Kategoria: Spadek

Porady Prawne przez internet

Masz problem ze spadkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Dom z kredytem hipotecznym w spadku

Tomasz Krupiński • Opublikowane: 2014-10-23

Co zrobić w przypadku spadku, którym jest nieruchomość (dom) z kredytem hipotecznym? Czy taki spadek można odrzucić? Zgłosiła się pewna osoba spoza rodziny, która chce przejąć spadek, czy w takim przypadku wystarczy, że rodzina zrzeknie się spadku? Czy można tę sprawę załatwić u notariusza, czy tylko w sądzie?

Tomasz Krupiński

»Wybrane opinie klientów

Fachowe porady jakie uzyskałam od Pana Marka Goli , pomogly mi w porozumieniu się z rodzina mojego męża, w sprawie zachowku po zmarłej teściowej.Dziekuje bardzo i będę dalej polecała państwa usługi moim znajomym.
Malgorzata
Otrzymałam odpowiedź bardzo wyczerpującą i klarowną.
Anna, 66 lat, inżynier
Bardzo profesjonalnie, szybko, wszystko zrozumiałe
Ania, 68 lat, emerytka
Chciałem bardzo podziękować za poradę która mi bardzo pomogła wasza firma działa na najwyższym poziomie wasze odpowiedzi były wyczerpujące i pomocne jeszcze raz bardzo dziękuję i pozdrawiam.
Krzysztof
Dziękuję za wyczerpującą odpowiedź, uratowała mi Paki tyłek.
Jerzy, 53 lata, informatyk

Zatem w skład spadku wchodzi m.in. nieruchomość zabudowana domem mieszkalnym. Nieruchomość została zakupiona za środki pochodzące z kredytu, który został zabezpieczony hipoteką na tej właśnie nieruchomości.

Interesuje Cię ten temat? – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Zgodnie z art. 922 Kodeksu cywilnego:

„§ 1. Prawa i obowiązki majątkowe zmarłego przechodzą z chwilą jego śmierci na jedną lub kilka osób stosownie do przepisów księgi niniejszej.

§ 2. Nie należą do spadku prawa i obowiązki zmarłego ściśle związane z jego osobą, jak również prawa, które z chwilą jego śmierci przechodzą na oznaczone osoby niezależnie od tego, czy są one spadkobiercami.

§ 3. Do długów spadkowych należą także koszty pogrzebu spadkodawcy w takim zakresie, w jakim pogrzeb ten odpowiada zwyczajom przyjętym w danym środowisku, koszty postępowania spadkowego, obowiązek zaspokojenia roszczeń o zachowek oraz obowiązek wykonania zapisów zwykłych i poleceń, jak również inne obowiązki przewidziane w przepisach księgi niniejszej.

Jak z powyższego wynika, spadek to ogół praw i obowiązków należących do spadkodawcy w chwili jego śmierci i przechodzących na jego następców prawnych (zob. J. Kremis, w: Kodeks cywilny, t. II, Komentarz do art. 535-1088, red. E. Gniewek, Warszawa 2004, s. 758 i n., oraz J.St. Piątowski, H. Witczak, A. Kawałko, w: System 2009, s. 49 i n.).

Spadkobierca (spadkobiercy) w zasadzie wchodzi w sytuację prawną, w jakiej pozostawał spadkodawca. Oznacza to, że w skład spadku wchodzą nie tylko prawa i obowiązki, lecz także uzasadnione prawnie nadzieje na nabycie prawa (ekspektatywy). W stosunku do spadkobiercy działać będą instytucje prawne, które działałyby w odniesieniu do spadkodawcy.

Z brzmienia art. 922 § 1 wynika jednoznacznie, że do spadku nie należą prawa i obowiązki zmarłego mające charakter niemajątkowy. Nie podlegają dziedziczeniu np. dobra osobiste. Tego rodzaju prawa i obowiązki gasną w chwili śmierci podmiotu, któremu przysługiwały.

Tak więc nieruchomość zabezpieczona hipoteką oraz dług w banku przejdą na spadkobierców ustawowych albo testamentowych, chyba że odrzucą oni spadek w przepisanym terminie. Jeżeli testament nie został sporządzony reguły dziedziczenia (w tym kolejność osób uprawnionych do dziedziczenia) przewidują przepisy Kodeksu cywilnego.

Zgodnie z art. 931 Kodeksu cywilnego:

„§ 1. W pierwszej kolejności powołane są z ustawy do spadku dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek; dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku.

§ 2. Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych. Przepis ten stosuje się odpowiednio do dalszych zstępnych”.

Następnie stosownie do art. 932 Kodeksu cywilnego:

„§ 1. W braku zstępnych spadkodawcy powołani są do spadku z ustawy jego małżonek i rodzice.

§ 2. Udział spadkowy każdego z rodziców, które dziedziczy w zbiegu z małżonkiem spadkodawcy, wynosi jedną czwartą całości spadku. Jeżeli ojcostwo rodzica nie zostało ustalone, udział spadkowy matki spadkodawcy, dziedziczącej w zbiegu z jego małżonkiem, wynosi połowę spadku.

§ 3. W braku zstępnych i małżonka spadkodawcy cały spadek przypada jego rodzicom w częściach równych.

§ 4. Jeżeli jedno z rodziców spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada rodzeństwu spadkodawcy w częściach równych.

§ 5. Jeżeli którekolwiek z rodzeństwa spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku pozostawiając zstępnych, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym. Podział tego udziału następuje według zasad, które dotyczą podziału między dalszych zstępnych spadkodawcy.

§ 6. Jeżeli jedno z rodziców nie dożyło otwarcia spadku i brak jest rodzeństwa spadkodawcy lub ich zstępnych, udział spadkowy rodzica dziedziczącego w zbiegu z małżonkiem spadkodawcy wynosi połowę spadku”.

Udział spadkowy małżonka, który dziedziczy w zbiegu z rodzicami, rodzeństwem i zstępnymi rodzeństwa spadkodawcy, wynosi połowę spadku. W braku zstępnych spadkodawcy, jego rodziców, rodzeństwa i ich zstępnych, cały spadek przypada małżonkowi spadkodawcy (art. 933 Kodeksu cywilnego).

Według art. 934 Kodeksu cywilnego:

„§ 1. W braku zstępnych, małżonka, rodziców, rodzeństwa i zstępnych rodzeństwa spadkodawcy cały spadek przypada dziadkom spadkodawcy; dziedziczą oni w częściach równych.

§ 2. Jeżeli któreś z dziadków spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego zstępnym. Podział tego udziału następuje według zasad, które dotyczą podziału spadku między zstępnych spadkodawcy.

§ 3. W braku zstępnych tego z dziadków, który nie dożył otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada pozostałym dziadkom w częściach równych.

W braku małżonka spadkodawcy i krewnych, powołanych do dziedziczenia z ustawy, spadek przypada w częściach równych tym dzieciom małżonka spadkodawcy, których żadne z rodziców nie dożyło chwili otwarcia spadku.

W braku małżonka spadkodawcy, jego krewnych i dzieci małżonka spadkodawcy, powołanych do dziedziczenia z ustawy, spadek przypada gminie ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy jako spadkobiercy ustawowemu. Jeżeli ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy w Rzeczypospolitej Polskiej nie da się ustalić albo ostatnie miejsce zamieszkania spadkodawcy znajdowało się za granicą, spadek przypada Skarbowi Państwa jako spadkobiercy ustawowemu.

Tak więc, jak Pan widzi, jeżeli osoba obca dla spadkobiercy nie została powołana do spadku na podstawie testamentu, to przepisy ustawy również nie przewidują jej dziedziczenia po spadkobiercy. Katalog spadkobierców ustawowych jest bowiem zamknięty.

Samo więc odrzucenie spadku nie jest wystarczające, aby po spadkobiercy dziedziczyła osoba obca.

Co do nabycia spadku razem z długami to oczywiście jest taka możliwość i wystarczająca do tego jest bierność spadkobierców ustawowych.

Zgodnie z art. 925 Kodeksu cywilnego spadkobierca nabywa spadek z mocy prawa z chwilą śmierci spadkodawcy. Nie jest to jednak nabycie definitywne. Spadkobierca może bowiem:

  • przyjąć spadek bez ograniczenia odpowiedzialności za długi (przyjęcie proste – spadkobierca odpowiada za długi spadkowe całym swoim majątkiem);
  • przyjąć spadek z ograniczeniem odpowiedzialności (przyjęcie z dobrodziejstwem inwentarza, w którym spadkobierca ponosi odpowiedzialność za długi spadkowe tylko do wartości stanu czynnego spadku ustalonego w inwentarzu);
  • odrzucić spadek (spadkobierca jest traktowany, jakby nie dożył otwarcia spadku).

Złożenie jednego z powyższych oświadczeń powinno nastąpić w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania. Brak oświadczenia spadkobiercy w terminie jest jednoznaczny z prostym przyjęciem spadku (art. 1015 Kodeksu cywilnego).

Co ważne, każdy spadkobierca składa takie oświadczenie osobno. Sześciomiesięczny termin złożenia oświadczenia o odrzuceniu spadku biegnie od momentu, gdy spadkobierca dowiedział się o swoim tytule powołania.

Należy zaznaczyć, że początek biegu tego terminu nie musi się pokrywać z momentem otwarcia spadku (śmierć spadkodawcy), a np. może być tożsamy z datą dowiedzenia się o śmierci spadkodawcy. W związku z powyższym dla każdego spadkobiercy termin do złożenia stosownego oświadczenia może zacząć swój bieg w innym momencie.

Najprostszy sposób, aby pozbyć się odpowiedzialności za długi spadkowe, to odrzucenie spadku. Odrzucenie spadku, podobnie jak i przyjęcie spadku są oświadczeniami woli, które dla swej skuteczności spadkobierca musi złożyć w przepisanej formie i terminie. Można takie oświadczenie złożyć przed sądem jak i przed notariuszem.

W przypadku złożenia ustnego oświadczenia o odrzuceniu spadku przed notariuszem – sporządza on protokół, który zgodnie z art. 104 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. Prawo o notariacie ma formę aktu notarialnego.

Sądem właściwym do przyjęcia oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku jest sąd rejonowy, w którego okręgu znajduje się miejsce zamieszkania lub pobytu składającego oświadczenie. Zgodnie z art. 640 Kodeksu postępowania cywilnego notariusz lub sąd przesyła niezwłocznie oświadczenie wraz z załącznikami do sądu spadku.

Należy zaznaczyć, że odrzucenie spadku powoduje wyłączenie spadkobiercy z dziedziczenia, tak jakby spadkobierca nie dożył otwarcia spadku. Dalsze konsekwencje odrzucenia spadku są inne w wypadku dziedziczenia ustawowego i inne w wypadku dziedziczenia testamentowego.

Jeśli w testamencie spadkodawca powołał kilku spadkobierców, odrzucenie spadku przez jednego powoduje, że przypadający na niego udział powiększa udziały pozostałych proporcjonalnie do ich wielkości (art. 965 K.c.).

Jeśli ktoś odrzuca spadek, to traktuje się go tak, jakby nie dożył otwarcia spadku. A to oznacza, że na jego miejsce wchodzą jego spadkobiercy. A potem dalsze osoby wskazane przez przepisy Kodeksu cywilnego, o których wspominałem.

Według art. 641 Kodeksu postępowania cywilnego:

„§ 1. Oświadczenie o przyjęciu lub odrzuceniu spadku powinno zawierać:

1) imię i nazwisko spadkodawcy, datę i miejsce jego śmierci oraz miejsce jego ostatniego zamieszkania;

2) tytuł powołania do spadku;

3) treść złożonego oświadczenia.

§ 2. Oświadczenie powinno również zawierać wymienienie wszelkich wiadomych składającemu oświadczenie osób należących do kręgu spadkobierców ustawowych, jak również wszelkich testamentów, chociażby składający oświadczenie uważał je za nieważne, oraz danych dotyczących treści i miejsca przechowania testamentów.

§ 3. Przy oświadczeniu należy złożyć wypis aktu zgonu spadkodawcy albo prawomocne orzeczenie sądowe o uznaniu za zmarłego lub o stwierdzeniu zgonu, jeżeli dowody te nie zostały już poprzednio złożone.

§ 4. Jeżeli oświadczenie złożono ustnie, z oświadczenia sporządza się protokół.

O przyjęciu lub odrzuceniu spadku zawiadamia się wszystkie osoby, które według oświadczenia i przedstawionych dokumentów są powołane do dziedziczenia, choćby w dalszej kolejności.

Jeżeli złożono oświadczenie o przyjęciu spadku z dobrodziejstwem inwentarza, a inwentarz nie był przedtem sporządzony, sąd wyda postanowienie o sporządzeniu spisu inwentarza (art. 644 K.p.c.).

Tak więc reasumując powyższe rozważania należy zaznaczyć, że spadek, w którego skład wchodzi dom obciążony kredytem hipotecznym, można odrzucić.

Osoba spoza rodziny, która chce przejąć spadek, może go nabyć jedynie dokonując transakcji kupna udziałów w spadku (czy też całego spadku) od spadkobierców ustawowych. Nie jest wystarczające odrzucenie spadku, gdyż katalog spadkobierców jest zamknięty.

Odrzucenie spadku można „załatwić” zarówno w sądzie jak i u notariusza. Ważne jest to, aby to zrobić w terminie ustawowym.

Jak już wskazałem, osoba obca może nabyć spadek razem z długami zakupując go od spadkobierców.

Zgodnie z art. 1051 Kodeksu cywilnego – spadkobierca, który spadek przyjął, może spadek ten zbyć w całości lub w części. To samo dotyczy zbycia udziału spadkowego.

Jak więc z powyższego wynika, zarówno sam spadek, jak i udział w nim stanowią pewną wyodrębnioną masę majątkową, która może stanowić przedmiot czynności prawnej.

Art. 1051 wyraźnie dopuszcza możliwość przeniesienia spadku lub udziału w spadku, a także ich ułamkowej części. Zbycie takie następujące między spadkobiercą oraz nabywcą wchodzącym we wszystkie prawa i obowiązki (lub ich ułamkową część), jakie z tytułu dziedziczenia przysługują zbywcy, jest jednym z przypadków sukcesji generalnej.

Umowa zostaje zawarta między spadkobiercą, który przyjął spadek, a nabywcą. Nabywcą może być osoba spoza kręgu spadkobierców; może to być także jeden ze współspadkobierców. Ustawa nie dopuszcza możliwości zbycia spadku lub udziału w spadku przed złożeniem oświadczenia o przyjęciu spadku albo przed upływem terminu z art. 1015 § 1.

Zakaz ten jest w pełni uzasadniony, gdyż wprawdzie spadkobierca nabywa spadek z chwilą śmierci spadkodawcy (art. 924 i 925), ale nabycie to nie ma charakteru definitywnego. Spadkobierca bowiem może odrzucić spadek. Zostaje wówczas wyłączony od dziedziczenia tak, jakby nie dożył otwarcia spadku (art. 1020).

Możliwość zbycia spadku lub udziału w nim nie jest ograniczona żadnym terminem. Praktycznie jednak istnieje ona dopóty, dopóki spadek stanowi wyodrębnioną masę majątkową. W razie gdy do dziedziczenia dochodzi kilku współspadkobierców, spadek pozostaje wyodrębnioną masą do chwili dokonania jego działu. W sytuacji gdy do dziedziczenia dochodzi tylko jeden spadkobierca, możliwość zbycia spadku nie jest uzależniona od pewnych zdarzeń prawnych, ale od faktycznego istnienia takiej wyodrębnionej masy majątkowej.

Przedmiotem zbycia może być spadek (lub udział w spadku) przypadający spadkobiercy zarówno na podstawie ustawy, jak i testamentu. Jeżeli przedmiotem zbycia jest udział przypadający spadkobiercy na podstawie testamentu, a okaże się, że spadkobierca ten uzyskuje także udział w spadku na podstawie ustawy, przedmiotem rozporządzenia jest jedynie udział przypadający na podstawie testamentu. Tylko wyraźne postanowienie umowy może wywołać inny skutek.

Omawiany przepis ma zastosowanie jedynie do zbycia spadku lub ułamkowo określonego udziału w nim. Tylko w takich przypadkach występuje sukcesja generalna. Zbycie konkretnego przedmiotu należącego do spadku podlega ogólnym regułom odnoszącym się do zbycia prawa przez uprawnionego.

Jak więc z powyższego wynika, najpierw należałoby przyjąć spadek jako spadkobierca, a następnie można go sprzedać na rzecz zainteresowanej osoby. Należy jednak zachować ostrożność, gdyż w razie odmowy nabycia takiego udziału, spadkobierca, który przyjął spadek, odpowiada za długi na zasadach ogólnych (całym swoim majątkiem).

Według art. 1052 Kodeksu cywilnego:

„§ 1. Umowa sprzedaży, zamiany, darowizny lub inna umowa zobowiązująca do zbycia spadku przenosi spadek na nabywcę, chyba że strony inaczej postanowiły.

§ 2. Jeżeli zawarcie umowy przenoszącej spadek następuje w wykonaniu zobowiązania wynikającego z uprzednio zawartej umowy zobowiązującej do zbycia spadku, ważność umowy przenoszącej spadek zależy od istnienia tego zobowiązania.

§ 3. Umowa zobowiązująca do zbycia spadku powinna być zawarta w formie aktu notarialnego. To samo dotyczy umowy przenoszącej spadek, która zostaje zawarta w celu wykonania istniejącego uprzednio zobowiązania do zbycia spadku.

Powyższy przepis wprowadza wymaganie zawarcia umowy w formie aktu notarialnego. Jest to forma ad solemnitatem [łac. zastrzeżona pod rygorem nieważności ] i jej niezachowanie powoduje bezwzględną nieważność dokonanej czynności. Warunek zachowania formy aktu notarialnego odnosi się do wszystkich umów, których przedmiotem jest spadek lub udział w nim, niezależnie od tego, czy jednym z przedmiotów spadkowych jest nieruchomość, czy też nie. Forma aktu notarialnego wymagana jest zarówno dla umowy o skutkach jedynie zobowiązujących, dla umowy zobowiązująco-rozporządzającej, jak i dla umowy o skutku rzeczowym.

Zbycie spadku, jak również udziału w nim, bez zachowania formy aktu notarialnego, jest nieważne (art. 1052 § 3). Oświadczenia spadkobiercy natomiast złożonego w postępowaniu działowym, że przekazuje swój udział w spadku innemu spadkobiercy, nie można uznać za zbycie spadku, lecz za wniosek uczestnika postępowania wyrażający jego wolę co do sposobu dokonania działu przez sąd (por. postanowienie SN z 3 października 1980 r., III CRN 180/80, LexisNexis nr 301420, OSNCP 1981, nr 2-3, poz. 45, z glosą A. Oleszki i M. Sychowicza, NP 1983, nr 7-8, s. 156 i 161).

Zbycie spadku lub udziału w nim może nastąpić odpłatnie lub pod tytułem darmowym. Umowa przybierze postać umowy sprzedaży, zamiany lub darowizny.

Ważnym przepisem jest art. 1053 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którym – nabywca spadku wstępuje w prawa i obowiązki spadkobiercy.

Przedmiotem umowy o zbycie spadku lub udziału w nim jest ogół praw i obowiązków. Przechodzą one jedną czynnością ze spadkobiercy–zbywcy na nabywcę. Tego rodzaju skutek jest charakterystyczny dla sukcesji generalnej. Treść art. 1053 stanowi ustawowe potwierdzenie, że nabywca spadku staje się następcą zbywcy pod tytułem ogólnym.

Nabywca wstępuje we wszystkie prawa i obowiązki zbywcy. Oznacza to, że nabywca jest uprawniony do podejmowania tych działań, które mógł podjąć spadkobierca. Może on zatem wystąpić z wnioskiem o dokonanie działu spadku. Względem nabywcy udziału w spadku skuteczne są dokonane wcześniej czynności prawne określające zarząd i sposób korzystania ze wspólnego majątku, jeżeli o nich wiedział lub mógł się z łatwością dowiedzieć. Ponadto nabywca uzyskuje korzyści wynikające np. z wyłączenia od dziedziczenia jednego ze współspadkobierców.

Zbywca spadku zobowiązany jest do wydania tego, co wskutek zbycia, utraty lub uszkodzenia przedmiotów należących do spadku zostało uzyskane w zamian tych przedmiotów albo jako naprawienie szkody, a jeżeli zbycie spadku było odpłatne, także do wyrównania ubytku wartości powstałego przez zużycie lub rozporządzenie nieodpłatne przedmiotami należącymi do spadku. Zbywca może żądać od nabywcy zwrotu wydatków i nakładów poczynionych na spadek.

Chwila otwarcia spadku będzie decydować o tym, co stanie się przedmiotem zawartej później umowy. Jeżeli z masy spadkowej lub jej ułamkowej części „ubędzie” jakiś przedmiot majątkowy lub prawo, powstaje konieczność dokonania stosownych rozliczeń pomiędzy zbywcą a nabywcą.

Rozliczenia te mogą zostać dokonane w drodze porozumienia stron, które mogą np. wyłączyć w ogóle rozliczenia. Przy czynnościach odpłatnych dokonanie umownych rozliczeń może przybrać postać stosownego obniżenia umówionej ceny. Przy czynnościach nieodpłatnych strony mogą wyłączyć zarówno zobowiązanie zbywcy do wydania surogatów, jak i zobowiązanie nabywcy do zwrotu poczynionych przez zbywcę wydatków i nakładów.

Ustawa wyraźnie rozróżnia przy tym roszczenia nabywcy przeciwko zbywcy o wydanie surogatów oraz o wyrównanie wartości uszczuplonej masy spadkowej, a także roszczenia zbywcy o zwrot poczynionych na spadek nakładów i poniesionych wydatków.

Obowiązek wydania nabywcy tego, co spadkobierca uzyskał w zamian lub jako odszkodowanie za przedmioty zbyte, utracone lub uszkodzone, istnieje niezależnie od tego, czy zbycie spadku lub udziału w nim nastąpiło pod tytułem darmowym, czy też odpłatnie. Nie jest istotne, czy utrata lub uszkodzenie przedmiotów należących do spadku nastąpiło w wyniku działań spadkobiercy, osoby trzeciej, czy też na skutek innych zdarzeń. Nie jest także istotne, czy działania te były zawinione.

Przy odpłatnym zbyciu spadku spadkobierca–zbywca zostaje dodatkowo obciążony obowiązkiem wyrównania ubytku wartości spadku powstałego przez zużycie lub rozporządzenie nieodpłatne przedmiotami należącymi do spadku.

Nabywca został przez ustawodawcę potraktowany w sposób zbliżony do właściciela, który odzyskuje rzecz będącą przez jakiś czas w posiadaniu innej osoby. Ma on prawo domagać się zwrotu wydatków i nakładów na nią poczynionych. Należy przyjąć, że chodzi o zwrot nakładów i wydatków określanych jako konieczne, tzn. takie, które są niezbędne do normalnego korzystania z rzeczy, oraz nakładów użytecznych, które prowadzą do ulepszenia rzeczy, zwiększenia jej walorów użytkowych. Niezbędne jest, aby takie nakłady zwiększały wartość przedmiotu spadkowego. Wydatki poniesione na tego rodzaju nakłady także podlegają zwrotowi. Nie podlegają zwrotowi nakłady tzw. zbytkowne, tzn. poczynione jedynie w celu zaspokojenia własnych gustów i upodobań, a nieprowadzące do zwiększenia wartości rzeczy.

Wreszcie, stosownie do art. 1055 Kodeksu cywilnego:

„§ 1. Nabywca spadku ponosi odpowiedzialność za długi spadkowe w tym samym zakresie co zbywca. Ich odpowiedzialność względem wierzycieli jest solidarna.

§ 2. W braku odmiennej umowy nabywca ponosi względem zbywcy odpowiedzialność za to, że wierzyciele nie będą od niego żądali spełnienia świadczeń na zaspokojenie długów spadkowych”.

Tak więc art. 1055 § 1 potwierdza obowiązywanie zasady, że nabywca w wyniku jednej czynności prawnej wchodzi w ogół praw i obowiązków spadkobiercy–zbywcy. Nabywca spadku lub udziału w nim staje się podmiotem obowiązków wchodzących w skład spadku. Ponosi zatem odpowiedzialność za długi spadkowe.

Zakres tej odpowiedzialności zdeterminowany jest treścią złożonego przez spadkobiercę–zbywcę oświadczenia o przyjęciu spadku. Jeżeli spadkobierca złożył oświadczenie o przyjęciu spadku wprost, nabywca ponosi odpowiedzialność bez ograniczeń. Jeżeli spadkobierca przyjął spadek z dobrodziejstwem inwentarza, odpowiedzialność nabywcy ogranicza się do wartości stanu czynnego spadku. Do nabywcy spadku lub udziału w nim mają także zastosowanie ograniczenia w zakresie odpowiedzialności za zachowek oraz za zapisy i polecenia. Może on także żądać stosunkowego zmniejszenia zapisów i poleceń.

Względem wierzycieli spadkowych (w opisywanym przez Pana przypadku – banku) spadkobierca–zbywca oraz nabywca spadku lub udziału w nim ponoszą odpowiedzialność solidarną.

Jeżeli nastąpiło zbycie udziału w spadku, to do chwili dokonania działu istnieje również solidarna odpowiedzialność z pozostałymi spadkobiercami. Wierzyciel spadkowy może kierować roszczenie do spadkobiercy, do nabywcy lub do obu tych podmiotów.

Strony mogą w umowie określić, czy nabywca będzie ponosił odpowiedzialność względem zbywcy za to, że wierzyciele spadkowi nie będą od niego żądać zaspokojenia długów spadkowych. W braku takiego uregulowania nabywca ponosi względem zbywcy odpowiedzialność za to, że wierzyciele spadkowi nie będą od niego żądać zaspokojenia długów spadkowych. Spadkobierca zatem nie jest zobowiązany wobec nabywcy do zaspokojenia długów spadkowych. Jeżeli zaś nabywca dopuści do tego, że wierzyciel zrealizuje wierzytelność w stosunku do zbywcy, będzie on odpowiadał za szkodę, jaką zbywca poniósł w wyniku tego zdarzenia.

Ustawa wyłącza całkowicie odpowiedzialność zbywcy z tytułu rękojmi. Nie reguluje natomiast odpowiedzialności za wady spadku (udziału w spadku) jako przedmiotu umowy.

Zakres odpowiedzialności zbywcy za wady prawne spadku lub udziału w spadku należy ustalać na podstawie przepisów regulujących tę kwestię przy umowach nazwanych, w ramach których nastąpiło zbycie. Przy zbyciu odpłatnym odpowiednie zastosowanie znajdą przede wszystkim przepisy dotyczące rękojmi przy sprzedaży (art. 566 i n.), przy zbyciu nieodpłatnym - przepisy normujące umowę darowizny (art. 892).

Według art. 1057 Kodeksu cywilnego – korzyści i ciężary związane z przedmiotami należącymi do spadku, jak również niebezpieczeństwo ich przypadkowej utraty lub uszkodzenia przechodzą na nabywcę z chwilą zawarcia umowy o zbycie spadku, chyba że umówiono się inaczej.

Reasumując, jeżeli osoba obca niebędąca spadkobiercą chce nabyć nieruchomość obciążoną kredytem, to aby nabyła dom wraz z długami powinna nabyć cały spadek od spadkobierców. Wtedy – jak wynika z powyższych przepisów – nabędzie także długi wchodzące w skład spadku, o których należałoby go powiadomić.

Jeżeli jednak spadkobiercy najpierw przyjmą spadek wprost, a następnie zdecydują się sprzedać dom wchodzący w skład spadku, to będą oni odpowiadali osobiście za długi spadkodawcy. Nabywca zaś nieruchomości nabędzie dom obciążony hipoteką i będzie dłużnikiem rzeczowym (bank będzie mógł zlicytować dom, mimo zmiany właściciela).

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze spadkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »