Porady Prawne przez internet

Masz problem ze spadkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Dziedziczenie w małżeństwie bezdzietnym

Autor: Iryna Kowalczuk • Opublikowane: 2016-12-14

Jestem w związku małżeńskim od 30 lat, wspólnie z mężem wybudowaliśmy dom. Razem z nami mieszka moja mama (wdowa), która dołożyła się do budowy. Jesteśmy bezdzietnym małżeństwem. Mąż ma brata, który ma dwoje dzieci, i bezdzietną siostrę. Ojciec męża żyje. Ja natomiast jestem jedynaczką. Mam pytanie: czy po śmierci męża całą nieruchomość odziedziczę ja i odwrotnie – po mojej śmierci mąż? Nie mamy z mężem sporządzonego testamentu.

Kodeks cywilny (K.c.) w części dotyczącej spadków ustala reguły zarówno dziedziczenia ustawowego, jak i na podstawie testamentu.

Według art. 93 § 1 K.c. – w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku.

Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych. Przepis ten stosuje się odpowiednio do dalszych zstępnych.

W przypadku braku dzieci (zstępnych) spadkodawcy powołani są do spadku z ustawy jego małżonek i rodzice. W sytuacji braku dzieci i małżonka spadkodawcy cały spadek przypada jego rodzicom w częściach równych.

Jeżeli jedno z rodziców spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada rodzeństwu spadkodawcy w częściach równych.

Jeżeli którekolwiek z rodzeństwa spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, pozostawiając zstępnych, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym. Podział tego udziału następuje według zasad, które dotyczą podziału między dalszych zstępnych spadkodawcy.

Jeżeli jedno z rodziców nie dożyło otwarcia spadku i brak jest rodzeństwa spadkodawcy lub ich zstępnych, udział spadkowy rodzica dziedziczącego w zbiegu z małżonkiem spadkodawcy wynosi połowę spadku.

Udział spadkowy małżonka, który dziedziczy w zbiegu z rodzicami, rodzeństwem i zstępnymi rodzeństwa spadkodawcy, wynosi połowę spadku.

W przypadku braku dzieci spadkodawcy, jego rodziców, rodzeństwa i ich zstępnych, cały spadek przypada małżonkowi spadkodawcy.

Te reguły dotyczą jedynie sytuacji, gdy spadkodawca nie pozostawił po sobie testamentu. W przeciwnym wypadku dziedziczenie następuje zgodnie z treścią rozrządzenia testamentowego. Tutaj spadkodawca ma pełną swobodę. Może wskazać jednego lub kilku spadkobierców. Jeżeli spadkodawca powołał do spadku lub do oznaczonej części spadku kilku spadkobierców, nie określając ich udziałów spadkowych, dziedziczą oni w częściach równych.

Spadkodawca może ustalić tzw. podstawienie, czyli powołać spadkobiercę testamentowego na wypadek, gdyby inna osoba powołana jako spadkobierca ustawowy lub testamentowy nie chciała lub nie mogła być spadkobiercą (podstawienie).

Jeżeli spadkodawca powołał kilku spadkobierców testamentowych, a jeden z nich nie chce lub nie może być spadkobiercą, przeznaczony dla niego udział, w przypadku braku odmiennej woli spadkodawcy, przypada pozostałym spadkobiercom testamentowym w stosunku do przypadających im udziałów. Jest to tzw. przyrost, którego działanie można wyłączyć przez wyraźną informację w testamencie, wówczas udział takiego spadkobiercy przypada spadkobiercom ustawowym.

Jeśli jedyny ustalony w testamencie spadkobierca nie dożył otwarcia spadku, w jego miejsce wchodzi spadkobierca podstawiony albo spadkobiercy ustawowi, jeśli podstawienia nie było.

Reasumując, radziłabym Pani i mężowi spisać oddzielne testamenty na wypadek swojej śmierci, gdyż przy braku dzieci po śmierci małżonka spadek nie przypada w całości na rzecz drugiego małżonka. Dlatego też może zaistnieć sytuacji, że np. będzie Pani dziedziczyć spadek po śmierci męża w zbiegu z rodzeństwem męża. Tak będzie w sytuacji Pani męża. Zatem jedynie testament, w którym Pani powoła do dziedziczenia po sobie męża, a mąż w swoim testamencie powoła Panią, sprawi, że wyłącznie Pani i mąż będziecie jedynymi spadkobiercami po śmierci współmałżonka.

Kodeks cywilny (K.c.) w części dotyczącej spadków ustala reguły zarówno dziedziczenia ustawowego, jak i na podstawie testamentu.

Według art. 93 § 1 K.c. – w pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku.

Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych. Przepis ten stosuje się odpowiednio do dalszych zstępnych.

W przypadku braku dzieci (zstępnych) spadkodawcy powołani są do spadku z ustawy jego małżonek i rodzice. W sytuacji braku dzieci i małżonka spadkodawcy cały spadek przypada jego rodzicom w częściach równych.

Jeżeli jedno z rodziców spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada rodzeństwu spadkodawcy w częściach równych.

Jeżeli którekolwiek z rodzeństwa spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, pozostawiając zstępnych, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym. Podział tego udziału następuje według zasad, które dotyczą podziału między dalszych zstępnych spadkodawcy.

Jeżeli jedno z rodziców nie dożyło otwarcia spadku i brak jest rodzeństwa spadkodawcy lub ich zstępnych, udział spadkowy rodzica dziedziczącego w zbiegu z małżonkiem spadkodawcy wynosi połowę spadku.

Udział spadkowy małżonka, który dziedziczy w zbiegu z rodzicami, rodzeństwem i zstępnymi rodzeństwa spadkodawcy, wynosi połowę spadku.

W przypadku braku dzieci spadkodawcy, jego rodziców, rodzeństwa i ich zstępnych, cały spadek przypada małżonkowi spadkodawcy.

Te reguły dotyczą jedynie sytuacji, gdy spadkodawca nie pozostawił po sobie testamentu. W przeciwnym wypadku dziedziczenie następuje zgodnie z treścią rozrządzenia testamentowego. Tutaj spadkodawca ma pełną swobodę. Może wskazać jednego lub kilku spadkobierców. Jeżeli spadkodawca powołał do spadku lub do oznaczonej części spadku kilku spadkobierców, nie określając ich udziałów spadkowych, dziedziczą oni w częściach równych.

Spadkodawca może ustalić tzw. podstawienie, czyli powołać spadkobiercę testamentowego na wypadek, gdyby inna osoba powołana jako spadkobierca ustawowy lub testamentowy nie chciała lub nie mogła być spadkobiercą (podstawienie).

Jeżeli spadkodawca powołał kilku spadkobierców testamentowych, a jeden z nich nie chce lub nie może być spadkobiercą, przeznaczony dla niego udział, w przypadku braku odmiennej woli spadkodawcy, przypada pozostałym spadkobiercom testamentowym w stosunku do przypadających im udziałów. Jest to tzw. przyrost, którego działanie można wyłączyć przez wyraźną informację w testamencie, wówczas udział takiego spadkobiercy przypada spadkobiercom ustawowym.

Jeśli jedyny ustalony w testamencie spadkobierca nie dożył otwarcia spadku, w jego miejsce wchodzi spadkobierca podstawiony albo spadkobiercy ustawowi, jeśli podstawienia nie było.

Reasumując, radziłabym Pani i mężowi spisać oddzielne testamenty na wypadek swojej śmierci, gdyż przy braku dzieci po śmierci małżonka spadek nie przypada w całości na rzecz drugiego małżonka. Dlatego też może zaistnieć sytuacji, że np. będzie Pani dziedziczyć spadek po śmierci męża w zbiegu z rodzeństwem męża. Tak będzie w sytuacji Pani męża. Zatem jedynie testament, w którym Pani powoła do dziedziczenia po sobie męża, a mąż w swoim testamencie powoła Panią, sprawi, że wyłącznie Pani i mąż będziecie jedynymi spadkobiercami po śmierci współmałżonka.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Podobne materiały

Kto dostanie majątek, jeśli planowany spadkobierca umrze jako pierwszy?

Sprawa dotyczy dziedziczenia majątku. Mój brat podpisał umowę zrzeczenia się dziedziczenia (na moja prośbę) i jedynym spadkobiercą po mojej mamie...

Różnice w udziałach domu przy podziale spadku

Rok temu zmarł mój mąż. Byliśmy kilka lat małżeństwem, oboje po rozwodach. Mąż miał małe mieszkanie, ja większe. Sprzedaliśmy je oba (cena 1:2)...

Prawo do majątku nieżyjących teściów

Jesteśmy w związku małżeńskim ponad 30 lat. Mieszkamy w domu po rodzicach męża, którzy zmarli, nie zostawiając testamentu. Czy mam jakieś prawo...

Powinowactwo a dziedziczenie

Mam pytanie odnośnie zachowku. Mama z ojczymem wybudowali dom na jego ziemi. Ojczym zmarł, pozostała mama, moja przyrodnia siostra (po mojej mamie...

Formalności związane ze spadkiem po zmarłej w młodym wieku siostrze

Przed niespełna miesiącem w młodym wieku zmarła moja siostra, była panną i nie miała dzieci. Wraz z rodzicami sprawdziliśmy dokumenty...

Brak zeznania podatkowego o nabyciu praw w drodze dziedziczenia

Jest nas trzech braci, nasi rodzice zmarli 15 lat temu. Po ich śmierci okazało się, że pozostawili nam znaczną sumę w gotówce, ale my nie założyliśmy...

Dalsze postępowanie po postanowieniu sądu o nabycie spadku

Posiadam prawomocne postanowienie sądu o nabyciu spadku, jestem jedyną osobą, która dziedziczy. Co powinnam dalej zrobić, aby zostać jedyną...

Zasada surogacji dotycząca mieszkania

W 1982 roku uzyskałam lokatorskie prawo do lokalu spółdzielczego z cesji praw członkowskich mojego ojca na mnie. Byłam wówczas w związku...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »