Porady Prawne przez internet

Masz problem związany z działem spadku?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Czego mogę domagać się od drugiej żony ojca po jego śmierci?

Autor: Anna Sochaj-Majewska • Opublikowane: 2014-01-18

Po śmierci mamy (2009 r.) nie zostało przeprowadzone postępowanie spadkowe. Ojciec ożenił się ponownie. Zmarł w 2013 r. Z tego, co wiem, spadkobiercami będą: ja (córka), dzieci mojej siostry (niestety siostra nie żyje od wielu lat; miała dwóch synów) oraz macocha. Aktualnie druga żona ojca zajmuje mieszkanie, w którym moi rodzice żyli razem ok. 40 lat. Co należy mi się po ojcu (rodzicach)? Czego mogę domagać się od drugiej żony ojca? Czy mam teraz wnioskować o dział spadku? Dodam, że poza mieszkaniem są jeszcze różne rzeczy ruchome, z których obecnie korzysta macocha.

 

Jeśli Pani matka nie pozostawiła testamentu, a zapewne z taką sytuacją mamy do czynienia, to spadek po niej nabyli z mocy ustawy: mąż, córka oraz dwoje wnuków, dziedziczących udział córki zmarłej przed dniem otwarcia spadku po matce w 2009 r. Udział każdego ze spadkobierców wynosi 1/3 spadku, przy czym 1/3 przypada na oboje wnuków (dalszych zstępnych) spadkodawczyni. Z kolei spadek po ojcu, zmarłym w 2013 r., nabyła żona, córka oraz wnukowie w udziale po 1/3 każdy, przy czym – jak wyżej – udział 1/3 przypada wnukom także w częściach równych.

Powyższe zasady dziedziczenia ustawowego wynikają z przepisu art. 931 § 1 Kodeksu cywilnego (K.c.), zgodnie z którym w pierwszej kolejności powołane do spadku z ustawy są dzieci spadkodawcy oraz jego małżonek, dziedziczą oni w częściach równych. Jednakże część przypadająca małżonkowi nie może być mniejsza niż jedna czwarta całości spadku. Jeżeli dziecko spadkodawcy nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy, który by mu przypadał, przypada jego dzieciom w częściach równych (art. 931 § 2 K.c.).

Przede wszystkim proszę ustalić, jaki tytuł prawny przysługiwał Pani rodzicom do zajmowanego mieszkania. Jeśli tytułem tym była umowa najmu, o dziedziczeniu prawa do lokalu nie może być mowy. Wówczas jedynie macocha może ubiegać się o wstąpienie w stosunek najmu po zmarłym mężu (głównym najemcy), jeśli do dnia jego śmierci zamieszkiwała z nim wspólnie w tym mieszkaniu (por. art. 691 K.c.). Jeżeli tytuł prawny do mieszkania, np. spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu, prawo odrębnej własności nieruchomości lokalowej, ewentualnie udział w całej nieruchomości, na której posadowiony jest budynek, gdy nie doszło do wyodrębnienia lokalu, należał do wspólnego majątku małżeńskiego rodziców, to z chwilą ustania tej wspólności wskutek śmierci matki w 2009 r. ojciec „zachował” przy sobie swój udział 1/2, a wskazany wyżej ułamek spadkowy dotyczy tylko udziału w majątku wspólnym, jaki przypadał matce (1/2), tylko ta część wchodzi w skład masy spadkowej po niej.

Zakładając, że prawo do lokalu stanowiło majątek wspólny małżeński Pani rodziców, podobnie jak wszystkie ruchomości (samochód, sprzęt RTV, sprzęt AGD, rodzinne pamiątki itd.), to w wyniku dziedziczenia zarówno po ojcu, jak i po matce służy Pani prawo do 7/18 udziału w każdym z ww. składników majątku ruchomego i nieruchomego, drugiej żonie ojca – 4/18, wnukom – łącznie 7/18. Może Pani zatem, po stwierdzeniu praw do spadku po obojgu rodzicach (na drodze sądowej lub notarialnej), domagać się zniesienia współwłasności powstałej w wyniku wspólnego dziedziczenia przez kilka osób. Dział spadku i zniesienie współwłasności może nastąpić odpłatnie, czyli ze spłatą przypadającego na Panią udziału przez spadkobiercę, który chciałby go zachować dla siebie, lub nieodpłatnie, zależnie od woli i uzgodnień pomiędzy zainteresowanymi. Takie samo uprawnienie do żądania działu spadku i zniesienia współwłasności służy wnukom spadkodawców, a więc dzieciom zmarłej córki, a także drugiej żonie ojca.

Zaznaczam, że jeśli dział spadku dotyczy nieruchomości lub spółdzielczego własnościowego prawa do lokalu, wymaga zachowania formy aktu notarialnego pod rygorem nieważności (art. 1037 § 2 K.c.). Dział spadku może bowiem nastąpić albo na mocy umowy, albo w drodze postanowienia sądu, przy czym dział umowny może obejmować część spadku, a dział sądowy z zasady jedynie jego całość, tylko wyjątkowo może zostać ograniczony do części masy spadkowej. Oczywiście ma Pani prawo także żądać, ażeby spłacić macochę i wnuki spadkodawców, zachowując mieszkanie dla siebie oraz inne przedmioty nabyte w spadku po rodzicach.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Podobne materiały

Uniemożliwianie dostępu do odziedziczonego domu przez drugiego współwłaściciela

Przejęcie spadku po moim ojcu nastąpiło dwa miesiące temu. Mój udział w domu wynosi 1/4, reszta należy do innej osoby. Mimo że jesteśmy...

Jak napisać wniosek o dział spadku i jakie dokumenty załączyć?

Moja siostra, która była panną, niedawno zmarła. Wraz z mamą potwierdziliśmy u notariusza nabycie spadku. Chcemy wystąpić do sądu z wnioskiem o...

Przekazanie udziałów w spadku oraz spłata spadkobierców

Po śmierci mojej babci pozostało pięcioro spadkobierców: dziadek, jego dwoje dzieci i dwóch wnuków. Chcemy dokonać działu spadku w ten...

Czy złożyć wniosek o dział spadku?

W wyniku postępowania spadkowego w sądzie odziedziczyłam 1/3 spadku po moim dziadku. Po 1/3 udziału przypadło drugiej żonie mojego dziadka oraz mojej cioci...

Mieszkanie otrzymane w spadku

Moja żona zmarła w 1990 r. Spadek po niej stanowi połowa mieszkania, w którym razem mieszkaliśmy (jak rozumiem, druga połowa należy do mnie, jako...

Współwłasność konta a dział spadku

Jakiś czas temu zmarła moja mama, która posiadała własne konto bankowe, do którego dopisała mnie jako współwłaściciela ....

Co należy do długów spadkowych?

Niedawno zmarł mój ojciec, który pozostawił w spadku gospodarstwo rolne. Spadkobiercy to ja i moja siostra. Siostra chce złożyć do sądu wniosek...

Majątek ze spadku

W 2008 r. zmarł mój tata. Z mamą i bratem odziedziczyliśmy po 1/3 majątku ze spadku , nie było działu spadku. Rok temu zmarła moja...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »