Formalności spadkowe po śmierci rodzica

Od czego zacząć formalności spadkowe po śmierci rodzica?

Po śmierci rodzica należy ustalić, czy pozostawił testament, jakie składniki majątku wchodzą do spadku oraz kto może być spadkobiercą ustawowym lub testamentowym. Jeżeli w skład spadku wchodzi mieszkanie, bank, sąd wieczystoksięgowy ani notariusz obsługujący sprzedaż nie poprzestaną na samym akcie zgonu. Potrzebny będzie dokument potwierdzający, kto nabył spadek.

Zgodnie z art. 924 i 925 Kodeksu cywilnego spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy i w tej samej chwili spadkobierca nabywa spadek. Nie trzeba zatem czekać na orzeczenie sądu, aby doszło do dziedziczenia. Prawomocne postanowienie sądu albo zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia służą natomiast formalnemu potwierdzeniu następstwa prawnego.

Oba dokumenty pozwalają wykazać krąg spadkobierców i ich udziały w spadku. Na tej podstawie można następnie ujawnić prawa w księdze wieczystej, rozliczyć spadek podatkowo i przygotować sprzedaż nieruchomości. Samo stwierdzenie nabycia spadku nie rozstrzyga jeszcze, komu przypadną poszczególne przedmioty majątku, jeżeli dziedziczy kilka osób.

W opisanej sytuacji, jeżeli mama zostawiła testament notarialny powołujący jedną osobę do całego spadku, w pierwszej kolejności trzeba doprowadzić do ujawnienia testamentu i potwierdzenia dziedziczenia. Siostra, mimo że może nie dziedziczyć na podstawie testamentu, nadal jest osobą, która wchodziłaby w rachubę przy dziedziczeniu ustawowym, dlatego jej dane powinny zostać wskazane w postępowaniu.

Stwierdzenie nabycia spadku w sądzie

Postępowanie sądowe wszczyna się przez złożenie wniosku o stwierdzenie nabycia spadku. Właściwy jest co do zasady sąd rejonowy ostatniego miejsca zwykłego pobytu spadkodawcy. Jeżeli takiego miejsca w Polsce nie da się ustalić, znaczenie może mieć miejsce położenia majątku spadkowego lub jego części. W sprawach międzynarodowych należy dodatkowo zbadać jurysdykcję sądu i właściwe prawo spadkowe.

We wniosku należy wskazać spadkodawcę, datę i miejsce jego śmierci, ostatnie miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu, znanych spadkobierców ustawowych i testamentowych, a także informację, czy istnieje testament. W przypadku dziedziczenia testamentowego warto od razu zażądać stwierdzenia nabycia spadku na podstawie testamentu.

Do wniosku najczęściej dołącza się:

• odpis skrócony aktu zgonu spadkodawcy;
• odpisy aktów stanu cywilnego potwierdzające pokrewieństwo, np. akty urodzenia dzieci, a w razie zmiany nazwiska także akty małżeństwa;
• testament, o ile został sporządzony i konieczne jest jego otwarcie i ogłoszenie;
• odpis wniosku i załączników dla uczestników postępowania;
• dowód uiszczenia opłaty sądowej i opłaty za wpis w Rejestrze Spadkowym;
• oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku, jeżeli były wcześniej składane.

Opłata od wniosku o stwierdzenie nabycia spadku wynosi 100 zł. Dodatkowo pobierana jest opłata 5 zł za wpis do Rejestru Spadkowego. Jeżeli w jednym piśmie składane są także inne wnioski, np. o odebranie oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku, mogą pojawić się odrębne opłaty.

Obecność wszystkich uczestników na rozprawie nie zawsze jest konieczna, ale sąd musi zapewnić im możliwość udziału w postępowaniu. Jeżeli siostra mieszka za granicą, należy podać jej aktualny adres zagraniczny. Może ona też ustanowić pełnomocnika procesowego, jeżeli chce, aby ktoś reprezentował ją w sprawie sądowej. Sąd może jednak uznać osobiste wyjaśnienia określonej osoby za potrzebne.

Postępowanie sądowe jest właściwym rozwiązaniem zwłaszcza wtedy, gdy uczestnicy kwestionują testament, nie zgadzają się co do kręgu spadkobierców albo istnieją okoliczności wymagające przeprowadzenia postępowania dowodowego.

Akt poświadczenia dziedziczenia u notariusza

Drugą drogą jest notarialne poświadczenie dziedziczenia. To rozwiązanie jest zwykle szybsze, ale wymaga zgodności zainteresowanych co do okoliczności niezbędnych do sporządzenia aktu oraz ich udziału w wymaganej prawem procedurze. Chodzi między innymi o osoby mogące wchodzić w rachubę jako spadkobiercy ustawowi lub testamentowi, a także osoby, na rzecz których ustanowiono zapisy windykacyjne.

Wszyscy zainteresowani nie muszą jednak jednocześnie stawić się w tej samej kancelarii notarialnej. Prawo o notariacie przewiduje procedurę pozwalającą na osobne składanie oświadczeń dotyczących projektu protokołu dziedziczenia.

Czy rodzeństwo musi przyjechać do jednego notariusza?

Zgodnie z art. 95ca Prawa o notariacie na wniosek osoby zainteresowanej i przy jej udziale notariusz może sporządzić projekt protokołu dziedziczenia. Następnie poszczególne osoby zainteresowane mogą potwierdzić dane zamieszczone w projekcie i wyrazić zgodę na spisanie protokołu zgodnie z jego treścią.

Oświadczenie można złożyć przed notariuszem, który sporządził projekt, albo przed innym notariuszem. Po złożeniu odpowiednich oświadczeń przez wszystkie zainteresowane osoby protokół dziedziczenia może zostać spisany przy udziale co najmniej jednej z nich. Osoby, które nie potwierdziły wcześniej projektu, mogą również złożyć wymagane oświadczenia podczas spisywania protokołu.

Oznacza to, że jeżeli jedna z sióstr mieszka w Krakowie, a druga w Gdańsku, nie muszą koniecznie spotykać się tego samego dnia w jednej kancelarii. Mogą skorzystać z procedury projektu protokołu dziedziczenia i jego odrębnego potwierdzania. Wymagane jest jednak prawidłowe złożenie oświadczeń przez wszystkie osoby zainteresowane.

Nie należy utożsamiać tej możliwości ze zwykłym przesłaniem zgody e-mailem ani z dowolnym zastąpieniem osobistego oświadczenia pełnomocnictwem. Trzeba zachować formę i procedurę przewidzianą w Prawie o notariacie.

Jeżeli zainteresowany przebywa za granicą, warto przed rozpoczęciem procedury uzgodnić z polskim notariuszem, w jaki sposób można przeprowadzić wymagane czynności. Sam fakt zamieszkania poza Polską nie przesądza jeszcze, że jedyną drogą jest postępowanie sądowe.

Kiedy notariusz nie może poświadczyć dziedziczenia?

Notariusz nie może sporządzić aktu poświadczenia dziedziczenia, jeżeli poweźmie wątpliwości uniemożliwiające jego sporządzenie, np. dotyczące osoby spadkobiercy, ważności testamentu, istnienia innego testamentu albo udziałów w spadku. Nie jest uprawniony do rozstrzygania sporu między uczestnikami. W takiej sytuacji sprawa powinna trafić do sądu.

Przy poświadczeniu dziedziczenia notariusz sporządza protokół dziedziczenia, otwiera i ogłasza testament, jeżeli jest to potrzebne, a następnie sporządza akt poświadczenia dziedziczenia i rejestruje go w systemie teleinformatycznym. Dopiero zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia ma skutki prawomocnego postanowienia sądu. Warto przy tym wiedzieć, jak wygląda samo otwarcie testamentu po śmierci i czy istnieje na to wyznaczony termin.

Przed wizytą u notariusza trzeba przygotować m.in. akt zgonu, akty stanu cywilnego spadkobierców, testament, numery PESEL oraz inne dokumenty wymagane w konkretnej sprawie. Koszt notarialny zależy od zakresu czynności i liczby wypisów, dlatego warto poprosić kancelarię o pełną kalkulację przed umówieniem spotkania.

Testament a prawa rodzeństwa

Jeżeli testament skutecznie powołuje jednego spadkobiercę do całego spadku, to co do zasady ta osoba dziedziczy majątek po zmarłym rodzicu. Rodzeństwo pominięte w testamencie nie dziedziczy wtedy udziału w mieszkaniu tylko dlatego, że dziedziczyłoby z ustawy.

Nie oznacza to jednak, że rodzeństwo zawsze traci wszystkie roszczenia. Jeżeli siostra należałaby do kręgu osób uprawnionych do zachowku, może rozważać roszczenie pieniężne o zachowek po rodzicu, chyba że zachodzą okoliczności wyłączające albo ograniczające takie roszczenie, np. skuteczne wydziedziczenie, zrzeczenie się dziedziczenia obejmujące odpowiednie skutki, odrzucenie spadku w określonych warunkach albo uznanie za niegodnego dziedziczenia.

Jeżeli natomiast testament okaże się nieważny, zostanie skutecznie podważony albo nie obejmuje całego spadku, mogą dojść do głosu zasady dziedziczenia ustawowego. Wtedy krąg spadkobierców i ich udziały trzeba ustalić według Kodeksu cywilnego.

Odrębną grupą sytuacji są sprawy z testamentem sporządzonym poza Polską. W praktyce pojawia się wtedy pytanie, jak traktować testament zagraniczny i darowiznę z Kanady albo testament sporządzony w USA a dziedziczenie w Polsce. W takich sprawach znaczenie mogą mieć przepisy o formie testamentu, prawie właściwym i jurysdykcji.

Przyjęcie albo odrzucenie spadku

Spadkobierca ma 6 miesięcy na złożenie oświadczenia o przyjęciu albo odrzuceniu spadku. Termin liczy się od dnia, w którym dowiedział się o tytule swojego powołania do spadku. W prostych sprawach będzie to często dzień, w którym spadkobierca dowiedział się o śmierci rodzica i o tym, że dziedziczy z ustawy albo z testamentu, ale w bardziej złożonych sytuacjach moment ten może wymagać indywidualnej oceny.

Brak oświadczenia w terminie oznacza obecnie przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza. Ogranicza to odpowiedzialność za długi spadkowe do wartości stanu czynnego spadku ustalonego zgodnie z przepisami, ale nie zawsze eliminuje wszystkie praktyczne problemy. Jeżeli w spadku mogą być długi, warto szybko ustalić skład majątku i rozważyć odrzucenie spadku zadłużonego.

Oświadczenie można złożyć przed sądem albo przed notariuszem. Jeżeli spadek ma odrzucić małoletni, trzeba sprawdzić, czy w danych okolicznościach wymagana jest zgoda sądu, czy można zastosować ustawowy wyjątek od tego obowiązku. W przypadkach wymagających zezwolenia sądu termin może podlegać zawieszeniu na czas właściwego postępowania.

Termin na przyjęcie lub odrzucenie spadku jest odrębny od sześciomiesięcznego terminu podatkowego na SD-Z2. Nie należy ich ze sobą utożsamiać.

Zgłoszenie spadku do urzędu skarbowego

Po uzyskaniu prawomocnego postanowienia sądu albo zarejestrowanego aktu poświadczenia dziedziczenia należy pamiętać o podatku od spadków i darowizn. Dzieci, małżonek, rodzice, rodzeństwo i inne osoby wymienione w art. 4a ustawy mogą skorzystać ze zwolnienia podatkowego. Co do zasady wymaga to zgłoszenia nabycia spadku na formularzu SD-Z2 właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego.

Termin wynosi 6 miesięcy od dnia uprawomocnienia się postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia albo wydania europejskiego poświadczenia spadkowego. Nie liczy się go automatycznie od daty śmierci rodzica ani od dnia późniejszej sprzedaży odziedziczonego mieszkania.

Od 7 stycznia 2026 r., na podstawie nowelizacji z 21 listopada 2025 r., w typowych przypadkach dziedziczenia obowiązek podatkowy powstaje przy uprawomocnieniu się postanowienia sądu, rejestracji APD albo wydaniu europejskiego poświadczenia spadkowego. Nową regulację stosuje się zgodnie z przepisami przejściowymi, w szczególności do przypadków, w których odpowiednie potwierdzenie dziedziczenia nastąpiło od dnia wejścia nowelizacji w życie.

Przekroczenie terminu SD-Z2 może oznaczać utratę zwolnienia i konieczność zapłaty podatku według zasad właściwych dla danej grupy podatkowej. Istnieją ustawowe wyjątki od obowiązku zgłoszenia, między innymi gdy wartość nabycia nie przekracza właściwej kwoty określonej w ustawie. Przy dziedziczeniu nieruchomości po rodzicu najczęściej jednak trzeba dopilnować zgłoszenia.

Czy można przywrócić termin SD-Z2 w 2026 roku?

Tak, ale tylko po spełnieniu określonych warunków. Od 7 stycznia 2026 r. obowiązuje art. 4c ustawy o podatku od spadków i darowizn, który przewiduje możliwość przywrócenia terminów wskazanych w art. 4a i 4b, jeżeli podatnik uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy.

Nie jest to automatyczny dodatkowy termin na zgłoszenie spadku. Podatnik musi wystąpić z odpowiednim wnioskiem, wyjaśnić przyczyny opóźnienia i uprawdopodobnić brak winy. Stosuje się odpowiednio przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące przywracania terminów, w tym zasadę złożenia wniosku w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia oraz jednoczesnego dopełnienia czynności, której termin dotyczył.

Organ podatkowy rozstrzyga sprawę przywrócenia terminu w drodze postanowienia. Samo złożenie wniosku nie oznacza jeszcze zachowania zwolnienia. Znaczenie mają rzeczywiste przyczyny opóźnienia, przedstawione dowody i spełnienie przesłanek proceduralnych.

Nowelizacja nie otworzyła ponownie wszystkich dawnych terminów. Zgodnie z przepisami przejściowymi art. 4c znajduje zastosowanie do nabyć dokonanych od dnia wejścia ustawy w życie oraz wcześniejszych nabyć, jeżeli właściwy termin zgłoszenia nie upłynął przed 7 stycznia 2026 r. Jeżeli termin upłynął wcześniej, nie można wywodzić prawa do jego przywrócenia wyłącznie z nowego art. 4c.

Wpis odziedziczonej nieruchomości do księgi wieczystej

Jeżeli w spadku znajduje się mieszkanie, dom albo działka, po potwierdzeniu dziedziczenia trzeba zadbać o ujawnienie nowego właściciela w księdze wieczystej. Właściciel nieruchomości ma obowiązek niezwłocznego złożenia wniosku o ujawnienie swojego prawa, zgodnie z art. 35 ustawy o księgach wieczystych i hipotece.

Podstawą wpisu może być prawomocne postanowienie sądu o stwierdzeniu nabycia spadku albo zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia. Jeżeli dziedziczy kilka osób, wpis powinien odpowiednio odzwierciedlać ich prawa i udziały. Trzeba również sprawdzić, czy osoba zmarła była prawidłowo ujawniona w księdze i czy dokumenty pozwalają wykazać ciąg następstwa prawnego.

Wniosek do księgi wieczystej przez notariusza po APD

Od 17 marca 2026 r. obowiązuje dodatkowa możliwość załatwienia wpisu za pośrednictwem notariusza po sporządzeniu aktu poświadczenia dziedziczenia. Wynika ona z art. 95ga i art. 95j Prawa o notariacie, zmienionych ustawą z 21 listopada 2025 r.

Na wniosek spadkobiercy albo zapisobiercy windykacyjnego notariusz sporządza protokół obejmujący żądanie wpisu do księgi wieczystej prawa własności, użytkowania wieczystego nieruchomości albo spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, stosownie do przedmiotu dziedziczenia i treści księgi.

Jeżeli następstwo prawne po osobie ujawnionej jako uprawniona zostało wykazane odpowiednimi dokumentami, notariusz składa wniosek elektronicznie do sądu wieczystoksięgowego, nie później niż w dniu sporządzenia protokołu. Złożenie takiego wniosku przez notariusza jest traktowane jak złożenie go przez uprawnionego spadkobiercę albo zapisobiercę windykacyjnego.

Nie oznacza to jednak, że wpis następuje automatycznie po każdym APD. Potrzebne jest żądanie uprawnionej osoby, właściwy protokół i dokumenty potwierdzające następstwo prawne. Sam wpis nadal należy do sądu wieczystoksięgowego, a nowa procedura nie znosi opłaty sądowej ani ewentualnych kosztów czynności notarialnych.

Spadkobierca nadal może skorzystać z tradycyjnego sposobu złożenia wniosku o wpis do księgi wieczystej, jeżeli jest on właściwy dla jego sytuacji. Nowa droga jest przede wszystkim ułatwieniem pozwalającym połączyć formalności spadkowe z przygotowaniem wpisu nieruchomości.

Sprzedaż mieszkania odziedziczonego po rodzicu

Sprzedaż mieszkania jest możliwa po formalnym potwierdzeniu dziedziczenia i przygotowaniu dokumentów wymaganych do transakcji. Jeżeli testament powołuje jednego spadkobiercę do całości spadku i testament nie zostanie skutecznie podważony, to ta osoba może sprzedać nieruchomość jako właściciel. Zgoda siostry nie jest wtedy potrzebna do samej sprzedaży, choć siostra może mieć ewentualne roszczenie o zachowek. Odrębne zagadnienia pojawiają się przy sprzedaży mieszkania odziedziczonego z testamentu, gdy żyje drugi rodzic.

Jeżeli jednak mieszkanie przypadnie kilku osobom, wszyscy współwłaściciele muszą uczestniczyć w sprzedaży całej nieruchomości albo ustanowić odpowiednich pełnomocników. Gdy spadkobiercy chcą najpierw ustalić, komu przypadnie mieszkanie i kto kogo spłaca, potrzebny może być dział spadku po stwierdzeniu nabycia.

Przed sprzedażą należy sprawdzić księgę wieczystą, dokumenty potwierdzające dziedziczenie i rozliczenie podatku od spadków i darowizn. W zależności od okoliczności notariusz może wymagać odpowiedniego zaświadczenia z urzędu skarbowego. Trzeba również ustalić, czy nieruchomość rzeczywiście w całości należała do zmarłego rodzica, czy też była objęta majątkiem wspólnym małżonków.

Przy sprzedaży warto sprawdzić także skutki w podatku dochodowym. Dla nieruchomości nabytej w spadku pięcioletni termin, po którego upływie prywatna sprzedaż nie podlega PIT na zasadach dotyczących odpłatnego zbycia nieruchomości, liczy się od końca roku kalendarzowego, w którym nieruchomość nabył albo wybudował spadkodawca. Jeżeli termin jeszcze nie upłynął, trzeba przeanalizować obowiązek złożenia PIT-39 i możliwość zastosowania ulgi mieszkaniowej.

Jeżeli kilku spadkobierców przeprowadziło wcześniej dział spadku, dla skutków podatkowych znaczenie może mieć również to, czy dana osoba otrzymała majątek w granicach przysługującego jej udziału spadkowego, czy ponad ten udział. Nie należy więc automatycznie przyjmować jednej daty nabycia dla każdej sytuacji.

Czy osoba mieszkająca za granicą może udzielić pełnomocnictwa?

Tak, osoba mieszkająca za granicą może udzielić pełnomocnictwa, ale forma dokumentu zależy od czynności. Do sprzedaży nieruchomości pełnomocnictwo musi mieć formę aktu notarialnego. Zwykłe pisemne upoważnienie nie wystarczy do podpisania aktu sprzedaży mieszkania.

Jeżeli pełnomocnictwo jest sporządzane za granicą, trzeba zadbać o formę pozwalającą na jego wykorzystanie przy czynności notarialnej w Polsce. W zależności od państwa i właściwych przepisów mogą być potrzebne apostille albo legalizacja oraz tłumaczenie przysięgłe na język polski. Nie każdy zagraniczny dokument poświadczony przez notariusza jest automatycznie równoważny polskiemu aktowi notarialnemu.

Możliwe jest także dokonanie określonych czynności przed polskim konsulem, jeżeli placówka świadczy takie usługi i spełnione są wymagania przewidziane dla danej czynności. W przypadku pełnomocnictwa do sprzedaży nieruchomości należy wcześniej sprawdzić dostępność właściwej formy konsularnej.

Pełnomocnictwo powinno precyzyjnie wskazywać nieruchomość, zakres umocowania, możliwość ustalenia ceny, odbioru ceny, podpisania aktu notarialnego oraz składania niezbędnych oświadczeń. Dodatkowe uprawnienia do reprezentowania przed urzędami, bankami lub sądem wieczystoksięgowym powinny wynikać z treści dokumentu, jeżeli są potrzebne.

Przy sprzedaży mieszkania notariusz przygotowujący akt powinien wcześniej zweryfikować treść pełnomocnictwa i jego formę. Pozwala to ograniczyć ryzyko, że dokument sporządzony za granicą okaże się niewystarczający w dniu planowanej transakcji.

FAQ – dodatkowe pytania o formalności po śmierci rodzica

Czy można przeprowadzić sprawę spadkową wiele lat po śmierci rodzica?

Co do zasady wniosek o stwierdzenie nabycia spadku można złożyć także po wielu latach. Nie oznacza to jednak, że pozostałe terminy nie mają znaczenia. Osobno trzeba ocenić skutki upływu terminu na przyjęcie lub odrzucenie spadku, obowiązki podatkowe, ewentualne roszczenia o zachowek i sytuację nieruchomości.

Czy testament notarialny trzeba jeszcze ogłaszać?

Tak. Testament powinien zostać formalnie otwarty i ogłoszony przez sąd albo notariusza. Samo posiadanie wypisu testamentu notarialnego nie zastępuje potwierdzenia dziedziczenia. Nie oznacza to jednak, że testament trzeba ponownie ogłaszać, jeżeli czynność została już prawidłowo dokonana.

Czy można uzyskać APD, jeżeli brat albo siostra mieszka za granicą?

Jest to możliwe, jeżeli spełnione są warunki notarialnego poświadczenia dziedziczenia i zainteresowani złożą wymagane oświadczenia. Art. 95ca Prawa o notariacie pozwala potwierdzać projekt protokołu przed różnymi notariuszami. Sposób udziału osoby przebywającej za granicą trzeba jednak ustalić z kancelarią, ponieważ nie wystarcza zwykła zgoda przesłana e-mailem.

Czy siostra pominięta w testamencie musi podpisać zgodę na sprzedaż mieszkania?

Jeżeli testament skutecznie powołuje jednego spadkobiercę do całego spadku, a siostra nie jest współwłaścicielką mieszkania z innego tytułu, jej zgoda na sprzedaż nie jest potrzebna. Może jednak mieć roszczenie pieniężne o zachowek, jeżeli spełnia warunki ustawowe. Jej udział w czynnościach związanych z poświadczeniem dziedziczenia to odrębna kwestia.

Czy urząd skarbowy przywróci termin SD-Z2 po zwykłym zapomnieniu?

Nie można na to liczyć automatycznie. Art. 4c wymaga uprawdopodobnienia, że uchybienie nastąpiło bez winy podatnika. Samo przeoczenie terminu co do zasady nie wystarcza. Znaczenie mają również terminowe złożenie wniosku o przywrócenie terminu i przepisy przejściowe obowiązujące od 7 stycznia 2026 r.

Czy po APD notariusz zawsze składa wniosek o wpis mieszkania do księgi wieczystej?

Nie. Od 17 marca 2026 r. istnieje taka możliwość na żądanie spadkobiercy lub zapisobiercy windykacyjnego. Wymaga ona sporządzenia odpowiedniego protokołu i dokumentów pozwalających wykazać następstwo prawne. Samo sporządzenie APD nie powoduje automatycznego złożenia wniosku o wpis.

Czy można sprzedać mieszkanie zaraz po sprawie spadkowej?

Można, jeżeli prawa spadkobiercy są odpowiednio potwierdzone i przygotowano dokumenty niezbędne do sprzedaży. Przed transakcją trzeba sprawdzić księgę wieczystą, sytuację współwłaścicieli, wymagania podatkowe oraz skutki w PIT, zwłaszcza datę nabycia nieruchomości przez spadkodawcę.

Jak uporządkować formalności po śmierci rodzica?

Najpierw należy ustalić, czy istnieje testament, kto może dziedziczyć i czy w spadku występują długi. Jeżeli zachodzi potrzeba odrzucenia spadku, nie wolno przeoczyć terminu na złożenie odpowiedniego oświadczenia.

Następnie trzeba wybrać sądowe stwierdzenie nabycia spadku albo notarialny akt poświadczenia dziedziczenia. Jeżeli rodzina jest zgodna, a problemem jest jedynie zamieszkanie w różnych miejscowościach, warto zapytać o procedurę osobnego potwierdzania projektu protokołu dziedziczenia.

Po uzyskaniu dokumentu potwierdzającego dziedziczenie należy dopilnować zgłoszenia SD-Z2, sprawdzić wpisy w księdze wieczystej oraz ustalić, czy potrzebny jest dział spadku. Przy APD można rozważyć złożenie wniosku wieczystoksięgowego za pośrednictwem notariusza. Dopiero po uporządkowaniu tych kwestii i sprawdzeniu skutków podatkowych warto finalizować sprzedaż odziedziczonej nieruchomości.