Zespół prawników

Specjaliści z różnych dziedzin prawa

Zadaj pytanie prawnikowi

(bezpłatna wycena)

Wycena do 2 godzin

(w większości przypadków do 1 h)

Chcę zapytać prawnika

(bezpłatna wycena)

Zadanie pytania nic Cię nie kosztuje

Poznanie wyceny do niczego nie zobowiązuje

Chcę zapytać prawnika

(bezpłatna wycena)

Czy można podważyć testament, gdy spadkodawca nie dotrzymał obietnicy?

• Data: 2025-12-10 • Autor: Marcelina Mazurkiewicz

W spadku po ojcu odziedziczyłem udział 1/4 w mieszkaniu, moja córka również 1/4, a moja matka była właścicielką 2/4. Upoważniłem matkę do sprzedaży i kupna nowego mieszkania, ponieważ przebywam za granicą. Matka sprzedała mieszkanie, ale już przy kupnie nowego mnie nie uwzględniła jako współwłaściciela, tylko kupiła na siebie to mieszkanie w 2/3 i w 1/3 na moją córkę. Obiecała, że skoryguje pominięcie w swoim testamencie, przepisując na mnie to nowe mieszkanie w większym udziale. Zrobiła niestety inaczej: zapisała 3/4 mojemu bratu, a 1/4 mnie. Obecnie mama mocno niedomaga, więc nie sposób to teraz zmienić notarialnie. Czy w razie jej śmierci jest możliwość podważenia tego testamentu ze względu na przywłaszczenie mojej części ze spadku po ojcu? Albo czy można by było założyć sprawę przeciwko mamie w sprawie przywłaszczenia nieruchomości?

Masz podobny problem? Kliknij tutaj i zadaj pytanie. Pomagamy w podobnych sprawach.

Czy można podważyć testament, gdy spadkodawca nie dotrzymał obietnicy?

Kiedy testament może zostać uznany za nieważny?

W sytuacji, w jakiej się Pan znalazł, nie dopatrzyłam się podstaw do podważenia testamentu Pańskiej mamy. Podważanie testamentu jest określeniem z języka potocznego, ale odnosi się do sytuacji, kiedy testament można uznać za nieważny. Fakt, że testator, osoba która jest spadkodawcą, weszła w posiadanie składników majątku w sposób nieuczciwy, nie ma znaczenia.

Podważyć testament, czyli żądać uznania go za nieważny, można tylko z uwagi na przyczyny, które wymienia przepis Kodeksu cywilnego (K.c.):

Art. 945. [Przesłanki nieważności testamentu]

§ 1. Testament jest nieważny, jeżeli został sporządzony:

1) w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli;

2) pod wpływem błędu uzasadniającego przypuszczenie, że gdyby spadkodawca nie działał pod wpływem błędu, nie sporządziłby testamentu tej treści;

3) pod wpływem groźby.

§ 2. Na nieważność testamentu z powyższych przyczyn nie można się powołać po upływie lat trzech od dnia, w którym osoba mająca w tym interes dowiedziała się o przyczynie nieważności, a w każdym razie po upływie lat dziesięciu od otwarcia spadku.

Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›

Dlaczego w tej sprawie nie ma podstaw do podważenia testamentu?

W praktyce są to sytuacje, kiedy spadkodawca ze względu np. na zły stan zdrowia nie miał świadomości oraz dokładnego rozeznania co do treści testamentu, albo gdy mamy do czynienia z groźbą, którą ktoś zastosował wobec spadkodawcy, by testament miał taką, a nie inną treść. Jeśli spadkodawca był właścicielem rzeczy, to może je w testamencie zapisać komu chce i można go podważyć z uwagi na fakt, że spadkodawca nabył mienie, postępując w sposób naganny, tak jak to jest w Pana przypadku.

Nie ma więc możliwości, aby w przedstawionej sprawie taki testament podważyć. Jedynym wyjściem jest zmiana testamentu przez mamę.

Możliwe alternatywne działania – sprawa o zapłatę

Nie można w tej sprawie również mówić o przywłaszczeniu, gdyż mama była upoważniona do sprzedaży, nie rozliczyła się jednak z Panem ani nie podarowała udziału w nowym mieszkaniu. Ewentualnie w grę może wchodzić sprawa o zapłatę: Pan jako współwłaściciel upoważnił mamę do sprzedaży mieszkania, ale nie otrzymał zapłaty za swoją część. Można więc wezwać mamę do zapłaty. Chyba że Państwa ustalenia co do kupna nowego mieszkania i darowania Panu w nim udziałów były sporządzone na piśmie. Jeśli była między Państwem taka umowa, można egzekwować jej wykonanie przez sąd.

Masz problem prawny? Kliknij tutaj i zapytaj prawnika ›

Przykłady

Pan Jan przekazał pełnomocnictwo bratu do sprzedaży rodzinnego domu. Brat sprzedał, ale nie rozliczył się z Janem i kupił mieszkanie tylko na siebie. Po latach pojawił się spór – Jan chciał odzyskać swój udział.

 

Pani Maria liczyła, że mama w testamencie uwzględni jej wkład w zakup mieszkania. Jednak testament przewidywał zupełnie inny podział – większość trafiła do rodzeństwa. Maria zastanawiała się, czy może go podważyć.

 

Pan Adam umówił się z mamą, że po sprzedaży mieszkania dostanie udziały w nowym lokalu. Nie było pisemnej umowy, tylko ustne zapewnienie. Gdy mama zachorowała i spisała testament, Adam okazał się niemal całkiem pominięty.

Podsumowanie

Podważenie testamentu nie jest możliwe tylko dlatego, że spadkodawca nie dotrzymał wcześniejszych obietnic. Liczą się wyłącznie przesłanki wskazane w Kodeksie cywilnym. W opisanej sytuacji jedynym realnym rozwiązaniem pozostaje dochodzenie zapłaty lub wykonania wcześniejszych ustaleń, jeśli były sporządzone na piśmie.

Oferta porad prawnych

Oferujemy szybkie i profesjonalne porady prawne online oraz przygotowanie niezbędnych pism w sprawach spadkowych i majątkowych. Aby skorzystać z naszych usług, opisz swój problem w formularzu pod artykułem.

Źródła:

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny - Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93

Nie znalazłeś odpowiedzi na swoje pytania? Opisz nam swoją sprawę wypełniając formularz poniżej  ▼▼▼ Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje.

Zapytaj prawnika - porady prawne online

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem

Zapytaj prawnika

Zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje!
Wycenę wyślemy do 1 godziny
Zadaj pytanie »

eporady24.pl

prawo-budowlane.info

odpowiedziprawne.pl

rozwodowy.pl