Porady Prawne przez internet

Masz problem związany z działem spadku?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Uzyskanie wyłącznej własności odziedziczonego w udziałach mieszkania

Autor: Iryna Kowalczuk • Opublikowane: 2016-09-30

Odziedziczyłam spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego w udziale 85/96. Jedna ze współwłaścicielek jest za granicą (adres do niej mogą uzyskać z Internetu), druga właśnie zmarła – nie wiem, czy ma spadkobierców. Co jest najlepszym rozwiązaniem, aby współwłasność została zniesiona i żebym stała się jedyną właścicielką tego mieszkania?

Spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu lub prawo odrębnej własności lokalu podlegają spadkobraniu i są dziedziczone z testamentu, jeżeli spadkodawca takowy pozostawił. Jeżeli testament nie istnieje, mieszkanie podlega dziedziczeniu ustawowemu.

W przypadku spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, jeżeli przeszło ono na kilku spadkobierców, powinni oni, w terminie jednego roku od dnia otwarcia spadku, wyznaczyć spośród siebie pełnomocnika w celu dokonywania czynności prawnych związanych z wykonywaniem tego prawa. W razie bezskutecznego upływu tego terminu, na wniosek spadkobierców lub spółdzielni, przedstawiciela wyznacza sąd. Spadkobiercy, którzy nabywają w spadku mieszkanie własnościowe nie muszą wyznaczać pełnomocnika, mogą jednak to zrobić, a spółdzielnia nie może odmówić przyjęcia go w poczet członków spółdzielni.

Zatem w pierwszej kolejności należy przeprowadzić procedurę stwierdzenia nabycia spadku po osobie, po której uzyskała Pani udział mieszkaniu. W tym celu należałoby skierować do właściwego sądu wniosek o stwierdzenie nabycia spadku. Sądem właściwym jest sąd rejonowy właściwy dla obszaru, w którym zmarła miała ostatniego miejsce zamieszkania przed śmiercią.

Wniosek taki powinien zawierać:

  • imię i nazwisko, datę i miejsce śmierci spadkodawcy oraz wskazanie ostatniego miejsca jego stałego zamieszkania;
  • imię, nazwisko i adres wnioskodawcy;
  • wskazanie pozostałych poza wnioskodawcą uczestników postępowania o stwierdzenie nabycia spadku (osób, które mogą być spadkobiercami) – imiona, nazwiska i adresy;
  • żądanie stwierdzenia nabycia spadku po zmarłej;
  • informacje o testamentach pozostawionych przez zmarłą;
  • informację o tym, czy poszczególni uczestnicy postępowania złożyli oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku;
  • wskazanie interesu, jaki wnioskodawca ma we wszczęciu postępowania o stwierdzenie nabycia spadku;
  • uzasadnienie zawierające w szczególności opis pokrewieństwa pomiędzy spadkodawcą i uczestnikami postępowania.

Do wniosku powinny zostać dołączone następujące dokumenty:

  • odpis aktu zgonu spadkodawcy;
  • odpisy aktów stanu cywilnego, na podstawie których można ustalić pokrewieństwo uczestników postępowania ze zmarłym (odpisy skrócone aktu urodzenia lub odpisy skrócone aktu małżeństwa);
  • testament, jeżeli został sporządzony
  • odpisy wniosku dla każdego z uczestników postępowania.

Wniosek należy opłacić znakami opłaty sądowej lub przelewem w kwocie 50 zł.

Po złożeniu kompletnego wniosku sędzia wyznacza rozprawę, na którą wzywa wnioskodawcę i uczestników postępowania. Pouczenie o obowiązku lub braku obowiązku stawiennictwa w sądzie znajdzie się na wezwaniu na rozprawę.

Po przeprowadzeniu rozprawy sąd wydaje postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku, w którym wymienia spadkodawcę oraz wszystkich spadkobierców, którym spadek przypadł, jak również wysokość ich udziałów (w postaci ułamka).

Co do spadkobierczyni, która mieszka za granicą, wystarczy, że poda Pani sądowi jej aktualny adres. Sąd wyśle jej informację o toczącym się postępowaniu i wezwie na rozprawę. Jeżeli ta osoba nie będzie mogła przyjechać do sądu, będzie musiała ustanowić pełnomocnika.

Odnośnie osoby, która zmarła, powinna Pani dowiedzieć się, czy po tej osobie zostało przeprowadzone postępowanie spadkowe. Jeżeli tak, najlepiej aby uzyskała Pani odpis postanowienia spadkowego, ponieważ będzie potrzebny w Pani sprawie. Jeżeli takie postępowanie nie zostało wszczęte, Pani jako osoba mająca w tym interes prawny powinna o takie postępowanie zawnioskować. Procedura jest taka sama jak wyżej opisałam.

Po uzyskaniu postępowania o stwierdzenie nabycia spadku z sądu będzie można dokonać działu spadku, w tym podziału nieruchomości w taki sposób, aby Pani stała się jedyną właścicielką mieszkania.

Zgodnie z art. 1037 Kodeksu cywilnego dział spadku może nastąpić bądź na mocy umowy (aktu notarialnego) między wszystkimi spadkobiercami, bądź na mocy orzeczenia sądu na żądanie któregokolwiek ze spadkobierców.

Do przeprowadzenia działu spadku należy przedłożyć przede wszystkim postanowienie sądu bądź akt poświadczenia dziedziczenia stwierdzający nabycie spadku. Z dokumentów tych wynikać będzie krąg spadkobierców. Spadkobiercy do dokonania działu spadku powinni dostarczyć tytuły prawne spadkodawcy do poszczególnych składników majątku spadkowego, np. aktualny odpis księgi wieczystej, akt własności ziemi, akt uzyskania własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu. Gdy chodzi o spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu bądź lokal stanowiący odrębną nieruchomość – zaświadczenie ze spółdzielni bądź od zarządcy nieruchomości o niezaleganiu w bieżących opłatach.

Dział spadku można przeprowadzić u każdego notariusza (pod warunkiem że będzie zgoda między spadkobiercami co do działu spadku) lub w sądzie.

Notarialny dział spadku jest szybszy i nie tak sformalizowany jak sądowy, jednakże dużo droższy. Można go jednak załatwić w ciągu jednego dnia.

Co się tyczy trybu sądowego działu spadku:

We wniosku o dział spadku (który składa się do sądu właściwego ze względu na ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy, a jeżeli tego nie można ustalić – ze względu na położenie majątku spadkowego) należy powołać:

  • postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku albo zarejestrowany akt poświadczenia dziedziczenia,
  • spis inwentarza,
  • jak również podać, jakie spadkodawca sporządził testamenty, gdzie zostały złożone i gdzie się znajdują.

Jeżeli spis inwentarza nie został sporządzony, należy we wniosku wskazać majątek, który ma być przedmiotem działu.

W wypadku gdy w skład spadku wchodzi nieruchomość, należy przedstawić dowody stwierdzające, że nieruchomość stanowiła własność spadkodawcy, należy więc dołączyć odpis z księgi wieczystej.

W postępowaniu spadkowym zarówno skład, jak i wartość spadku ulegającego podziałowi ustala sąd, który dokonuje tego na podstawie wyjaśnień uczestników postępowania. Od prawidłowego ustalenia wartości majątku spadkowego zależy obliczenie wielkości poszczególnych sched spadkowych przypadających na rzecz poszczególnych współspadkobierców.

W postępowaniu o dział spadku jego stan ustala się według chwili otwarcia spadku, a więc chwili śmierci spadkodawcy, a wartość spadku według cen z chwili dokonania działu spadku. Oznacza to, że przy podziale sąd będzie uwzględniał wartość nieruchomości na dzień dokonywania działu.

Jeżeli uczestnicy zgodnie określą wartość przedmiotów wchodzących w skład spadku, sąd nie będzie ustalał wartości przedmiotów spadkowych. W przypadku sporu pomiędzy uczestnikami co do wartości poszczególnych przedmiotów spadkowych sąd powoła biegłego.

Sposób dokonania działu spadku:

Z punktu widzenia sposobu dokonania działu spadku, zarówno w trybie umownym, jak i spadkowym, można wyróżnić:

  1. podział fizyczny spadku – podział w naturze,
  2. przyznanie przedmiotów spadkowych jednemu spadkobiercy, z obowiązkiem (lub bez) spłaty pozostałych (o ten sposób podziału powinna Pani wnioskować, jeżeli chce Pani nabyć całą nieruchomość),
  3. podział cywilny – polega na sprzedaży przedmiotów wchodzących w skład spadku i podziale uzyskanej w ten sposób sumy między współspadkobierców.

Wniosek o dział spadku powinien być należycie opłacony. Opłata od wniosku jest stała i wynosi 500 zł, a jeżeli wniosek zawiera zgodny projekt działu spadku, pobiera się opłatę stałą w kwocie 300 zł. Jeżeli wniosek o dział spadku zawiera żądanie zniesienia współwłasności, opłata wynosi 1000 zł, a jeżeli wniosek zawiera zgodny projekt działu spadku i zniesienia współwłasności, pobiera się opłatę stałą w kwocie 600 zł.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Podobne materiały

Współspadkobiercy decydują o scedowaniu udziałów na jedną osobę

Po moim zmarłym ojcu pozostało mieszkanie, a do spadku uprawniona jest mama, siostra i ja. Co trzeba zrobić, żeby poświadczyć spadek...

Odpis części nieruchomości a dział spadku

W 2010 roku zmarła moja mama, tata żyje, do podziału jest gospodarstwo rolne z nieruchomością gruntową z budynkami i domem mieszkalnym. Mam...

Problem z mieszkaniem po śmierci matki

Mojej żony matka zmarła 3 miesiące temu. Żona razem ze swoją siostrą wykupiła mieszkanie dla matki za swoje pieniądze, lecz na nazwisko matki. Natomiast...

Dział spadku za pośrednictwem pełnomocników

Po śmierci mamy nie przeprowadzono rozprawy o przyjęcie spadku. Sprawa została założona dopiero teraz i odbędzie się w listopadzie....

Udział w spadku – jak dzieci mogą przekazać ojcu?

Siedem lat temu zmarła moja mama, nie pozostawiła testamentu. Nie zostało przeprowadzone postępowanie spadkowe. Chcemy zrzec się swoich części na rzecz ojca....

Sprzedaż mieszkania przez spadkobierców

Ojciec zmarł w 2004 r. Jak dotąd nie przeprowadziliśmy po nim sprawy spadkowej. Matka i ojciec byli współwłaścicielami niewielkiego mieszkania. Jest nas 4...

Jak można przyspieszyć dział spadku?

W spadku otrzymaliśmy udział w lokalu mieszkalnym. Spadkobierca większości udziałów nie chce się rozliczyć z pozostałymi udziałowcami. Udziały...

Co zrobić, żeby nie brać udziału w spadku po rodzicach?

Jak zrezygnować ze spadku po rodzicach? Nie zrobiłam tego w ciągu 6 miesięcy po ich śmierci. W postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »