Porady Prawne przez internet

Masz problem związany z zachowkiem?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Czy ojciec może mnie wydziedziczyć?

Autor: Monika Cieszyńska • Opublikowane: 2013-09-11

Moja mama nie żyje od kilku lat. Nie rozumiem mojego ojca. Nie zgadzamy się w kilku sprawach, a on chce mnie wydziedziczyć. Tak naprawdę nie ma żadnego powodu, aby to uczynić. Czy faktycznie może mnie wydziedziczyć? Czy może pozbawić mnie prawa do zachowku? Jak może to uzasadnić?

Wydziedziczenie jest instytucją polegającą na pozbawieniu zstępnych (dzieci, wnuki), rodziców i małżonka prawa do żądania zachowku oraz zdolności do dziedziczenia po osobie wydziedziczającej. Oznacza to, że wydziedziczony zostaje potraktowany tak samo jak osoba, która nie dożyła chwili otwarcia spadku.

Jeśli wydziedziczenie jest skuteczne, osoba wydziedziczona zostaje pozbawiona zarówno prawa do zachowku, jak i prawa do spadku.

Wydziedziczenie musi nastąpić w testamencie.

Zgodnie z art. 1008 Kodeksu cywilnego (K.c.) spadkodawca może w testamencie pozbawić zstępnych, małżonka i rodziców zachowku (wydziedziczenie), jeżeli uprawniony do zachowku:

  1. wbrew woli spadkodawcy postępuje uporczywie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego (chodzi tu np. o alkoholizm, narkomanię, wykraczanie przeciwko porządkowi prawnemu);
  2. dopuścił się względem spadkodawcy albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności albo rażącej obrazy czci;
  3. uporczywie nie dopełnia względem spadkodawcy obowiązków rodzinnych (np. brak pomocy w chorobie, nieudzielenie opieki, zerwanie kontaktów i więzi uczuciowej).

Art. 1008 K.c. wymienia więc trzy przyczyny wydziedziczenia. Wydziedziczenie nie może nastąpić z innych przyczyn. Dla skuteczności wydziedziczenia wystarczy, że zachodzi jeden z wyżej wymienionych powodów.

Niemniej proszę pamiętać, że przyczyna wydziedziczenia musi być prawdziwa. Jeśli ojciec wydziedziczyłby Panią z powodów, które w rzeczywistości nie istniały, to może Pani na drodze sądowej domagać się ustalenia, iż wydziedziczenie jest bezpodstawne.

„Spadkobierca wydziedziczony w testamencie, któremu już z innych przyczyn nie służy roszczenie o zachowek, może w celu ochrony innego interesu prawnego – żądać ustalenia, że wydziedziczenie jest bezpodstawne” (wyrok Sądu Najwyższego z dnia 9.12.1974 r., sygn. akt I CR 873/74).

W ewentualnym postępowaniu sądowym będzie musiała Pani udowodnić za pomocą stosownych dowodów (np. zeznań świadków, dokumentów), iż przyczyna wydziedziczenia jest nieprawdziwa.

Ponadto warto pamiętać, iż spadkodawca nie może wydziedziczyć uprawnionego do zachowku, jeżeli mu przebaczył. Przebaczenie może nastąpić w dowolnej formie, zarówno przed wydziedziczeniem, jak i po. Przebaczenie to akt woli spadkodawcy o charakterze uczuciowym. Tym samym żądanie ustalenia bezpodstawności wydziedziczenia można oprzeć także na tej podstawie, że spadkodawca wydziedziczonemu przebaczył.

Warto także mieć na uwadze, że ewentualne wydziedziczenie Pani przez ojca nie rozciąga się na Pani dzieci, które były już przynajmniej poczęte w chwili śmierci ojca. Oznacza to, że gdyby ojciec nie zostawił testamentu powołującego określoną osobę do spadku, to Pani dzieci byłyby spadkobiercami ustawowymi. Natomiast gdyby taki spadek zostawił, wówczas Pani dzieci byłyby uprawnione do zachowku.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Podobne materiały

Kto jest uprawniony do zachowku?

Moi rodzice nie żyją. Miałem dwie siostry – jedna zmarła kilka miesięcy temu. Okazało się, że przed śmiercią spisała testament. Cały majątek ma...

Prawo do zachowku po ojcu

Posiadam testament zmarłego w 2009 r. taty, w którym zostałam powołana do całości spadku. Do tej pory nie złożyłam go w sądzie. Czy jeśli teraz założę...

Jak uniknąć zachowku?

Mój ojciec zostawił testament, w którym powołał do spadku syna (mnie), pomijając córkę. Jak długo po przeprowadzeniu sprawy spadkowej moja...

Darowizna mieszkania wnuczne a żądanie zachowku

Moja mama 15 lat temu przepisała aktem darowizny mieszkanie na moją córkę, czyli wnuczkę. Miałam jednego brata, który już nie żyje. Czy...

Czy mogę dochodzić zachowku?

Mniej więcej 12 lat temu rodzice przepisali mieszkanie na moją siostrę. Czy należy mi się jakiś spadek z tego tytułu? Ojciec zmarł 8 lat temu, mama...

Czy rodzeństwo ma prawo do zachowku?

Czy rodzeństwo ma prawo do zachowku? Ja i mój mąż nie posiadamy dzieci. Mąż ma siostrę i brata, natomiast ja mam dwie siostry...

Zaliczenie darowizny do spadku

Mój ojciec jakiś czas temu wykupił swoje mieszkanie, a później przekazał mi je w darowiźnie. Część kosztów wykupu została pokryta przez mnie...

Wpływ darowizny na prawo do zachowku

Mój ojciec kilka lat temu przepisał na mnie dom. Była to umowa darowizny. Ojciec może dożywotnio zamieszkiwać ten dom, tzn. ma dożywotnią służebność....

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »