• Data: 2026-02-23 • Autor: Joanna Korzeniewska
Składam wniosek do sądu o stwierdzenie nabycia spadku po moim ojcu. Ojciec pozostawił testament, w którym do całości spadku powołał mnie jako syna. Pozostali członkowie rodziny wiedzą o testamencie, zgadzają się z jego treścią i chcą, aby jedna osoba zajęła się formalnościami, zgodnie z wolą zmarłego. Moja mama żyje i również sporządziła testament na moją rzecz, jednak ta kwestia ma być rozstrzygana w przyszłości.
Zastanawiam się, czy muszę składać wniosek o stwierdzenie nabycia spadku po ojcu od razu, czy mogę poczekać i w przyszłości przeprowadzić jedną sprawę dotyczącą obu testamentów. Wiem, że we wniosku muszę wskazać wszystkich potencjalnych spadkobierców ustawowych, mimo że dziedziczenie następuje na podstawie testamentu. Chcę również ustalić, czy wszyscy uczestnicy muszą stawić się w sądzie, jeśli nie zgłaszają żadnych zastrzeżeń, oraz czy mogę udzielić pełnomocnictwa żonie, ponieważ pracuję za granicą.
.jpg)
Aby sprawa została rozpoznana przez sąd, należy złożyć wniosek o stwierdzenie nabycia spadku. We wniosku wskazuje się dane spadkodawcy, w tym jego imię i nazwisko, ostatnie miejsce zamieszkania oraz stopień pokrewieństwa ze spadkobiercą. Należy również określić, kto dziedziczy spadek oraz na jakiej podstawie. W przypadku istnienia testamentu należy wyraźnie zaznaczyć, że wniosek dotyczy stwierdzenia nabycia spadku z mocy testamentu.
Do wniosku należy dołączyć odpis skrócony aktu zgonu spadkodawcy, a także dokumenty potwierdzające pokrewieństwo, w szczególności odpis skrócony aktu urodzenia. Jeżeli w sprawie uczestniczy małżonek lub osoba, która zmieniała nazwisko, konieczne jest również dołączenie odpisu skróconego aktu małżeństwa. Obowiązkowym załącznikiem jest także testament.
Od wniosku o stwierdzenie nabycia spadku pobierana jest opłata w wysokości 100 zł. Dodatkowo pobiera się 100 zł od każdego oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku, o ile termin na złożenie takiego oświadczenia jeszcze nie upłynął. Po upływie 6 miesięcy spadek zostaje przyjęty z mocy prawa. Niezależnie od tego należy uiścić 5 zł za wpis do rejestru spadkowego i dołączyć dowód opłaty do wniosku.
W postępowaniu należy wskazać wszystkich spadkobierców ustawowych jako uczestników, nawet jeżeli dziedziczenie następuje na podstawie testamentu. Każdy z nich musi mieć możliwość wzięcia udziału w sprawie i ewentualnego zakwestionowania testamentu. Postępowanie może toczyć się bez ich osobistego udziału, o ile zostaną prawidłowo zawiadomieni o terminie posiedzenia. Ich nieobecność nie wstrzymuje rozpoznania sprawy.
Wniosek składa się w tylu egzemplarzach, ilu jest uczestników postępowania, plus jeden egzemplarz dla sądu. Do każdego egzemplarza należy dołączyć te same załączniki, przy czym dla uczestników wystarczające są kopie dokumentów.
Możliwe jest udzielenie pełnomocnictwa żonie do odbioru korespondencji oraz podpisywania pism procesowych. Nie może ona jednak złożyć za spadkobiercę zapewnienia spadkowego. W związku z przebywaniem za granicą istnieje możliwość złożenia wniosku o zdalny udział w rozprawie, do którego sądy często się przychylają w takich sytuacjach.
Nie ma przeszkód prawnych ani do przeprowadzenia odrębnej sprawy po każdym z rodziców, ani do przeprowadzenia jednej sprawy w przyszłości. Termin 6 miesięcy od śmierci spadkodawcy ma znaczenie wyłącznie wtedy, gdy spadkobierca zamierza odrzucić spadek.
Postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku na podstawie testamentu jest stosunkowo proste, jeżeli nie ma sporów między uczestnikami. Konieczne jest jednak zachowanie wymaganych formalności, w tym wskazanie wszystkich potencjalnych spadkobierców ustawowych i dołączenie odpowiednich dokumentów. Obecność wszystkich uczestników na rozprawie nie jest obowiązkowa, o ile zostaną prawidłowo zawiadomieni. W przypadku pracy za granicą warto rozważyć wniosek o zdalny udział w posiedzeniu sądu.
Przykład 1
Syn został jedynym spadkobiercą na podstawie testamentu, a pozostali członkowie rodziny nie kwestionują jego treści. Sąd stwierdził nabycie spadku mimo nieobecności pozostałych uczestników, którzy zostali prawidłowo zawiadomieni.
Przykład 2
Spadkobierca pracujący za granicą złożył wniosek o udział w rozprawie online. Sąd dopuścił zdalne połączenie, co pozwoliło na sprawne zakończenie postępowania bez konieczności przyjazdu do kraju.
Przykład 3
Rodzina zdecydowała się przeprowadzić jedną sprawę spadkową po obojgu rodzicach w późniejszym terminie, co pozwoliło ograniczyć koszty i formalności związane z postępowaniem sądowym.
Świadczymy kompleksowe porady prawne w sprawach spadkowych, rodzinnych i majątkowych, zarówno na etapie planowania, jak i prowadzenia postępowań sądowych. Pomagamy w przygotowaniu pism, analizie dokumentów oraz wyborze najkorzystniejszych rozwiązań prawnych.
1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
2. Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
O autorze: Joanna Korzeniewska
Randa prawny.
Zapytaj prawnika