Zespół prawników

Specjaliści z różnych dziedzin prawa

Zadaj pytanie prawnikowi

(bezpłatna wycena)

Wycena do 2 godzin

(w większości przypadków do 1 h)

Chcę zapytać prawnika

(bezpłatna wycena)

Zadanie pytania nic Cię nie kosztuje

Poznanie wyceny do niczego nie zobowiązuje

Chcę zapytać prawnika

(bezpłatna wycena)

Kiedy można uzyskać poświadczenie dziedziczenia u notariusza?

• Data: 2025-08-27 • Autor: Hanna Żurowska

Moja matka zmarła ok. 30 lat temu; ojciec pięć lat temu. Jestem jedynaczką. Jak uzyskać poświadczenie dziedziczenia? Czy mogę się zwrócić do notariusza? Jakie będą koszty postępowania? Żadne z rodziców nie zostawiło testamentu.

 

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie. Pomagamy w podobnych sprawach.

Kiedy można uzyskać poświadczenie dziedziczenia u notariusza?

Warunki, które trzeba spełnić, aby notariusz sporządził poświadczenie dziedziczenia

Nie w każdym wypadku można umówić się z notariuszem, aby sporządził akt poświadczenia dziedziczenia, zamiast występować do sądu z wnioskiem o stwierdzenie nabycia spadku. Aby można było powierzyć sprawę notariuszowi, muszą zostać spełnione poniższe warunki:

 

  • spadkodawca nie pozostawił testamentu, lub pozostawił testament zwykły; w przypadku, gdy spadkodawca pozostawił testament szczególny – musimy iść do sądu;
  • spadkodawca zmarł w dniu 1 lipca 1984 roku lub później;
  • spadkodawca w chwili śmierci nie był cudzoziemcem;
  • spadkodawca, nie posiadając żadnego obywatelstwa, zamieszkiwał w Polsce.

 

Jeżeli wszystkie powyższe przesłanki są spełnione, sprawę spadkową można załatwić podczas jednej wizyty u notariusza. Z treści pytania wynika, że spadkodawcy nie zostawili testamentu, raczej nie byli cudzoziemcami i posiadali polskie obywatelstwo.

 

Pozostaje ustalić jedynie dokładną datę śmierci Pani matki. Jeżeli zmarła w dniu 1 lipca 1984 r. lub później, to można zrobić poświadczenie u notariusza. Jeżeli zmarła wcześniej, pozostaje złożyć wniosek do sądu o stwierdzenie nabycia spadku.

 

Może Pani zdobyć notarialne poświadczenie dziedziczenia po ojcu, ale najlepiej załatwić wszystkie formalności razem.

Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›

Dokumenty wymagane przy poświadczeniu dziedziczenia

Aby dokonać poświadczenia dziedziczenia, należy przedłożyć u notariusza:

 

  1. odpis skrócony aktu zgonu osoby, po której dziedziczenie chcemy poświadczyć;
  2. dokument, z którego wynikać będzie numer PESEL osoby zmarłej (może to być np. unieważniony dowód osobisty);
  3. odpisy skrócone aktów urodzenia osób biorących udział w poświadczeniu dziedziczenia, a gdy osoba biorąca udział przy sporządzeniu protokołu dziedziczenia zmieniła nazwisko, powinna przedłożyć ponadto dokument, z którego wynikać będzie zmiana (np. odpis skrócony aktu małżeństwa w przypadku zmiany nazwiska spowodowanej zmianą stanu cywilnego).

 

Oczywiście, powinniśmy pamiętać, aby mieć przy sobie dokument stwierdzający naszą tożsamość (dowód osobisty lub paszport).

 

Jeśli w skład spadku wchodzą nieruchomości, konieczne jest także przedłożenie dokumentów własności spadkodawcy, aby notariusz mógł zgodnie z przepisami prawa przesłać odpowiednią informację do wydziału ksiąg wieczystych.

 

Z jakimi kosztami należy się liczyć:

 

  1. za sporządzenie protokołu dziedziczenia 100 zł + VAT, tj. 123 zł;
  2. za sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia 50 zł + VAT, tj. 61,50 zł.

 

Do powyższych kosztów należy doliczyć jeszcze koszt wypisów protokołu dziedziczenia oraz aktu poświadczenia dziedziczenia. Ich cena jest uzależniona od ilości tych wypisów i ilości stron tych dokumentów.

 

Można stwierdzić, że całkowity koszt poświadczenia dziedziczenia u notariusza w tym wypadku nie przekroczy kwoty 250 zł dla jednej osoby.

 

Do notariusza muszą się stawić wszyscy potencjalni spadkobiercy (ustawowi lub testamentowi) i tylko oni – jeżeli zabraknie chociaż jednego ze spadkobierców lub osobą wnoszącą o sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia będzie osoba spoza kręgu potencjalnych spadkobierców (np. wierzyciel spadkodawcy, osoba uprawniona do zachowku), notariusz nie będzie mógł sporządzić aktu poświadczenia dziedziczenia.

Zobacz również: Jak odrzucić spadek w imieniu dziecka?

Potrzebujesz pomocy prawnika? Kliknij tutaj i opisz swój problem ›

Nabycie spadku w sądzie

Natomiast gdyby okazało się, że jednak nie można uzyskać poświadczenia dziedziczenia u notariusza, wówczas należy złożyć wniosek o stwierdzenie nabycia spadku. Sądem właściwym do stwierdzenia nabycia spadku jest sąd rejonowy ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy, a jeżeli nie da się ustalić jego ostatniego miejsca zamieszkania, sąd miejsca, w którym znajduje się majątek spadkowy lub jego część.

 

Wniosek o stwierdzenie nabycia spadku powinien zawierać:

 

  1. oznaczenie sądu, do którego jest skierowany;
  2. oznaczenie rodzaju pisma (tj. wniosek o stwierdzenie nabycia spadku);
  3. imię, nazwisko i adres składającego wniosek;
  4. imię nazwisko oraz datę śmierci spadkodawcy;
  5. miejsce ostatniego zamieszkania spadkodawcy;
  6. imiona, nazwiska oraz adresy pozostałych spadkobierców;
  7. podpis strony;
  8. wymienienie załączników.

 

Do wniosku należy dołączyć :

 

  1. odpis skrócony aktu zgonu w oryginale;
  2. odpisy skrócone aktów urodzenia dzieci zmarłego i aktów małżeństwa zamężnych córek;
  3. odpis skrócony aktu małżeństwa wdowy lub wdowca;
  4. opłatę sądową w kwocie 50 zł (od każdego wniosku) w znakach sądowych albo dowód jej uiszczenia na konto właściwego sądu.

 

Ta droga jest zatem tańsza, natomiast w zależności od tego, w jakiej miejscowości znajduje się sąd, na wydanie postanowienia o stwierdzenie nabycia spadku czeka się od trzech do dwunastu miesięcy.

Zobacz również: Zmiana aktu poświadczenia dziedziczenia

Przykłady

Pani Anna po śmierci ojca chciała jak najszybciej uporządkować sprawy majątkowe. Była jedyną córką i wiedziała, że dziedziczy całość majątku, w tym mieszkanie w centrum miasta. Zamiast składać wniosek do sądu, umówiła się u notariusza. W trakcie jednej wizyty przedłożyła akt zgonu ojca, swój akt urodzenia i dokument własności mieszkania. Notariusz sporządził akt poświadczenia dziedziczenia, a ona mogła niemal od razu wpisać się do księgi wieczystej jako właścicielka.

 

Pan Marek wraz z bratem musieli rozstrzygnąć kwestię dziedziczenia po matce, która nie zostawiła testamentu. Ponieważ byli zgodni co do podziału i obaj mogli pojawić się w kancelarii, wybrali drogę notarialną. Przygotowali akty stanu cywilnego oraz dokumenty dotyczące nieruchomości. Cała procedura trwała kilkadziesiąt minut, a koszty wyniosły kilkaset złotych, co było dla nich dużym ułatwieniem w porównaniu z wielomiesięcznym oczekiwaniem na termin sądowy.

 

Pani Zofia, jedynaczka, chciała sporządzić poświadczenie dziedziczenia po mamie, która zmarła jeszcze w latach 70. Notariusz wyjaśnił jej, że przepisy nie pozwalają na sporządzenie aktu w sytuacji, gdy śmierć spadkodawcy nastąpiła przed 1 lipca 1984 roku. W tej sytuacji pozostało jej jedynie złożenie wniosku do sądu o stwierdzenie nabycia spadku. Choć była to droga dłuższa, po kilku miesiącach otrzymała prawomocne postanowienie sądu, które pozwoliło jej uregulować wpisy w księdze wieczystej.

Podsumowanie

Uzyskanie poświadczenia dziedziczenia u notariusza to szybka i wygodna droga do uregulowania spraw spadkowych, o ile spełnione są warunki przewidziane w przepisach – przede wszystkim data śmierci spadkodawcy przypada po 1 lipca 1984 roku oraz obecność wszystkich spadkobierców. Koszty postępowania są stosunkowo niewielkie, a całość można załatwić podczas jednej wizyty w kancelarii. Gdy jednak notariusz nie może sporządzić aktu, pozostaje droga sądowa, tańsza, lecz wymagająca więcej czasu. Dzięki temu każdy spadkobierca ma wybór między szybkością i wygodą a niższymi kosztami i dłuższym oczekiwaniem.

Oferta porad prawnych

Jeśli stoisz przed koniecznością uregulowania spraw spadkowych i masz wątpliwości, którą drogę wybrać – notarialną czy sądową – możesz skorzystać z naszej pomocy. Oferujemy szybkie i rzetelne porady prawne online, dzięki którym dowiesz się, jakie dokumenty przygotować, jakie koszty Cię czekają i jak sprawnie przeprowadzić całą procedurę. Skontaktuj się z nami, a otrzymasz jasne wskazówki dostosowane do Twojej sytuacji – bez wychodzenia z domu.

Źródła:

1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.

Zapytaj prawnika - porady prawne online

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Hanna Żurowska

O autorze: Hanna Żurowska

Randa prawny.


Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Zadaj pytanie »

eporady24.pl

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl

rozwodowy.pl