (art. 98 i następne K.c.) w sprawie cywilnej może być, między innymi, ktoś z bliskiego grona rodzinnego (art. 87 K.p.c.), np. dziecko. Jeżeli dojdzie do przyjęcia spadku z dobrodziejstwem inwentarza, co teraz jest regułą (po zmianie artykułu 1015 K.c.), należy sporządzić i skierować do „sądu spadku” (także ewentualnie z pomocą notariusza) protokół dziedziczenia albo doprowadzić do sporządzenia spisu inwentarza przez komornika – z uwagi na opłaty komornicze i częste wynagrodzenie rzeczoznawcy majątkowego koszty dokonania spisu inwentarza są najczęściej znacznie wyższe od kosztów przygotowania wykazu inwentarza.

Proszę zatem opracować oraz właściwie realizować dobrą strategię w związku z dziedziczeniem po Pańskim bracie. Niestety, przepisy prawne (choć poprawiane) nadal są dalekie od jednoznaczności, co stanowi dodatkowe wyzwanie.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj >>

Prezentowana opinia prawnika nie zawiera odpowiedzi na dodatkowe pytania klienta i dlatego może nie wyczerpywać w pełni omawianego zagadnienia. Często dopiero dzięki dodatkowym pytaniom i odpowiedziom można uzyskać kompletną poradę prawną. Podkreślamy, że w naszym serwisie można zadawać dodatkowe pytania bez ograniczeń czasowych i ilościowych.


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z długami spadkowymi?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podobne materiały

Odrzucenie spadku w placówce dyplomatycznej

Od ponad 30 lat mieszkam w Szwecji. Dwa miesiące temu w Polsce zmarła moja mama, zostawiając długi. Mój brat, siostra i jej dzieci odrzuciły spadek u notariusza. Czy mogę złożyć oświadczenie o odrzuceniu spadku w polskim konsulacie, czy muszę to zrobić u notarius publicus, którego usługi niemało tutaj kosztują?

Nierozliczone długi z ojcem a przyjęcie spadku

Kilka miesięcy mój ojciec odebrał sobie życie. Mieliśmy nierozliczone długi, bo wcześniej sprzedał moją działkę w Polsce, nie rozliczywszy się ze mną. Mam na to akt notarialny i cofnięcie z tego powodu pełnomocnictwa. Zostały po nim rzeczy osobiste oraz dwa stare samochody, za które dostałam 2500 zł. Kilka dni temu bank wysłał mi wezwanie do zapłaty około 150 00 złotych w ciągu 30 dni. Czy mam obowiązek do spłaty tego długu? Spadek przyjmowałam z dobrodziejstwem inwentarza.

Dziedziczenie długów po ojczymie

Moja mama żyła w związku cywilnym z ojczymem (nie miał praw rodzicielskich w stosunku do mnie). Ojczym był zadłużony na ok. 80 tys. zł, zmarł w tym roku. Czy po jego śmierci dziedziczę jakieś długi?

Dziedziczenie nieruchomości z kredytem hipotecznym

Odziedziczyłem z piątką rodzeństwa nieruchomość objętą kredytem hipotecznym zajętym przez komornika po zmarłej mamie. Nie było testamentu. Ojciec zmarł dwa lata temu, mama rok temu, brat zmarł miesiąc po mamie. Jedna z sióstr zrzekła się spadku na mnie i siostrę. Chciałbym się dowiedzieć, w jakich częściach odziedziczymy spadek, a także czy odsetki kredytu wzrastają, gdyż komornik twierdzi, że kredyt został od niego wycofany do banku i zawieszony. Czy bank może umorzyć odsetki i czy długi jednego z braci, który dziedziczy, mogą mnie również objąć w przyszłości? Cała sprawa o przejęcie i podział spadku znajduje się w sądzie i czekamy na termin rozprawy.

Konsekwencje spóźnionego zgłoszenia o nabyciu spadku

Sprawa dotyczy konsekwencji spóźnionego zgłoszenia o nabyciu spadku. Po mojej zmarłej mamie moja niepełnoletnia córka odziedziczyła spadek – jej udział w spadku wynosi 33%. Orzeczenie o nabyciu spadku jest z 2015 r. Niestety mieszkamy za granicą i nie zgłosiliśmy nabycia spadku w urzędzie skarbowym. Jaki podatek od spadku będzie musiała zapłacić moja córka i czy jest też przewidziana jakaś kara finansowa za spóźnienie?

Pisma od firmy windykacyjnej dotyczące długów zmarłego dziadka

Cztery lata temu zrzekłam się spadku po moim ojcu. Niestety nie zrobiłam tego w imieniu małoletnich dzieci. Teraz osiągnęły pełnoletność i zaczęły dostawać pisma od firmy windykacyjnej – dotyczące długów dziadka. Czy dzieci jeszcze mogą odrzucić spadek? Jak mogą się zabezpieczyć przed spłatą?

Spis inwentarza mimo odrzucenia spadku

Mój mąż zmarł w 2012 r. Prowadził działalność gospodarczą. Odrzuciłam po nim spadek. Teraz otrzymałam zawiadomienie od komornika o spisie inwentarza po zmarłym w moim mieszkaniu. Mieszkanie to nabyłam jeszcze przed ślubem. Czy muszę się zgodzić na spis inwentarza, skoro mieszkanie nie wchodzi do spadku, a ja zrzekłam się dziedziczenia po mężu? Dodam, że mąż nawet nie mieszkał w tym mieszkał, tylko przebywał od czasu do czasu. Na stałe mieszkał u swoich rodziców.



Szukamy prawników » wizytówka Zadaj pytanie »