Adoptowany a spadekprzysposobiony
Adoptowane dziecko dziedziczy jak biologiczne — zarówno po przysposabiającym, jak i (przy adopcji niepełnej) po krewnych biologicznych. art. 936 K.c.
Zobacz też: dzieci a spadek · zstępni
A
Akt poświadczenia dziedziczenia
Notarialny dokument poświadczający krąg spadkobierców i wielkości ich udziałów. Alternatywa dla sądowego stwierdzenia nabycia spadku. Szybsza ścieżka. art. 95a Prawa o notariacie
Zobacz też: stwierdzenie nabycia spadku
D
Darowizna
Bezpłatne przysporzenie majątkowe za życia. W kontekście spadku — zaliczana do schedy spadkowej i może być uwzględniana przy obliczaniu zachowku. art. 888 K.c.
Zobacz też: zachowek
Dziadkowie a spadek
Dziadkowie dziedziczą w IV grupie ustawowej, gdy brak bliższych spadkobierców. Każdy otrzymuje równy udział, zstępnik dziadka dziedziczy w jego miejsce. art. 934 K.c.
Zobacz też: wstępni · dziedziczenie ustawowe
Dział spadku
Podział majątku spadkowego między spadkobierców. Może być umowny (notarialny dla nieruchomości) lub sądowy. art. 1037 K.c.
Zobacz też: spadek · spadkobierca
Dzieci a spadek
Dzieci (małoletnie i pełnoletnie) dziedziczą po rodzicach w pierwszej kolejności obok małżonka. Każdemu dziecku przypada równy udział. art. 931 K.c.
Zobacz też: zstępni · dziedziczenie ustawowe
Dziedzic
Stara, ale wciąż używana nazwa spadkobiercy. W odróżnieniu od zapisobiercy — dziedzic wstępuje w ogół praw i obowiązków spadkodawcy. (tradycyjnie)
Zobacz też: spadkobierca · zapis
Dziedzic
Stara, ale wciąż używana nazwa spadkobiercy. W odróżnieniu od zapisobiercy — dziedzic wstępuje w ogół praw i obowiązków spadkodawcy. (tradycyjnie)
Zobacz też: spadkobierca · zapis
Dziedziczenie
Wstąpienie spadkobiercy w prawa i obowiązki majątkowe zmarłego. Może być testamentowe lub ustawowe. art. 922 K.c.
Zobacz też: spadek · testament · dziedziczenie ustawowe
Dziedziczenie konieczne
Zasada, że najbliższym spadkobiercom (zstępnym, małżonkowi, rodzicom) należy się co najmniej zachowek. Nawet jeśli zostali pominięci w testamencie. art. 991 K.c.
Zobacz też: zachowek · wydziedziczenie
Dziedziczenie testamentowe
Powołanie do dziedziczenia w drodze testamentu. Ma pierwszeństwo przed ustawowym — dziedziczenie ustawowe wchodzi tylko gdy nie ma testamentu. art. 941 K.c.
Zobacz też: testament · dziedziczenie ustawowe
Dziedziczenie ustawowe
Dziedziczenie z mocy prawa, gdy brak testamentu. Pierwsza grupa: małżonek i dzieci. Kolejne: rodzice, rodzeństwo, dziadkowie, gmina. art. 931 K.c.
Zobacz też: dziedziczenie · krąg spadkobierców
Długi spadkowe
Zobowiązania zmarłego, które przechodzą na spadkobierców. Odpowiedzialność zależy od formy przyjęcia spadku (z dobrodziejstwem inwentarza lub wprost). art. 1030 K.c.
Zobacz też: przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza · odrzucenie spadku
E
Europejskie poświadczenie spadkoweEPS
Dokument unijny potwierdzający status spadkobiercy, jego prawa i obowiązki. Ułatwia obrót prawny w państwach UE. Wydaje sąd lub notariusz. Rozporządzenie 650/2012
Zobacz też: stwierdzenie nabycia spadku
F
Forma testamentu
Sposób sporządzenia testamentu wymagany przez prawo — notarialny, własnoręczny (holograficzny), allograficzny, ustny (szczególny). Niedochowanie formy = nieważność. art. 949 K.c.
Zobacz też: testament · testament notarialny
Fundacja rodzinna
Osoba prawna powołana do zarządzania majątkiem rodzinnym i wypłaty świadczeń beneficjentom. Alternatywa dla tradycyjnego dziedziczenia. ustawa o fundacji rodzinnej (2023)
Zobacz też: spadek
Fundacja rodzinna
Osoba prawna powołana do zarządzania majątkiem rodzinnym i wypłaty świadczeń beneficjentom. Alternatywa dla tradycyjnego dziedziczenia. ustawa o fundacji rodzinnej (2023)
Zobacz też: spadek
G
Grupy spadkowe
Kolejność dziedziczenia ustawowego: I — małżonek+dzieci; II — rodzice; III — rodzeństwo; IV — dziadkowie; V/VI — pasierbowie, gmina. art. 931–935 K.c.
Zobacz też: dziedziczenie ustawowe · krewni
K
Komornik a spadek
Komornik nie może prowadzić egzekucji z masy spadkowej do czasu jej działu (poza zwykłym zarządem). Po dziale — egzekucja z udziałów spadkobierców. art. 779 K.p.c.
Zobacz też: dział spadku · długi spadkowe
Komornik a spadek
Komornik nie może prowadzić egzekucji z masy spadkowej do czasu jej działu (poza zwykłym zarządem). Po dziale — egzekucja z udziałów spadkobierców. art. 779 K.p.c.
Zobacz też: dział spadku · długi spadkowe
Konkubent a spadek
Konkubent NIE dziedziczy z ustawy. Musi być wskazany w testamencie. Ten brak ochrony jest jednym z głównych argumentów za małżeństwem przy długim związku. art. 931 K.c.
Zobacz też: małżonek a spadek · testament
Krewni
Osoby pochodzące od wspólnego przodka. Stopień pokrewieństwa: I (rodzice-dzieci), II (rodzeństwo), III (wujkowie-bratankowie). Decyduje o dziedziczeniu ustawowym. art. 617 K.r.o.
Zobacz też: wstępni · zstępni · rodzeństwo
Krąg spadkobierców
Grupa osób uprawnionych do dziedziczenia. Określany testamentem lub przepisami ustawy. Decyduje o udziale w masie spadkowej. art. 922 K.c.
Zobacz też: dziedziczenie · dziedziczenie ustawowe
Kurator spadku
Osoba wyznaczona przez sąd do zarządzania majątkiem spadkowym, gdy spadkobiercy są nieznani lub nie objęli spadku. Działa do czasu wyjaśnienia sytuacji. art. 666 K.p.c.
Zobacz też: spadek nieobjęty · postępowanie spadkowe
M
Masa spadkowa
Ogół praw i obowiązków majątkowych zmarłego — aktywa (pieniądze, nieruchomości, ruchomości, prawa) i pasywa (długi). art. 922 K.c.
Zobacz też: spadek · dział spadku
Małżonek a spadek
Małżonek dziedziczy obok dzieci (po 1/4 lub więcej) lub samodzielnie w braku innych spadkobierców. Po rozwodzie traci prawo dziedziczenia. art. 931 K.c.
Zobacz też: dziedziczenie ustawowe · zachowek
N
Nabycie spadku
Wstąpienie w ogół praw i obowiązków zmarłego z chwilą śmierci. Następuje z mocy prawa — bez aktów czy oświadczeń, choć potwierdzenie wymaga postanowienia sądu/aktu notarialnego. art. 925 K.c.
Zobacz też: dziedziczenie · stwierdzenie nabycia spadku
Niegodność dziedziczenia
Pozbawienie prawa do spadku osoby, która dopuściła się przewinienia wobec spadkodawcy (np. usiłowanie zabójstwa, fałszowanie testamentu). Orzeka sąd. art. 928 K.c.
Zobacz też: uznanie za niegodnego · wydziedziczenie
Notariusz
Funkcjonariusz publiczny sporządzający akty notarialne (testament, akt poświadczenia dziedziczenia, dział spadku z udziałem nieruchomości). Prawo o notariacie
Zobacz też: testament notarialny · akt poświadczenia dziedziczenia
Notariusz
Funkcjonariusz publiczny sporządzający akty notarialne (testament, akt poświadczenia dziedziczenia, dział spadku z udziałem nieruchomości). Prawo o notariacie
Zobacz też: testament notarialny · akt poświadczenia dziedziczenia
O
Odrzucenie spadku
Oświadczenie spadkobiercy złożone przed sądem lub notariuszem w ciągu 6 miesięcy od dowiedzenia się o tytule powołania. Skutek — traktowany jak niedoczekanie otwarcia spadku. art. 1018 K.c.
Zobacz też: przyjęcie spadku · długi spadkowe
Odwołanie testamentu
Cofnięcie dyspozycji testamentowej — przez sporządzenie nowego testamentu, zniszczenie poprzedniego z zamiarem odwołania lub jego unieważnienie. art. 946 K.c.
Zobacz też: testament
Otwarcie i ogłoszenie testamentu
Czynność sądu/notariusza polegająca na otwarciu zamkniętego testamentu i odczytaniu jego treści w obecności zainteresowanych. Sporządza się protokół. art. 949² K.c.
Zobacz też: testament · postępowanie spadkowe
Otwarcie i ogłoszenie testamentu
Czynność sądu/notariusza polegająca na otwarciu zamkniętego testamentu i odczytaniu jego treści w obecności zainteresowanych. Sporządza się protokół. art. 949² K.c.
Zobacz też: testament · postępowanie spadkowe
Otwarcie spadku
Moment śmierci spadkodawcy. Z chwilą otwarcia spadku przechodzi on na spadkobierców. Otwarcie spadku ma znaczenie dla terminów (np. odrzucenie 6 m-cy). art. 924 K.c.
Zobacz też: nabycie spadku · odrzucenie spadku
P
Pasierb / pasierbica
Dziecko małżonka spadkodawcy z poprzedniego związku, nieprzysposobione przez spadkodawcę. Dziedziczy w VI grupie ustawowej (po dziadkach spadkodawcy). art. 934¹ K.c.
Zobacz też: dziedziczenie ustawowe · krewni
Pokrewieństwo
Stosunek prawny między osobami pochodzącymi od wspólnego przodka. W linii prostej (rodzic-dziecko) lub bocznej (rodzeństwo). Stopień liczy się przez urodzenia. art. 617 K.r.o.
Polecenie testamentowe
Obciążenie spadkobiercy obowiązkiem określonego działania lub zaniechania, bez czynienia kogokolwiek wierzycielem (np. zachowanie pamięci o zmarłym). art. 982 K.c.
Polecenie testamentowe
Obciążenie spadkobiercy obowiązkiem określonego działania lub zaniechania, bez czynienia kogokolwiek wierzycielem (np. zachowanie pamięci o zmarłym). art. 982 K.c.
Polecenie testamentowe
Obowiązek nałożony przez spadkodawcę na spadkobiercę lub zapisobiorcę (np. zachowanie pamięci, opieka nad grobem). Bez czynienia kogokolwiek wierzycielem. art. 982 K.c.
Postępowanie spadkowe
Postępowanie sądowe o stwierdzenie nabycia spadku i ewentualny dział spadku. Wnosi je spadkobierca, wierzyciel lub inna osoba mająca interes prawny. art. 669 K.p.c.
Zobacz też: stwierdzenie nabycia spadku · dział spadku
Powinowactwo
Stosunek między małżonkiem a krewnymi drugiego małżonka (teść, teściowa, szwagier). W odróżnieniu od pokrewieństwa nie ustaje przez rozwód. art. 26 K.r.o.
Zobacz też: krewni · małżonek a spadek
Powołanie do spadku
Tytuł, na podstawie którego dana osoba uzyskuje status spadkobiercy — testament lub ustawa. Decyduje o kręgu spadkobierców i ich udziałach. art. 926 K.c.
Zobacz też: dziedziczenie · krąg spadkobierców
Powołanie do spadku
Tytuł, na podstawie którego dana osoba uzyskuje status spadkobiercy — testament lub ustawa. Decyduje o kręgu spadkobierców i ich udziałach. art. 926 K.c.
Zobacz też: dziedziczenie · krąg spadkobierców
Przyjęcie spadku
Oświadczenie spadkobiercy o objęciu spadku. Może być wprost (pełna odpowiedzialność za długi) lub z dobrodziejstwem inwentarza (do wartości aktywów). art. 1012 K.c.
Zobacz też: przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza · odrzucenie spadku
Przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza
Forma przyjęcia spadku ograniczająca odpowiedzialność za długi do wartości aktywów. Domyślna od 2015 r. — brak oświadczenia = przyjęcie z dobrodziejstwem. art. 1015 K.c.
Zobacz też: przyjęcie spadku · długi spadkowe
Przyrost udziału
Powiększenie udziału spadkobiercy o część odrzuconą lub niedostępną dla innego spadkobiercy z tej samej grupy. Stosowane przy dziedziczeniu ustawowym. art. 965 K.c.
Zobacz też: odrzucenie spadku · dziedziczenie ustawowe
R
Rodzeństwo a spadek
Bracia i siostry dziedziczą w II grupie spadkowej (gdy brak małżonka, dzieci, rodziców). Każdy otrzymuje równy udział. Niepełne (po jednym rodzicu) też dziedziczą. art. 932 K.c.
Zobacz też: dziedziczenie ustawowe · krewni
Rodzice a spadek
Rodzice dziedziczą po dziecku gdy nie ma małżonka, dzieci ani wnuków. Każde z rodziców otrzymuje połowę spadku. art. 932 K.c.
Zobacz też: wstępni · dziedziczenie ustawowe
S
Skarbówka po spadkupodatek od spadków
Podatek od spadku obliczany według grupy podatkowej (I-III). Najbliżsi (małżonek, dzieci, rodzice) korzystają ze zwolnienia po zgłoszeniu na SD-Z2 w 6 miesięcy. ustawa o podatku od spadków i darowizn
Spadek
Ogół praw i obowiązków majątkowych zmarłego, które przechodzą na spadkobierców w chwili otwarcia spadku. art. 922 K.c.
Zobacz też: dziedziczenie · masa spadkowa · zachowek
Spadek nieobjęty
Spadek, którego żaden ze spadkobierców nie objął — np. wszyscy odrzucili lub są nieznani. Sąd ustanawia kuratora spadku, w ostateczności przypada gminie. art. 935 K.c.
Zobacz też: kurator spadku · odrzucenie spadku
Spadek z elementem zagranicznym
Postępowanie spadkowe gdy spadkodawca lub spadek znajdują się za granicą. Regulowane rozporządzeniem UE 650/2012 (Europejskie poświadczenie spadkowe). Rozporządzenie 650/2012
Zobacz też: stwierdzenie nabycia spadku
Spadek z elementem zagranicznym
Postępowanie spadkowe gdy spadkodawca lub spadek znajdują się za granicą. Regulowane rozporządzeniem UE 650/2012 (Europejskie poświadczenie spadkowe). Rozporządzenie 650/2012
Zobacz też: stwierdzenie nabycia spadku
Spadkobierca
Osoba powołana do dziedziczenia testamentem lub ustawą. Może być osobą fizyczną, prawną lub gminą. Nabywa spadek z chwilą śmierci spadkodawcy. art. 922 K.c.
Zobacz też: spadkodawca · krąg spadkobierców
Spadkodawca
Osoba zmarła, po której nastąpiło dziedziczenie. Mógł sporządzić testament, w przeciwnym wypadku stosuje się dziedziczenie ustawowe. art. 922 K.c.
Zobacz też: spadkobierca · testament
Spis inwentarza
Wykaz aktywów i pasywów spadku sporządzony przez komornika na zlecenie sądu. Określa wartość majątku spadkowego — istotny przy ograniczonej odpowiedzialności za długi. art. 637 K.p.c.
Zobacz też: przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza · długi spadkowe
Spis inwentarza
Wykaz aktywów i pasywów spadku sporządzony przez komornika na zlecenie sądu. Określa wartość majątku spadkowego — istotny przy ograniczonej odpowiedzialności za długi. art. 637 K.p.c.
Zobacz też: przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza · długi spadkowe
Stwierdzenie nabycia spadku
Postanowienie sądu (lub notarialny akt poświadczenia) określające krąg spadkobierców i wielkość ich udziałów. Podstawa do wpisów w księgach wieczystych i rejestrach. art. 1025 K.c.
Zobacz też: akt poświadczenia dziedziczenia · postępowanie spadkowe
Substytucja testamentowa
Powołanie do spadku innej osoby na wypadek gdy pierwotnie powołany nie chce lub nie może dziedziczyć. Forma testamentowa. art. 963 K.c.
Zobacz też: testament · przyrost udziału
T
Termin do odrzucenia spadku
6 miesięcy od dowiedzenia się o tytule powołania (zazwyczaj śmierci spadkodawcy). Niedotrzymanie = przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza. art. 1015 K.c.
Zobacz też: odrzucenie spadku · przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza
Testament
Jednostronne odwołalne rozporządzenie majątkiem na wypadek śmierci. Formy: notarialny, własnoręczny (holograficzny), allograficzny, ustny. art. 941 K.c.
Zobacz też: forma testamentu · testament notarialny · dziedziczenie
Testament holograficznywłasnoręczny
Testament w całości napisany pismem ręcznym, podpisany i opatrzony datą. Najprostsza forma, ale wymaga zachowania wszystkich elementów. art. 949 K.c.
Zobacz też: forma testamentu · testament
Testament notarialny
Testament sporządzony w formie aktu notarialnego przed notariuszem. Najbardziej pewna forma — trudna do podważenia, przechowywana w kancelarii. art. 950 K.c.
Zobacz też: forma testamentu · testament
Transmisja prawa do spadku
Przejście na spadkobierców osoby zmarłej przed otwarciem spadku prawa do przyjęcia lub odrzucenia spadku, którego nie zdążyła objąć. art. 1017 K.c.
Zobacz też: odrzucenie spadku · nabycie spadku
U
Udział spadkowy
Część spadku przypadająca konkretnemu spadkobiercy (wyrażona ułamkiem). Wynika z testamentu lub ustawy. Suma udziałów = 1 (całość). art. 1035 K.c.
Zobacz też: dziedziczenie ustawowe · dział spadku
Umowa o dziedziczenie
Umowa zawierana między przyszłym spadkodawcą a jego potencjalnym spadkobiercą o zrzeczeniu się dziedziczenia. Forma aktu notarialnego. art. 1048 K.c.
Zobacz też: zrzeczenie dziedziczenia
Umowa o zrzeczenie się dziedziczenia
Umowa między przyszłym spadkodawcą a krewnym, w której krewny zrzeka się dziedziczenia. Forma aktu notarialnego. Działa wraz ze zstępnymi. art. 1048 K.c.
Zobacz też: zrzeczenie dziedziczenia
Uznanie za niegodnego
Sądowe pozbawienie prawa do spadku (i zachowku) osoby, która dopuściła się ciężkiego przewinienia wobec spadkodawcy (np. zabójstwo, fałszerstwo testamentu). art. 928 K.c.
Zobacz też: wydziedziczenie · zachowek
Uznanie za niegodnego
Sądowe pozbawienie prawa do spadku (i zachowku) osoby, która dopuściła się ciężkiego przewinienia wobec spadkodawcy (np. zabójstwo, fałszerstwo testamentu). art. 928 K.c.
Zobacz też: wydziedziczenie · zachowek
W
Wstępniwstępny / wstępna
Krewni w linii prostej wstępującej: rodzice, dziadkowie, pradziadkowie. Należą do bliższych spadkobierców ustawowych, mają prawo do zachowku. art. 931 K.c.
Wydziedziczenie
Pozbawienie najbliższego (uprawnionego do zachowku) prawa do zachowku w testamencie z podaniem przyczyny (np. uporczywe niedopełnianie obowiązków rodzinnych). art. 1008 K.c.
Z
Zachowek
Roszczenie najbliższych pominiętych w testamencie spadkobierców o zapłatę połowy (lub 2/3 dla małoletnich i niezdolnych do pracy) wartości udziału ustawowego. art. 991 K.c.
Zobacz też: dziedziczenie · testament · wydziedziczenie
Zapis windykacyjny
Postanowienie testamentu notarialnego przekazujące określony przedmiot bezpośrednio nabywcy (z chwilą otwarcia spadku), z pominięciem spadkobiercy. art. 981¹ K.c.
Zobacz też: zapis zwykły · testament notarialny
Zapis zwykły
Polecenie testamentowe zobowiązujące spadkobiercę do przekazania określonej osobie konkretnej rzeczy lub świadczenia. Sprzeczne z zapisem windykacyjnym. art. 968 K.c.
Zobacz też: zapis windykacyjny · testament
Zbycie spadku
Sprzedaż lub darowizna przez spadkobiercę swojego udziału w spadku. Forma aktu notarialnego. Nabywca staje się spadkobiercą. art. 1051 K.c.
Zobacz też: udział spadkowy · zrzeczenie dziedziczenia
Zrzeczenie się dziedziczenia
Umowa zawarta za życia spadkodawcy w formie aktu notarialnego, którą przyszły spadkobierca rezygnuje z dziedziczenia. art. 1048 K.c.
Zobacz też: umowa dziedziczenia · odrzucenie spadku
Zstępnizstępny / zstępna
Krewni w linii prostej zstępującej: dzieci, wnuki, prawnuki. Najbliższa grupa spadkobierców ustawowych, mają prawo do zachowku. art. 931 K.c.
Brak pojęć pasujących do wyszukiwania.
