Kategoria: Spadek

Porady Prawne przez internet

Masz problem ze spadkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Inne prawo spadkowe z lat 70.

Izabela Nowacka-Marzeion • Opublikowane: 2015-12-08

Po śmierci matki (w latach 70. – pod koniec), która była właścicielką gospodarstwa rolnego, sąd orzekł, że dziedziczy mąż jedną czwartą gospodarstwa, a sześcioro dzieci pozostałą część w równych częściach. Ojciec był już w podeszłym wieku, więc sąd na mocy ówczesnego prawa w punkcie drugim orzekł, że dziedziczy ojciec i dwoje dzieci (po jednej trzeciej), które miało wykształcenie rolnicze. Po śmierci ojca jego część sąd podzielił po jednej szóstej dla każdego. To, co zostało przypisane po matce dwojgu rodzeństwa, uważają za swoje i nie chcą nic oddać. Co należy się pozostałej czwórce po swojej zmarłej matce? Nie ma żadnego testamentu.

Izabela Nowacka-Marzeion

»Wybrane opinie klientów

Fachowe porady jakie uzyskałam od Pana Marka Goli , pomogly mi w porozumieniu się z rodzina mojego męża, w sprawie zachowku po zmarłej teściowej.Dziekuje bardzo i będę dalej polecała państwa usługi moim znajomym.
Malgorzata
Otrzymałam odpowiedź bardzo wyczerpującą i klarowną.
Anna, 66 lat, inżynier
Bardzo profesjonalnie, szybko, wszystko zrozumiałe
Ania, 68 lat, emerytka
Chciałem bardzo podziękować za poradę która mi bardzo pomogła wasza firma działa na najwyższym poziomie wasze odpowiedzi były wyczerpujące i pomocne jeszcze raz bardzo dziękuję i pozdrawiam.
Krzysztof
Dziękuję za wyczerpującą odpowiedź, uratowała mi Paki tyłek.
Jerzy, 53 lata, informatyk

Postanowienie stwierdzające nabycie spadku, w którego skład wchodzi gospodarstwo rolne, powinno składać się z dwóch części. W jednej sąd wymienia wszystkich spadkobierców dochodzących do dziedziczenia z ustawy i wielkość ich udziałów. W drugiej części sąd ma obowiązek wymienić spadkobierców dochodzących do dziedziczenia gospodarstwa rolnego oraz wielkość ich udziałów.

Interesuje Cię ten temat? – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Art. 1066 uzupełniają przepisy Kodeksu postępowania cywilnego nakładające na sąd prowadzący postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku pewne obowiązki, gdy w skład spadku wchodzi gospodarstwo rolne.

Zgodnie z art. 670 § 2 Kodeksu postępowania cywilnego „sąd z urzędu bada, czy w skład spadku wchodzi gospodarstwo rolne oraz którzy spośród spadkobierców odpowiadają warunkom przewidzianym do dziedziczenia go”. W orzeczeniu z 19 grudnia 1972 r., sygn. akt III CRN 302/72, które zachowało aktualność, Sąd Najwyższy wyjaśnił, że „obowiązek badania przez sąd z urzędu, czy w skład spadku wchodzi gospodarstwo rolne, nie może być rozumiany w ten sposób, że w postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku sąd rozstrzyga wszelkie kwestie sporne dotyczące gospodarstwa rolnego wskazywanego przez uczestników postępowania jako wchodzącego w skład spadku”.

W wypadku, gdy w skład spadku wchodzi gospodarstwo rolne podlegające dziedziczeniu z ustawy, sąd wymienia w treści postanowienia także osoby dziedziczące to gospodarstwo oraz ich udziały w nim (art. 677 § 2; podkreśla ten obowiązek Sąd Najwyższy np. w orzeczeniu z 16 września 1997 r., sygn. akt III CKN 40/97). Jeżeli w postanowieniu o stwierdzeniu nabycia spadku nie orzeczono o dziedziczeniu gospodarstwa rolnego, sąd wydaje w tym przedmiocie postanowienie uzupełniające (art. 677 § 3). Jednakże w odniesieniu do spadku otwartego po 1 października 1990 r. w orzeczeniu stwierdzającym nabycie spadku sąd nie wymienia gospodarstwa rolnego jako odrębnej masy spadkowej (tak orz. SN z 23 listopada 1999 r., sygn. akt II CZ 132/99).

O dziedziczeniu gospodarstwa rolnego (art. 677 § 2) sąd orzeka także wtedy, gdy w skład spadku wchodzi roszczenie o odzyskanie własności takiego gospodarstwa (tak orz. SN z 20 października 1966 r., sygn. akt III CR 242/66). Podobnie - gdy w skład spadku wchodzi samoistne posiadanie takiego gospodarstwa nabytego nieformalnie przez spadkodawcę, chociażby zasiedzenie nie było dopuszczalne (tak orz. SN z 26 stycznia 1968 r., sygn. akt III CZP 100/67).

Oznacza to, że osoby niewymienione w punkcie mówiącym o dziedziczeniu gospodarstwa rolnego po mamie nie mają prawa do gospodarstwa rolnego.

Jeśli mama miała jeszcze jakiś spadek, niebędący gospodarstwem rolnym, np. lokal mieszkalny, środki w banku, ruchomości – pozostali spadkobiercy dziedziczą w ułamkach określonych przez sąd w 1. punkcie.

Nie mają natomiast żadnego prawa do dziedziczenia gospodarstwa rolnego po mamie. Nie musiało być testamentu. Wyrokiem z 31 stycznia 2001 r., sygn. akt P 4/99 Trybunał Konstytucyjny rozstrzygnął kwestię zgodności przepisów normujących dziedziczenie gospodarstw rolnych z Konstytucją RP oraz z art. 1 Protokołu nr 1 do Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (Dz. U. z 1995 r. Nr 36, poz. 175). Syntetyczne przedstawienie stanowiska Trybunału Konstytucyjnego nastręcza poważne trudności z uwagi na to, że dokonał on oceny przepisów kodeksu cywilnego zarówno w brzmieniu obecnie obowiązującym, jak i w brzmieniu ogłoszonym 18 maja 1964 r. (Dz. U. Nr 16, poz. 93) oraz w brzmieniu nadanym ustawami z 26 października 1971 r. oraz z 26 marca 1982 r.

Najogólniej można stwierdzić, że od 14 lutego 2001 r. dziedziczenie gospodarstw rolnych następuje zgodnie z ogólnymi regułami spadkobrania.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Indywidualne Porady Prawne

Masz problem ze spadkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »