Porady Prawne przez internet

Masz problem związany z długami spadkowymi?
Opisz swój problem i zadaj pytania.

(zadanie pytania do niczego nie zobowiązuje)

Długi zmarłej matki a mieszkanie przepisane ze służebnością

Autor: Joanna Korzeniewska • Opublikowane: 2018-01-03

Zmarła moja mama. Wiem, że miała długi (kredyty chwilówki). Mieszkanie w 2004 r. umową notarialną mama przepisała na mnie z obowiązkiem służebności. Nie ma specjalnie żadnego majątku oprócz drobnych rzeczy. Oczywiście chcę odrzucić spadek, ale zastanawiam się, z czego mimo wszystko długi zostaną spłacone? Kto zostanie pociągnięty do odpowiedzialności? Czy jeśli odrzucimy spadek (ja, moje dzieci, siostra i jej dzieci), rzeczywiście nie będziemy musieli spłacać długów mamy? Chciałabym także wiedzieć, jakie mam zobowiązania wobec siostry, skoro mieszkanie mama przepisała na mnie.

Tematy spadków bywają bardzo emocjonujące, nieraz trudne dla członków rodziny, zwłaszcza gdy chodzi o długi spadkowe. Powoduje to niejednokrotnie problemy w rodzinie, jednakże na szczęście rozwiązanie większości tych problemów można odnaleźć w przepisach prawa.

Zgodnie z art. 931 Kodeksu cywilnego (K.c.) w pierwszej kolejności do dziedziczenia powołane są dzieci spadkodawcy i małżonek. Dziedziczą oni w częściach równych. Jak rozumiem, w tym wypadku są dwie spadkobierczynie – Pani oraz siostra. Dalej w treści przywołanego przepisu jest zapisane, iż jeśli jedno z dzieci nie dożyło otwarcia spadku, udział spadkowy przypada jego dzieciom w częściach równych. Zgodnie z art. 1012 K.c. spadkobierca może spadek przyjąć, odrzucić lub przyjąć z dobrodziejstwem inwentarza. Oświadczenie to należy złożyć w terminie 6 miesięcy od dowiedzenia się o tytule swojego powołania (w tym przypadku – śmierci). W braku złożenia takiego oświadczenia uważa się, że spadek przyjmuje się z dobrodziejstwem inwentarza. Oświadczenie to można złożyć przed sądem lub notariuszem.

Zgodnie z art. 1020 K.c. spadkobierca, który spadek odrzucił, traktowany jest jak ten, który nie dożył otwarcia spadku. Czyli część, która by Pani przypadła, przejdzie na Pani dziecko. I tutaj nie wiem, czy Pani dziecko jest pełnoletnie. Jeśli jest, wówczas może samodzielnie złożyć takie oświadczenie – czy to przed sądem, czy u notariusza. Jeśli jednak jest małoletnie, wówczas musi to Pani zrobić w jego imieniu. Dodatkowo, aby to uczynić, musi Pani uzyskać zgodę sądu rodzinnego. Zgodnie bowiem z treścią art. 156 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, aby dokonać ważnej czynności dotyczącej osoby lub majątku małoletniego, niezbędna jest zgoda sądu rodzinnego. Odrzucenie spadku należy właśnie do takich czynności przekraczających zakres zwykłego zarządu, a zarazem wymagających uzyskania takiej zgody. Analogicznie wygląda sytuacja u Pani siostry.

Jeśli więc wszystkie te osoby odrzucą spadek, nie będą Panie ani Pań dzieci pociągnięte do odpowiedzialności za długi. Jednakże praktyka wskazuje, że nieraz banki czy firmy windykacyjne mimo to próbują ściągać dług od osób, które odrzuciły spadek i trzeba być przygotowanym na to, że tak może się stać. Działania takie są bezprawne i nieraz ustępują oni dopiero po interwencji rzecznika praw konsumentów.

Teraz co do drugiej kwestii – czy ma Pani zobowiązania wobec siostry z tytułu dokonanej darowizny. Otóż co do sedna – nie ma Pani żadnych zobowiązań. Po pierwsze, zamierza Pani odrzucić spadek, więc nie będzie Pani spadkobiercą. Po drugie, skoro pisze Pani o służebności, rozumiem, że nie była to zwykła darowizna, a umowa dożywocia. W takim przypadku nie ma mowy o zachowku. Co prawda, do wartości zachowku wlicza się darowizny dokonane na rzecz innych spadkobierców, jednakże tutaj w grę wchodzi umowa dożywocia. Umowa dożywocia jest najprostszą i najskuteczniejszą formą uniknięcia płacenia zachowku. Dodatkowo, jak już pisałam, skoro Pani odrzuci spadek, nie będzie Pani zobowiązana do płacenia zachowku, gdyż to dotyczy jedynie spadkobierców.

Tak więc w tej sytuacji rzeczywiście warto odrzucić spadek, choć w przypadku dzieci, jeśli są małoletnie, nie będzie to łatwe i trzeba wykazać przed sądem, że byłoby to ze szkodą dla nich. Drugą ewentualnością jest przyjęcie spadku z dobrodziejstwem inwentarza, jednak wymaga to sporządzenia inwentarza, co może wygenerować pewne koszty.

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>

Jeżeli chcesz wiedzieć więcej na ten temat – kliknij tutaj i zapytaj prawnika >>


Podobne materiały

Śmierć żony a kredyt z ubezpieczeniem

Trzy lata temu zmarła żona mojego kolegi, która 2 miesiące przed śmiercią wzięła, który był ubezpieczony. Dodatkowo bank w imieniu ubezpieczyciela...

Szanse na uniknięcie płacenia wierzytelności po zmarłej

Moja mama zmarła w marcu 2015 r., nie złożyłem oświadczenia o odrzuceniu spadku w ustawowym terminie, bo mama nie zostawiła żadnego majątku....

Czy prawidłowo odrzuciliśmy spadek?

Brat zmarł w styczniu 2015 r. Zostawił spadek w postaci długu – niespłaconej pożyczki. Jedynym spadkobiercą jest bezdzietny syn, który...

Dziedziczenie po przyrodnim bracie

Zmarł przyrodni brat mojej teściowej. Czy teściowa dziedziczy po nim, jeżeli tak, to czy może zrzec się prawa do tego spadku bez przyjeżdżania do Polski,...

Przekazanie spadku a odpowiedzialność za niespłacony kredyt

W 2012 r. przyjęłam wprost spadek po moim zmarłym tacie. W 2014 r. przekazałam swój spadek przez wspólne zgodne zniesienie własności mojemu bratu. Tata...

Nierozliczone długi z ojcem a przyjęcie spadku

Kilka miesięcy mój ojciec odebrał sobie życie. Mieliśmy nierozliczone długi, bo wcześniej sprzedał moją działkę w Polsce, nie rozliczywszy się ze...

Dziedziczenie długów po ojczymie

Moja mama żyła w związku cywilnym z ojczymem (nie miał praw rodzicielskich w stosunku do mnie). Ojczym był zadłużony na ok. 80 tys. zł,...

Odrzucenie spadku w imieniu dziecka urodzonego po śmierci spadkodawcy

Mam pytanie dotyczące odrzucenia spadku po zmarłym mężu w imieniu dziecka, a konkretnie chodzi o liczenie 6-miesięcznego okresu na odrzucenie...

Porad przez Internet udzielają
prawnicy z dużym doświadczeniem:
Prawnicy
wizytówka Zadaj pytanie »