Kategoria: Testament

Porady Prawne przez internet

Masz problem związany z testamentem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Podstawienie powiernicze

Iryna Kowalczuk • Opublikowane: 2013-12-09

Mąż ma mieszkanie nabyte przed naszym ślubem. On ma troje swoich dorosłych dzieci, ja mam dwoje. Mąż chciałby, abym w przypadku jego śmierci otrzymała to mieszkanie, a jego dzieci żeby odziedziczyły je po mojej śmierci. Czy jest możliwe takie rozwiązanie? Jeśli tak, to jakie kroki należałoby podjąć? Czy w polskim prawie jest możliwe podstawienie powiernicze?

Iryna Kowalczuk

»Wybrane opinie klientów

Fachowe porady jakie uzyskałam od Pana Marka Goli , pomogly mi w porozumieniu się z rodzina mojego męża, w sprawie zachowku po zmarłej teściowej.Dziekuje bardzo i będę dalej polecała państwa usługi moim znajomym.
Malgorzata
Otrzymałam odpowiedź bardzo wyczerpującą i klarowną.
Anna, 66 lat, inżynier
Bardzo profesjonalnie, szybko, wszystko zrozumiałe
Ania, 68 lat, emerytka
Chciałem bardzo podziękować za poradę która mi bardzo pomogła wasza firma działa na najwyższym poziomie wasze odpowiedzi były wyczerpujące i pomocne jeszcze raz bardzo dziękuję i pozdrawiam.
Krzysztof
Dziękuję za wyczerpującą odpowiedź, uratowała mi Paki tyłek.
Jerzy, 53 lata, informatyk

Niestety zaproponowane przez Panią rozwiązanie nie jest możliwe do zrealizowania w świetle obowiązującego prawa.

Interesuje Cię ten temat? – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Zgodnie z art. 968 Kodeksu cywilnego (K.c.):

„§ 1. Spadkodawca może przez rozrządzenie testamentowe zobowiązać spadkobiercę ustawowego lub testamentowego do spełnienia określonego świadczenia majątkowego na rzecz oznaczonej osoby (zapis zwykły).

§ 2. Spadkodawca może obciążyć zapisem zwykłym także zapisobiercę (dalszy zapis)”.

Powyższe oznacza, że spadkodawca może w testamencie ustanowić zapis konkretnej rzeczy (nieruchomości, ruchomości) na rzecz dowolnej osoby.

W myśl art. 975 K.c.: „zapis może być uczyniony pod warunkiem lub z zastrzeżeniem terminu”.

Dopuszczalne jest zatem dodanie do zapisu warunku oraz terminu. Warunek sprzeczny z ustawą lub zasadami współżycia społecznego będzie zgodnie z art. 94 K.c. uważany za niezastrzeżony, gdy jest rozwiązujący; warunek taki natomiast spowoduje nieważność dokonanego zapisu, gdy jest zawieszający.

Zgodnie z art. 964 K.c.: „Postanowienie testamentu, przez które spadkodawca zobowiązuje spadkobiercę do zachowania nabytego spadku i do pozostawienia go innej osobie, ma tylko ten skutek, że ta inna osoba jest powołana do spadku na wypadek, gdyby spadkobierca nie chciał lub nie mógł być spadkobiercą. Jeżeli jednak z treści testamentu lub z okoliczności wynika, iż spadkobierca bez takiego ograniczenia nie byłby powołany, powołanie spadkobiercy jest nieważne”.

Powyższe oznacza, że nie jest możliwe takie zastrzeżenie, iż daną rzecz (nieruchomość, ruchomość) nabywa inna osoba dopiero po śmierci pierwotnego spadkobiercy. Innymi słowy nie można zastrzec, że nieruchomość po śmierci Pani męża ma przejść na Panią, a następnie po Pani śmierci – na dzieci męża. Takie zastrzeżenie miałoby jedynie ten skutek, że dzieci zostałyby powołane do spadku po Pani mężu, gdyby Pani nie mogła (np. nie dożyła do otwarcia spadku) lub nie chciała (np. odrzuciła spadek) dziedziczyć.

Podstawienie powiernicze (fideikomisarne) polega na tym, że spadkodawca zobowiązuje spadkobiercę do zachowania nabytego spadku i przekazania go osobie wskazanej przez spadkodawcę. Występują w takiej sytuacji właściwie dwa rozrządzenia, realizowane sukcesywnie. Spadkodawca decyduje o losach majątku po swojej śmierci oraz po śmierci powołanego spadkobiercy. Ustawa wyraźnie zakazuje dokonywania podstawienia powierniczego. Ustawa jednak nie nakazuje uważania takiego postanowienia za nienapisane, a jedynie zmienia skutki dokonanego rozrządzenia. Podstawienie powiernicze wywołuje skutki podstawienia zwykłego.

Ustawa przyznaje jednak priorytet woli testatora, podobnie jak przy powołaniu spadkobiercy pod warunkiem lub z zastrzeżeniem terminu (art. 962 zd. 2 K.c.). Jeżeli bowiem z treści testamentu lub z okoliczności wynika, że bez podstawienia powierniczego spadkobierca nie zostałby w ogóle powołany, powołanie takie jest nieważne. Wola spadkodawcy może być dowodzona za pomocą wszystkich środków dowodowych.

Tak więc w Pani sytuacji sugerowałabym, aby mąż zapisał nieruchomość w testamencie na Pani rzecz, a na rzecz dzieci mogłaby zostać ustanowiona służebność osobista dożywotniego mieszkania lub odwrotnie – mieszkanie na rzecz dzieci, a służebność dla Pani. Stosowne akty (testament, ustanowienie służebności osobistej) można sporządzić u notariusza i wydaje się to najlepszym i najszybszym sposobem załatwienia sprawy.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem z testamentem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »