Odrzucenie spadku przez dzieci a termin sześciu miesięcy, co, jeśli sąd nie zdąży?
• Data: 2026-02-04 • Autor: Adam Dąbrowski
Mąż zmarł 4 maja 2025 r. Mamy dwoje małoletnich dzieci. 29 czerwca u notariusza odrzuciłam po nim spadek. 1 października złożyłam w sądzie wniosek o zgodę na odrzucenie spadku przez dzieci. Postanowienie sądu zostało wydane 13 października na posiedzeniu niejawnym, a ja otrzymałam to postanowienie listem poleconym dzisiaj – 28 października. Rozumiem, że orzeczenie sądu uprawomocni się po 7 dniach, czyli 7 dni po doręczeniu mi postanowienia. Czyli 4 listopada minie 6 miesięcy od śmierci męża, a zgoda sądu na odrzucenie spadku przez dzieci uprawomocni się dzień później (według moich obliczeń). Ile czasu będę miała na odrzucenie w ich imieniu spadku u notariusza? Wiem, że bieg 6 miesięcy zawiesza się na czas postępowania sądu, ale nie wiem, jak to policzyć, gdy 6 miesięcy mija na styku z uprawomocnieniem się zgody sądu. Jak wyglądają terminy w tej sytuacji?
Dzwoniłam do sądu i, za ich radą, już wczoraj złożyłam wniosek o wydanie odpisu postanowienia. Czekam więc na uprawomocnienie zgody i wydanie odpisu. Na postanowieniu informują, by „niezwłocznie” po otrzymaniu odpisu zgłosić się do notariusza lub sądu z oświadczeniem o odrzuceniu spadku, ale chciałabym wiedzieć, ile dokładnie mam na to czasu. Wszystko w sumie odbyłoby się w terminie, ale postanowienie sądu szło ponad 10 dni z Poznania do Poznania. Jak tę sprawę załatwić?
.jpg)
Sześć miesięcy, które decydują o wszystkim
Spadek odrzuca się w terminie 6 miesięcy od daty dowiedzenia się o podstawie swego powołania i Pani go odrzuciła w terminie.
Co mówi kodeks cywilny o terminach spadkowych?
Jak wskazuje Kodeks cywilny:
Art. 1015. § 1. Oświadczenie o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku może być złożone w ciągu sześciu miesięcy od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania.
§ 1¹. Do zachowania terminu, o którym mowa w § 1, wystarcza złożenie przed jego upływem wniosku do sądu o odebranie oświadczenia o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku.
§ 1². Jeżeli złożenie oświadczenia o przyjęciu lub o odrzuceniu spadku wymaga zezwolenia sądu, bieg terminu do złożenia oświadczenia ulega zawieszeniu na czas trwania postępowania sądowego w tym przedmiocie.
§ 2. Brak oświadczenia spadkobiercy w terminie określonym w § 1 jest jednoznaczny z przyjęciem spadku z dobrodziejstwem inwentarza.
Jak liczyć terminy w przypadku małoletnich spadkobierców?
W przypadku dzieci:
-
dowiedziały się one o swoim powołaniu do spadku w dniu śmierci ojca, czyli 4 maja 2025 r.,
-
1 października wystąpiła Pani w ich imieniu o wyrażenie zgody na odrzucenie spadku po zmarłym ojcu,
-
postanowienie zapadło 13 października,
-
postanowienie to otrzymała Pani 28 października,
-
uprawomocni się ono po upływie 7 dni od jego otrzymania – w razie jego niezaskarżenia; w tym przypadku byłoby to dnia 5 listopada (dnia otrzymania nie liczy się; do końca października pozostają 3 dni – miesiąc ten ma 31 dni – oraz 4 dni listopada).
Czas zawieszenia: od 1 października do 4 listopada (dzień, w którym dojdzie do uprawomocnienia się postanowienia – jest to ostatni dzień na jego zaskarżenie).
Postępowanie sądowe kończy się, gdy zapadnie i uprawomocni się orzeczenie sądu, czyli wyrok lub postanowienie, od którego nie przysługuje już środek zaskarżenia (np. apelacja) albo minął termin na jego wniesienie.
Zawieszenie biegu terminu i jego praktyczne skutki
Oznacza to, że w tej sprawie zawieszenie trwało łącznie 35 dni. Pierwotny termin 6 miesięcy upływałby 4 listopada. Z uwagi na zawieszenie (35-dniowe) uległ on przedłużeniu właśnie o te 35 dni – do 9 grudnia. Tego dnia upłynie termin na złożenie oświadczenia w imieniu dzieci.
Przykłady
Listonosz jako „czynnik ryzyka”
Pani Anna była przekonana, że ma jeszcze kilka dni na działanie, ale sądowe postanowienie o zgodzie na odrzucenie spadku dotarło do niej po ponad tygodniu od wydania. Dopiero wtedy zaczęła liczyć terminy – z niepokojem, czy nie jest już za późno.
Sześć miesięcy to nie zawsze sześć miesięcy
Pan Marek złożył wniosek do sądu dokładnie ostatniego dnia terminu. Myślał, że to ryzykowne, ale nie wiedział, że samo postępowanie sądowe zawiesza bieg czasu – i w praktyce „oddaje” mu utracone dni po uprawomocnieniu się postanowienia.
Małoletni spadkobiercy, dorosłe problemy
Po śmierci męża pani Katarzyna musiała jednocześnie zajmować się dziećmi i pilnować formalności spadkowych. Dopiero rozmowa z prawnikiem uświadomiła jej, że bez zgody sądu nie może skutecznie odrzucić spadku w imieniu dzieci – i że terminy liczy się inaczej, niż intuicyjnie zakładała.
Podsumowanie
W sprawach spadkowych kluczowe znaczenie ma prawidłowe liczenie terminów, zwłaszcza gdy w grę wchodzą małoletni spadkobiercy i konieczność uzyskania zgody sądu. Postępowanie sądowe zawiesza bieg sześciomiesięcznego terminu, co w praktyce oznacza jego realne wydłużenie. Nawet jeśli uprawomocnienie postanowienia następuje „na styku” z końcem terminu, nie oznacza to jego utraty. Warto jednak działać niezwłocznie po otrzymaniu odpisu orzeczenia, aby uniknąć niepotrzebnych wątpliwości i stresu.
Oferta porad prawnych
Oferujemy porady prawne online oraz sporządzanie pism dotyczących odrzucenia spadku, terminów spadkowych, zgody sądu na odrzucenie spadku przez małoletnich oraz prawidłowego liczenia biegu sześciomiesięcznego terminu. Pomagamy bezpiecznie przejść przez procedurę przed sądem i notariuszem, także w sytuacjach granicznych i pilnych. Aby skorzystać z naszych usług, opisz swój problem w formularzu pod artykułem.
Źródła:
1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
2. Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego - Dz.U. 1964 nr 43 poz. 296
Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.
Zapytaj prawnika - porady prawne online
.jpg "Dziedziczenie długów po śmierci rodzica, upoważnienie do konta, odrzucenie spadku")
prawnicy z dużym doświadczeniem
Zapytaj prawnika
NAJNOWSZE
Zadaj pytanie »
» Odrzucenie spadku przez dzieci a termin sześciu miesięcy, co, jeśli sąd nie zdąży?
» Dział spadku, podział nieruchomości, możliwości fizycznego podziału majątku
» Rozliczenie o zachowek dla pominiętego spadkobiercy
» Dziedziczenie długów po śmierci rodzica, upoważnienie do konta, odrzucenie spadku
» Umowa dożywocia a zachowek i testament
