Małżonkowie mogą sporządzić dwa osobne testamenty, aby zabezpieczyć dom na wypadek śmierci jednego z nich. Sam testament nie zawsze jednak wystarczy, szczególnie gdy są dzieci z poprzednich związków, które mogą dochodzić zachowku.
Ochrona domu wymaga ustalenia, do kogo...
Po śmierci współkredytobiorcy bank nie dzieli automatycznie pozostałego kredytu na „część zmarłego” i „część żyjącego”. Jeżeli kredytobiorcy odpowiadali solidarnie, bank może co do zasady żądać należnej spłaty od żyjącego współkredytobiorcy...
Osoba niebędąca rolnikiem co do zasady może odziedziczyć ziemię rolną, jeżeli spadek został otwarty 14 lutego 2001 r. albo później. Nie trzeba wtedy wykazywać wykształcenia rolniczego ani stałej pracy przy produkcji rolnej.
Inaczej może być przy starszych spadkach. W...
Dziecko z poprzedniego małżeństwa dziedziczy po swoim rodzicu na takich samych zasadach jak dzieci z obecnego związku. Przy dziedziczeniu ustawowym do spadku mogą być powołani jednocześnie obecny małżonek oraz wszystkie dzieci zmarłego, niezależnie od tego, z którego związku...
Jeżeli po sprawie o stwierdzenie nabycia spadku nie masz pisemnego postanowienia, nie oznacza to, że orzeczenie nie zostało wydane. Najpierw ustal sygnaturę sprawy, sprawdź datę prawomocności i wystąp do sądu o odpis prawomocnego postanowienia.
Osobno trzeba sprawdzić...
Jeżeli rodzice za życia przekazali jednemu dziecku dom lub działkę, a pozostałe dzieci po ich śmierci otrzymały tylko niewielkie udziały, mogą nadal mieć roszczenie o uzupełnienie zachowku. Sam udział w spadku nie zamyka sprawy, jeżeli jego wartość nie pokrywa zachowku...
Śmierć osoby przebywającej w domu pomocy społecznej nie powoduje, że gmina automatycznie przejmuje jej majątek. Jednocześnie nie można z góry wykluczyć roszczenia wobec spadkobiercy: art. 96 ustawy o pomocy społecznej przewiduje sytuacje, w których obowiązek zwrotu wydatków...
Jeżeli mieszkanie zostało kupione przed ślubem i żona nie została wpisana jako współwłaścicielka, jej synowie co do zasady nie dziedziczą udziału w tym lokalu. Mogą jednak, jako spadkobiercy żony, dochodzić rozliczenia nakładów z majątku wspólnego na majątek osobisty męża,...
Po śmierci partnera długoletni związek sam w sobie nie daje prawa do dziedziczenia mieszkania. Partnerka może odziedziczyć lokal przede wszystkim wtedy, gdy została powołana do spadku w testamencie albo otrzymała skuteczny zapis dotyczący mieszkania lub jego wyposażenia.
W...
Notarialne poświadczenie dziedziczenia po rodzicach jest możliwe tylko wtedy, gdy wszystkie osoby zainteresowane zgadzają się co do kręgu spadkobierców, testamentów i udziałów. Jeżeli ojciec miał córkę z pierwszego małżeństwa, co do zasady trzeba ją uwzględnić przy spadku po...
Po śmierci rodzica spadkobiercy dziedziczą majątek i długi, ale spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu nie przechodzi na spadkobierców tak jak własność mieszkania. Dziedziczeniu podlega natomiast wkład mieszkaniowy, a osoby bliskie mogą mieć odrębne roszczenie wobec...
Wezwanie do sprawy o stwierdzenie nabycia spadku nie zawsze oznacza, że trzeba od razu odrzucać spadek. Najpierw warto ustalić, z czego wynika udział w sprawie, kto wcześniej dziedziczył i czy osoby powołane przed Panią nie odrzuciły spadku.
W artykule wyjaśniamy, kiedy...
Odsetki od zachowku nie zawsze muszą być liczone od dnia wniesienia pozwu. W praktyce sądy oceniają, kiedy roszczenie stało się wymagalne: po wezwaniu do zapłaty, po doręczeniu pozwu albo dopiero po ustaleniu wartości spadku w wyroku. Jeżeli wyrok nie jest prawomocny, można...
Gdy nieruchomość po pradziadkach ma wielu nieustalonych spadkobierców, można rozważyć dwie drogi: uporządkowanie kolejnych spadków albo wniosek o stwierdzenie zasiedzenia. Podobny dylemat opisujemy w tekście o tym, jak
Umowny podział majątku wspólnego, w którym jeden małżonek otrzymuje mieszkanie i garaż bez spłaty, nie jest automatycznie darowizną doliczaną do zachowku. Może jednak stać się przedmiotem sporu, jeżeli spadkobiercy wykażą, że w rzeczywistości doszło do nieodpłatnego...
Dziecko poczęte przed śmiercią spadkodawcy może dziedziczyć, jeżeli urodzi się żywe. Termin na odrzucenie spadku w jego imieniu liczy się zasadniczo od chwili, w której przedstawiciel ustawowy może skutecznie działać za dziecko, czyli w typowej sytuacji od dnia urodzenia dziecka...
Po rozwodzie były małżonek nie dziedziczy ustawowo, ale brak podziału majątku oznacza, że do spadku wejdzie udział w majątku wspólnym po ustaniu wspólności. Testament można sporządzić także wtedy, gdy nie wiadomo jeszcze dokładnie, które składniki przypadną...
Dziecko pozamałżeńskie ma takie same prawa spadkowe jak dziecko urodzone w małżeństwie. Sam fakt rozdzielności majątkowej chroni tylko przed wejściem majątku żony do spadku po mężu, ale nie wyłącza dziedziczenia ani roszczeń o zachowek. W artykule wyjaśniamy, jak...
Jeżeli w odziedziczonym domu mieszka wujek, który nie jest właścicielem i nie ma służebności ani dożywocia, najczęściej trzeba najpierw ustalić, czy korzysta z domu na podstawie użyczenia, ustnej zgody albo bez tytułu prawnego. Nie wolno samowolnie odcinać go od...
Bank może wypłacić z rachunku zmarłego kwotę odpowiadającą kosztom pogrzebu osobie, która faktycznie je poniosła i przedstawi rachunki. Pozostałe środki co do zasady są wypłacane spadkobiercom po wykazaniu praw do spadku. Jeżeli bank żąda dodatkowych dokumentów,...
Sprawę spadkową po rodzicu, który zostawił mieszkanie w Polsce, można przeprowadzić w sądzie albo u notariusza. Sam fakt mieszkania za granicą nie blokuje postępowania, ale wpływa na wybór trybu, dokumenty i pełnomocnictwo. Inaczej wygląda sytuacja, gdy ktoś sprawdza, czy w...
Jeżeli hipoteka została ustanowiona tylko na udziale zmarłego współwłaściciela, co do zasady nie obciąża udziału należącego do drugiego współwłaściciela. Nie oznacza to jednak, że wpis z księgi wieczystej zniknie automatycznie po śmierci dłużnika. W praktyce trzeba...
Rodzic może co do zasady darować swoje mieszkanie osobie obcej, nawet z pominięciem dziecka i wnuków. Sam fakt pokrewieństwa nie daje dziecku prawa do zablokowania takiej decyzji za życia rodzica. Inaczej wygląda sytuacja, gdy darczyńca nie rozumiał znaczenia czynności,...
W SD-Z2 należy wykazać środki nabyte w spadku według stanu z dnia śmierci małżonka, nawet jeżeli wspólne konto zostało później zamknięte, a pieniądze przelane na rachunek indywidualny. Najbezpieczniej wskazać bank i numer zamkniętego rachunku wspólnego oraz opisać...
Jeżeli babcia nie zostawiła testamentu, a dziadek później zapisał swój majątek w testamencie wnukowi, najpierw trzeba rozdzielić udziały po babci i po dziadku. Dziadek mógł rozporządzić tylko swoim udziałem, a nie udziałami, które dzieci nabyły już po babci. W artykule...
Działka zapisana w księdze wieczystej tylko na jednego małżonka nie zawsze jest wyłącznie jego majątkiem osobistym. O tym, czy nieruchomość wchodzi do spadku po ojcu, decyduje przede wszystkim źródło pieniędzy na jej nabycie oraz obowiązujący ustrój majątkowy...
Jeżeli matka zmarła bez testamentu i pozostawiła męża oraz dwoje własnych dzieci, spadek po niej co do zasady dziedziczą oni po 1/3. Dzieci męża z poprzedniego małżeństwa nie dziedziczą po niej w tej sytuacji jako pasierbowie. W artykule wyjaśniamy, jak ustalić udział w...
Jeżeli po rodzicach odziedziczono dom, a jedna ze spadkobierczyń nie zgadza się na sprzedaż, spłatę ani inne rozliczenie, nie oznacza to konieczności trwania we współwłasności. Każdy współwłaściciel może żądać działu spadku i zniesienia współwłasności. W praktyce...
Przepisanie mieszkania za opiekę nie zawsze zamyka drogę do zachowku. Decyduje treść aktu notarialnego: darowizna może być doliczona do substratu zachowku, a umowa dożywocia co do zasady nie. W opisanej sytuacji kluczowe są także: prawne ustalenie ojcostwa, liczba dzieci...
Jeżeli matka zmarła w latach 70. i w skład spadku wchodziło gospodarstwo rolne, sąd mógł odrębnie wskazać spadkobierców całego spadku oraz osoby uprawnione do dziedziczenia gospodarstwa. W opisanej sytuacji pozostała czwórka dzieci co do zasady nie dziedziczy udziału matki...
Jeżeli pieniądze ze sprzedaży domu należały do Pana, nie stają się automatycznie spadkiem po matce tylko dlatego, że trafiły na jej rachunek bankowy. Wydziedziczenie w testamencie nie pozbawia Pana prawa do żądania zwrotu własnych środków. W praktyce trzeba ustalić, czy...
Jeżeli jeden ze spadkobierców ma długi, jego udział w spadku może stać się przedmiotem egzekucji. Dotyczy to także udziału w nieruchomości, np. domu albo ziemi rolnej. W artykule wyjaśniamy, czy warto przeprowadzać sprawę spadkową, co grozi przy przekazaniu udziału...
Współwłaściciel nie musi kupić udziału za cenę, którą sam proponuje. Jeżeli nie ma zgody co do sprzedaży lub spłaty, można wystąpić do sądu o zniesienie współwłasności, a wartość udziału ustala się zwykle na podstawie opinii biegłego. Sprzedaż udziału osobie...
Jeżeli ojciec odziedziczył działkę po swojej babci i stał się jej właścicielem, co do zasady mógł ją sprzedać bez zgody swoich dzieci. Sam fakt, że dzieci były małoletnie w chwili dziedziczenia, nie daje im prawa do tej nieruchomości. Inaczej mogłoby być tylko wtedy,...
Po prawomocnym umorzeniu zawieszonej sprawy spadkowej co do zasady nie składa się wniosku o jej podjęcie, lecz nowy wniosek o stwierdzenie nabycia spadku, ewentualnie także o otwarcie i ogłoszenie testamentu. W artykule wyjaśniamy, kto może wystąpić z takim wnioskiem, jakie...
Jeżeli po śmierci mamy nie przeprowadzono sprawy spadkowej, najpierw trzeba formalnie ustalić, kto i w jakich udziałach odziedziczył jej część majątku. Dopiero potem można bezpiecznie zrobić dział spadku, uporządkować księgę wieczystą i przenieść udziały w domu na wybrane...
Spółdzielczego lokatorskiego prawa do lokalu co do zasady nie dziedziczy się jak zwykłego mieszkania. Inaczej jest wtedy, gdy prawo przysługiwało obojgu małżonkom – po śmierci jednego z nich przypada ono drugiemu małżonkowi z mocy ustawy.
Wyjaśniamy, co zrobić po śmierci...
Po śmierci zadłużonego najemcy można tymczasowo zabezpieczyć albo przechować jego rzeczy bez automatycznego przyjęcia spadku, o ile nie rozporządza się nimi jak właściciel.
W artykule wyjaśniamy, jak postępować z wyposażeniem mieszkania, kiedy złożyć oświadczenie o...
Sprzedaż domu odziedziczonego przez małoletnie dziecko jest możliwa, ale udział dziecka można zbyć dopiero po uzyskaniu zezwolenia sądu opiekuńczego. Sama decyzja rodzica, nawet racjonalna ekonomicznie, nie wystarcza. W artykule wyjaśniamy, kiedy potrzebna jest zgoda sądu...
Przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza ogranicza odpowiedzialność za długi spadkowe do wartości stanu czynnego spadku, ale nie oznacza automatycznego oddalenia pozwów wierzycieli. Koszty pogrzebu i koszty związane ze spisem inwentarza nie pomniejszają aktywów spadku w...
Jeżeli ojciec za życia przekazał jednemu z dzieci znaczną kwotę, np. na samochód, pieniądze te mogą mieć znaczenie przy obliczaniu zachowku albo przy dziale spadku. Kluczowe jest ustalenie, czy była to darowizna, pożyczka, czy zwykłe wsparcie bez obowiązku zwrotu.
W...
Rodzeństwo może zabezpieczyć darowiznę domu dla jednego dziecka przez notarialną umowę z rodzicami. Obecnie Kodeks cywilny pozwala nie tylko zrzec się dziedziczenia, ale także ograniczyć umowę do zrzeczenia się samego prawa do zachowku w całości albo w części. W praktyce...
Jeżeli ojciec nie zostawił testamentu, jego aktualna żona i dzieci dziedziczą z ustawy. Przy pięciorgu dzieci małżonka otrzymuje co najmniej 1/4 spadku, a pozostałe 3/4 dzieli się równo między dzieci. Inaczej liczy się udział w spadku, a inaczej zachowek. Najpierw trzeba...
Jeżeli po nabyciu spadku masz udział w nieruchomości, drugi współwłaściciel co do zasady nie może samowolnie odciąć Ci dostępu do rzeczy wspólnej. Współwłaściciel ma prawo współposiadać nieruchomość i korzystać z niej w zakresie dającym się pogodzić z prawami...
Skuteczne odrzucenie spadku co do zasady wyłącza odpowiedzialność za długi zmarłego, ale nie zawsze zapobiega otrzymaniu pisma z sądu, ZUS, banku albo innego wierzyciela. Trzeba ustalić, czy jest to tylko zawiadomienie, wezwanie do udziału w sprawie, postanowienie, pozew czy...
Nieobecność na sądowej sprawie spadkowej co do zasady nie powoduje utraty prawa do spadku. Sąd może jednak rozpoznać sprawę bez prawidłowo zawiadomionego uczestnika, dlatego brak reakcji na wezwanie może ograniczyć jego wpływ na postępowanie. Wyjaśniamy, kiedy trzeba stawić...
Remont odziedziczonego domu lub mieszkania nie oznacza automatycznie, że od zachowku odejmuje się wszystkie faktury i paragony. Dla rozliczeń kluczowe jest przede wszystkim to, jaki był stan nieruchomości w chwili śmierci spadkodawcy i jaka jest jej wartość według aktualnych cen. ...
Żona nie odpowiada automatycznie za każdy dług męża. Za jego życia znaczenie ma to, kto podpisał umowę, czy żona wyraziła zgodę na zobowiązanie i czy dług dotyczył zwykłych potrzeb rodziny. Po śmierci męża trzeba dodatkowo ustalić, czy żona dziedziczy oraz czy spadek...
Spadek po osobie, która nie zostawiła majątku, można przyjąć z dobrodziejstwem inwentarza. Wtedy odpowiedzialność za długi jest ograniczona do wartości aktywów spadku, a przy zerowym majątku najczęściej oznacza brak realnej spłaty z własnych pieniędzy. W artykule...
Sam meldunek, nawet wieloletni, nie daje prawa własności ani udziału w spadku po właścicielu domu. Potwierdza przede wszystkim fakt pobytu pod danym adresem, ale nie zastępuje tytułu prawnego do nieruchomości.
W artykule wyjaśniamy, kiedy można kogoś wymeldować, czy...
Syn nie może odrzucić spadku tylko w części, na przykład przyjąć mieszkania i jednocześnie nie przejąć kredytu. Oświadczenie o przyjęciu albo odrzuceniu spadku co do zasady obejmuje cały udział spadkowy.
W artykule wyjaśniamy, co dzieje się z kredytem po śmierci...
Dziedziczenie po siostrze zależy przede wszystkim od tego, czy zostawiła dzieci, małżonka, rodziców albo testament. Jeżeli siostra była bezdzietna, jej mąż może dziedziczyć razem z rodzicami, rodzeństwem albo dziećmi zmarłego rodzeństwa. W artykule wyjaśniamy, jak...