Kategoria: Spadek

Porady Prawne przez internet

Masz problem ze spadkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Wspólne mieszkanie a prawa spadkowe dziecka z poprzedniego związku

Iryna Kowalczuk • Opublikowane: 2017-01-27

Mój narzeczony wkrótce zakupi mieszkanie z własnych środków. Planujemy ślub i narzeczony, już jako mój mąż, chciałby uczynić mnie współwłaścicielką nieruchomości. Mam jednak dziecko z poprzedniego związku i w wypadku mojej przedwczesnej śmierci udział w tym mieszkaniu odziedziczyłaby po mnie moja córka. Co zrobić, żeby zabezpieczyć przyszłego męża i żeby do uzyskania pełnoletniości mojego dziecka nie miał dostępu do mieszkania i spadku po mnie biologiczny ojciec dziecka? Czy na opisaną sytuację mają wpływ prawa rodzicielskie? Ja i ojciec dziecka mamy takie same prawa rodzicielskie.

Iryna Kowalczuk

»Wybrane opinie klientów

Fachowe porady jakie uzyskałam od Pana Marka Goli , pomogly mi w porozumieniu się z rodzina mojego męża, w sprawie zachowku po zmarłej teściowej.Dziekuje bardzo i będę dalej polecała państwa usługi moim znajomym.
Malgorzata
Otrzymałam odpowiedź bardzo wyczerpującą i klarowną.
Anna, 66 lat, inżynier
Bardzo profesjonalnie, szybko, wszystko zrozumiałe
Ania, 68 lat, emerytka
Chciałem bardzo podziękować za poradę która mi bardzo pomogła wasza firma działa na najwyższym poziomie wasze odpowiedzi były wyczerpujące i pomocne jeszcze raz bardzo dziękuję i pozdrawiam.
Krzysztof
Dziękuję za wyczerpującą odpowiedź, uratowała mi Paki tyłek.
Jerzy, 53 lata, informatyk

W opisanej przez Panią sytuacji możliwe byłoby sporządzenie testamentu na wypadek Pani śmierci, w którym do całości spadku powołałaby Pani swojego narzeczonego. W takiej sytuacji po Pani śmierci cały spadek (w tym i udział w nieruchomości) odziedziczyłby Pani narzeczony. Jednakże powinna Pani wiedzieć, że po sporządzeniu na rzecz Pani narzeczonego testamentu, Pani dziecku będzie należał się zachowek. W opisanej sytuacji zachowku niestety ciężko będzie mu uniknąć.

Interesuje Cię ten temat? – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Prawo polskie przewiduje jedynie trzy możliwości, aby uchronić się przed wypłatą ewentualnego zachowku. Są to:

Umowa dożywocia (art. 908 § 1 Kodeksu cywilnego – dalej „K.c.”)

Umowa dożywocia jest najlepszym sposobem żeby uchronić się przez wypłatą zachowku. Według art. 908 § 1 K.c.: „jeżeli w zamian za przeniesienie własności nieruchomości nabywca zobowiązał się zapewnić zbywcy dożywotnie utrzymanie (umowa o dożywocie), powinien on, w braku odmiennej umowy, przyjąć zbywcę jako domownika, dostarczać mu wyżywienia, ubrania, mieszkania, światła i opału, zapewnić mu odpowiednią pomoc i pielęgnowanie w chorobie oraz sprawić mu własnym kosztem pogrzeb odpowiadający zwyczajom miejscowym”.

Stosownie do art. 908 § 2 K.c.: „jeżeli w umowie o dożywocie nabywca nieruchomości zobowiązał się obciążyć ją na rzecz zbywcy użytkowaniem, którego wykonywanie jest ograniczone do części nieruchomości, służebnością mieszkania lub inną służebnością osobistą albo spełniać powtarzające się świadczenia w pieniądzach lub w rzeczach oznaczonych co do gatunku, użytkowanie, służebność osobista oraz uprawnienie do powtarzających się świadczeń należą do treści prawa dożywocia”.

Wartości nieruchomości przeniesionej przez spadkodawcę na nabywcę w zamian za dożywotnie utrzymanie, tj. w wykonaniu umowy dożywocia, nie dolicza się do substratu zachowku. Dożywocie jest umową wzajemną i odpłatną, więc również przy liberalnym ujmowaniu darowizny w rozumieniu przepisów o zachowku nie może ona mieć znaczenia z tego punktu widzenia. Tak też stwierdził Sąd Apelacyjny w Warszawie w uzasadnieniu wyroku z 19 lipca 2006 r. (VI ACa 99/2006).

Czyli Pani narzeczony przepisuje na Pani rzecz udział w nieruchomości, a następnie Pani z powrotem przepisuje ten udział na rzecz narzeczonego w drodze umowy dożywocia. Nie wiem tylko, czy taka kombinacja będzie opłacalna dla Państwa, ponieważ w takiej sytuacji należy liczyć się z kosztami notarialnymi oraz zapłatą ewentualnego podatku dochodowego.

Wydziedziczenie spadkobiercy, tj. pozbawienie go prawa do zachowku

Wydziedziczenie jest uregulowane w art. 1008 K.c. Zgodnie z tym przepisem: „spadkodawca może w testamencie pozbawić zstępnych, małżonka i rodziców zachowku (wydziedziczenie), jeżeli uprawnieni:

1) wbrew woli spadkodawcy postępują uporczywie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego;

2) dopuścili się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności, albo rażącej obrazy czci;

3) uporczywie nie dopełniają względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych”.

Czyli Pani musiałaby wydziedziczyć swoje dziecko, o ile są ku temu przesłanki. Z uwagi na to, że dziecko nie jest pełnoletnie, takie wydziedziczenie może być przez samo to dziecko, gdy uzyska pełnoletniość, łatwo podważone.

Zrzeczenie się przez dziecko dziedziczenia po Pani śmierci. Zrzeczenie takie może być dokonane wyłącznie przez umowę w formie aktu notarialnego.

Według art. 1048 K.c.: „Spadkobierca ustawowy może przez umowę z przyszłym spadkodawcą zrzec się dziedziczenia po nim. Umowa taka powinna być zawarta w formie aktu notarialnego”.

Stosownie do art. 1049 § 1 K.c.: „zrzeczenie się dziedziczenia obejmuje również zstępnych zrzekającego się, chyba że umówiono się inaczej”. Według § 2 tego art.: „zrzekający się oraz jego zstępni, których obejmuje zrzeczenie się dziedziczenia, zostają wyłączeni od dziedziczenia, tak jakby nie dożyli otwarcia spadku”.

Do zawarcia umowy o zrzeczenie się spadku konieczna jest wola zarówno spadkodawcy, jak i spadkobiercy. Spadkobierca (czyli dziecko) powinno być pełnoletnie na dzień sporządzenia umowy. Czyli ta opcja będzie wchodziła w grę w Pani sprawie dopiero po uzyskaniu przez dziecko pełnoletniości.

Jak zatem widać, nie ma niestety jednego dobrego wariantu w Pani sprawie, żeby uniknąć zachowku. Radziłabym może poczekać z przepisaniem nieruchomości na rzecz Pani, dopóki córka nie osiągnie pełnoletniości, wtedy można byłoby spisać z nią umowę o zrzeczeniu się dziedziczenia. Pani narzeczony mógłby wówczas spisać na rzecz Pani testament, w którym powołałby Panią do dziedziczenia. Nawet jeżeli partner nie spisałby na rzecz Pani testamentu, to po zawarciu związku małżeńskiego będzie Pani jako małżonka dziedziczyć udział w nieruchomości po mężu.

Odnosząc się jeszcze do pytania o władzę rodzicielską: Jeżeli władza rodzicielska byłaby pozostawiona tylko jednemu z rodziców, np. Pani, a drugie z rodziców zostałoby jej pozbawione, to w wypadku śmierci rodzica mającego dotychczas władzę rodzicielską następuje ex lege przywrócenie władzy rodzicielskiej drugiego rodzica, a dziecko powinno co do zasady do niego powrócić i znaleźć się pod jego pieczą. Czyli w chwili Pani śmierci, gdyby dziecko było jeszcze wówczas niepełnoletnie, władza rodzicielska przeszłaby na ojca dziecka i on jako jego opiekun prawny sprawowałby pieczę nad jego majątkiem do czasu uzyskania przez nie pełnoletności.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze spadkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »